VnEconomy > Thị trường 10:34 (GMT+7) - Thứ Tư, 8/7/2009

Nghịch lý thị trường sữa Việt Nam

Giá bán lẻ sữa bột nguyên hộp nhập khẩu ở nước ta đang cao hơn rất nhiều so với các nước trên thế giới...

Nghịch lý thị trường sữa Việt Nam

Hiện nay trên thị trường nước ta có khoảng 200 doanh nghiệp nhập khẩu sữa nguyên liệu và sữa thành phẩm.

Giá bán lẻ sữa bột nguyên hộp nhập khẩu ở nước ta đang cao hơn rất nhiều so với các nước trên thế giới.

Nguyên nhân của hiện tượng này và câu hỏi làm thế nào để “kéo” giá sữa thành phẩm nhập khẩu xuống đã được đặt ra tại hội thảo “Giá sữa và vấn đề kiểm soát” do Cục Quản lý cạnh tranh (Bộ Công Thương), tổ chức ngày 7/7.

Cạnh tranh mạnh, nhưng giá vẫn cao

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan Việt Nam, hiện nay trên thị trường nước ta có khoảng 200 doanh nghiệp nhập khẩu sữa nguyên liệu và sữa thành phẩm. Đây là một con số không nhỏ để tạo ra một thị trường cạnh tranh lành mạnh trong ngành sữa. Nhưng trong khi giá sữa nguyên liệu trên thế giới liên tục giảm thì giá sữa trong nước vẫn tăng cao, đặc biệt là đối với các loại sữa bột nguyên hộp nhập khẩu.

Cuộc khảo sát về giá sữa bột nguyên hộp nhập khẩu của các hãng như Abbott, Mead Johnson, Nestle, Dumex, XO… tại nước ta với các nhãn sữa cùng loại được bày bán tại nhiều nước trên thế giới và trong khu vực là Thái Lan, Malaysia, Indonexia, Singapore, Hàn Quốc, Hà Lan, Úc, New Zealand, Anh, Mỹ, do Cục Quản lý cạnh tranh (Bộ Công Thương) tiến hành mới đây đã cho thấy: so với các nước đang phát triển như Thái Lan, Malaysia, Indonexia, giá sữa nhập khẩu của Việt Nam nhìn chung là cao hơn từ 20-60%, cá biệt có trường hợp còn cao hơn từ 100-150%.

Lý giải nguyên nhân, ông Vũ Công Chính, Phó cục trưởng Cục Quản lí giá (Bộ Tài chính) cho rằng, sở dĩ giá sữa tại Việt Nam cao hơn so với các nước trên thế giới là do sản lượng sữa trong nước hiện nay mới chỉ đáp ứng được khoảng 28% nhu cầu, hơn 70% còn lại là nhập khẩu.

Với cơ cấu sản xuất và nhập khẩu như trên, thị trường sữa ở Việt Nam phụ thuộc khá lớn vào thị trường nước ngoài từ số lượng, chủng loại mặt hàng, giá cả thậm chí cả phương thức mua bán.

Bên cạnh đó, người tiêu dùng trong nước vẫn có xu hướng lựa chọn sữa nhập khẩu với tâm lí sữa ngoại nhập tốt hơn sữa nội. Trong khi sữa bột sản xuất trong nước hoàn toàn dùng nguyên liệu nhập ngoại.

“Tuy nhiên, giá sữa bột thành phẩm nhập khẩu đang cao hơn so với giá sữa sản xuất trong nước từ 1,44 - 2,3 lần như hiện nay là không hợp lý. Giá nguyên liệu trên thế giới đang giảm mạnh nên giá thành phẩm không thể giữ ở mức cao”, ông Chính cho biết thêm.

Còn ông Vương Trí Dũng, Phó chi cục trưởng Chi cục Quản lí thị trường Hà Nội thì cho hay: qua kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh sữa trên địa bàn, riêng mặt hàng sữa bột nhập khẩu cho trẻ em, chênh lệch giữa giá nhập khẩu và giá bán lẻ là rất lớn. Cụ thể sữa Enfa Grow A+  của công ty Mead Johnson loại 900g chênh lệch tới 242%, sữa Dugro Gold loại 800g của công ty Dumex chênh lệch 285%, sữa Gain, Pedia Sure, Ensure của công ty Abbott loại 400g chênh lệch 220 - 246%.

Quảng cáo đang gây rối loạn thị trường?

