Giải một mối lo cho 200 cao ốc Tp.HCM

Ống tuột cứu hộ cho phép sơ tán người một cách nhanh chóng từ các tầng cao xuống đất an toàn. Thời gian cần thiết để lập một đường thoát hiểm khẩn cấp cho một toà nhà cao tầng chỉ tính bằng giây.

Kỹ sư Nguyễn Thành Nhân, Trưởng phòng Độ bền vật liệu phi kim loại thuộc Viện Kỹ thuật nhiệt đới và Bảo vệ môi trường Tp.HCM cho biết đây là sản phẩm thuộc dự án sản xuất thử nghiệm “thiết kế, chế tạo ống tuột cứu hộ đứng xoắn có đường trượt xoay vòng phục vụ công tác cứu hộ, cứu nạn hoả hoạn nhà cao tầng tại Việt Nam” thuộc đề tài khoa học công nghệ trọng điểm cấp nhà nước về công nghệ vật liệu giai đoạn 2006 - 2010, do Viện Kỹ thuật nhiệt đới và Bảo vệ môi trường Tp.HCM phối hợp với Viện Hoá học vật liệu và Viện Khoa học công nghệ quân sự thực hiện.

Ống tuột chịu nhiệt đến 600 độ C

Ống tuột