Theo ông Dũng, với khoản chênh lệch giữa giá nhập khẩu và giá bán, nhiều doanh nghiệp nhập khẩu và phân phối đã chuyển số tiền này sang quảng cáo,  khuyến mại, hội thảo để không phải nộp thuế mà còn góp phần xúc tiến thương mại và cạnh tranh trên thị trường.

Sự xuất hiện quá nhiều của các thông tin quảng cáo về các loại sữa đã khiến người tiêu dùng “mất phương hướng” khi lựa chọn sản phẩm. “Nhiều loại sữa được quảng cáo với những hình ảnh phóng đại như uống sữa vào thì thông minh, cao lớn vượt trội đã khiến nhiều người có tâm lý phải mua sữa ngoại mới là “đẳng cấp” và yêu con”, bà Phạm Thanh Tuyên, đại diện cho Câu lạc bộ Người tiêu dùng nữ nói.

Tuy nhiên, theo nhìn nhận của ông Vũ Tú Thành, Trưởng đại diện Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN tại Việt Nam, thực ra rất khó để so sánh giá giữa các loại sữa với nhau vì chúng không dựa trên cùng một công nghệ sản xuất cũng như thành phần chế biến.

Thêm vào đó, có những hãng sữa đã có bề dày cả trăm năm nghiên cứu để đưa ra những sản phẩm phù hợp với khẩu vị của các đối tượng khách hàng, nên sản phẩm của họ phải giá bán có cao hơn so với những sản phẩm khác. Họ xứng đáng có được điều đó, nếu không được người tiêu dùng tín nhiệm chắc chắn họ sẽ không thể tồn tại và phát triển.

Do đó, biện pháp hữu hiệu nhất hiện nay vẫn là các cơ quan chức năng cần phải có những chế tài đủ mạnh để ngăn chặn các hoạt động quảng cáo tiếp thị sản phẩm không lành mạnh. Bên cạnh đó, bản thân nhà sản xuất cũng như các cơ quan quản lý cần minh bạch thông tin để người tiêu dùng có thể chủ động trong quyết định và lựa chọn của mình.
  Bình luận (5)
Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết. Đang hiển thị 5/5 bình luận.
  • Vô lý nhưng vẫn tồn tại.

    Việc 1 số mặt hàng sữa tương đối thông dụng ở thành phố của các hãng Mead Johnson, Dumex, Abbott chênh lệch giá bán lẻ so với giá nhập khẩu trên 200% là không thể chấp nhận được.

    Mọi lý do như sữa tốt hơn, thương hiệu, niềm tin, sản lượng sữa trong nước thấp đều là giả dối. Xin nhấn mạnh đây là chênh lệch giữa giá nhập khẩu và bán lẻ chứ không phải chênh lệch giá sữa ngoại và sữa nội.

    Điều này chỉ có 1 giải thích là các nhà nhập khẩu và phân phối câu kết đẩy giá quá cao, thậm chí có thể có hay không chuyện độc quyền phân phối nhằm kiếm siêu lợi nhuận.

    Giả pháp ư, quá đơn giản. Hãy tăng số lượng nhà nhập khẩu lên và có biện pháp mạnh chống thao túng đẩy giá.

    13:01 (GMT+7) - Thứ Năm, 9/7/2009 Trả lời Thích
  • Tôi ủng hộ ý kiến của bạn Ly Thanh Viet. Vấn đề đặt ra là các cơ quan chức năng của Việt Nam chưa làm hết trách nhiệm để bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng. Đây chỉ là một vấn đề nhỏ trong những thiếu sót lớn của những nhà quản lý.

    Người tiêu dùng có thể không có đủ kiến thức để trở thành người tiêu dùng thông thái nhưng những cơ quan chức năng có trách nhiệm cũng nên xem lại trình độ của mình để hạn chế những bất cập đã, đang và sẽ xảy ra. Tránh tình trạng mất bò mới lo làm chuồng.

    23:42 (GMT+7) - Thứ Tư, 8/7/2009 Trả lời Thích
  • Vấn đề giá sữa ngoại cao hơn sữa nội không phải là một vấn đề mới mẻ gì, nhưng tới lúc này cơ quan Nhà nước vẫn chưa có động thái gì cho thấy hướng giải quyết để bảo vệ người tiêu dùng.

    Vì vậy người tiêu dùng phải tự bơi, không những sữa mà cả về vấn đề an toàn thực phẩm cũng vậy, các cơ quan có chức năng chỉ trả lời ậm ờ, không thể hiện được sự quyết đoán để giải quyết triệt để những vấn đề này. Cuối cùng chỉ có người tiêu dùng là chịu mọi thiệt thòi, và chẳng biết phải làm gì, thôi thì lại phải im lặng, lại phải tự bơi.

    Không hiểu được bao giờ những vấn đề rất đơn giản và thiết thực với đời sống người dân mới được các cơ quan chức năng quan tâm tới và giúp đỡ những người tiêu dùng như chúng tôi.

    15:47 (GMT+7) - Thứ Tư, 8/7/2009 Trả lời Thích
  • Người tiêu dùng nên thể hiện thái độ của mình đối với các loại sữa nâng giá bán quá cao như trên. Riêng tôi, tôi sẽ ủng hộ hàng Việt Nam chất lượng tương đương, giá rẻ hơn nhiều.

    12:12 (GMT+7) - Thứ Tư, 8/7/2009 Trả lời Thích
  • Tiên trách kỷ hậu trách nhân.

    Tôi nghĩ trước khi nói các công ty sữa nước ngoài thì bản thân các công ty sữa Việt Nam hãy nhìn lại chính mình.

    - Các vụ bê bối sữa tươi - sữa tiệt trùng, sữa ít đạm...
    - Cách thu mua, đầu tư cho vùng nguyên liệu...

    Nói chung người tiêu dùng Việt Nam rất khổ sở vì họ không có 1 tổ chức, cơ quan nào để đặt lòng tin thì họ phải tự bảo vệ chính mình theo cách họ tin là đúng.

    Các nhãn sữa Việt Nam tốt, ai chứng minh và ai đảm bảo điều đó được duy trì trong khi trong quá khứ quá nhiều chuyện bê bối.

    Các nhãn sữa nước ngoài, đồng ý là đắt nhưng họ có những tổ chức quốc tế và thương hiệu quốc gia đảm bảo cho việc ít nhất chất lượng là đúng như nhãn mác.

    Ví như các mặt hàng tiêu dùng dễ dàng thay thế thì hàng Việt Nam có thể cạnh tranh rất tốt, nhưng những mặt hàng nhạy cảm như sữa bột, thuốc tây thì ... người tiêu dùng không dám mạo hiểm tiếc tiền khi không có 1 sự đảm bảo cho lòng tin. Bài học sữa Trung Quốc còn sờ sờ ra đó ...

    Tôi tuy chưa có con, nhưng sau này khi có con, tôi cũng dùng sữa ngoại. Vì ít nhất sữa ngoại không như quảng cáo nhưng cũng đảm bảo là đủ dinh dưỡng, còn sữa nội thì .. nói thật lòng tôi không tin.

    Giải pháp cho người tiêu dùng Việt Nam đỡ khổ và các nhà nhập khẩu không phá giá được là gì?

    Mong Chính phủ có cơ chế để các hiệp hội có thể hoạt động manh mẽ hơn. Khi đó Hiệp hội người tiêu dùng, tôi nghĩ sẽ thực sự trở thành cơ quan ngôn luận và định hướng nhu cầu tiêu dùng cho xã hội, chứ không "hoạt động cho vui" như hiện nay.

    Đối với các thương hiệu Việt Nam, hãy thôi đổ thừa mà hãy cạnh tranh một cách sòng phẳng. Không khó để mời các tổ chức giám định, quản lý chất lượng uy tín của Quốc tế vào giám sát quy trình sản xuất cũng như chất lượng sản phẩm của mình . Đồng thời kết hợp với tuyên truyền, PR cho việc đó. Chi phí sẽ tăng, nhưng thương hiệu cũng tăng và được người tiêu dùng tin tưởng hơn. Đó là giải pháp sòng phẳng, nhưng liệu có mấy doanh nghiệp trong nước dám làm.

    Nói tóm lại, trước khi đổ tội cho người khác thì phải xem lại bản thân mình. Người tiêu dùng không ai thích bị móc túi, nhưng khi họ không có niềm tin thì họ chấp nhận bỏ tiền để đi mua điều đó. Làm gì có "người tiêu dùng thông thái" như lời 1 vị quan chức nào đó từng phát biểu.

    11:24 (GMT+7) - Thứ Tư, 8/7/2009 Trả lời Thích
Bình luận của bạn
Để thuận tiện cho việc đăng tải, bạn vui lòng nhập các ý kiến phản hồi bằng tiếng Việt có dấu.
Gõ Telex Gõ VNI
Chọn hình đại diện cho bình luận của bạn?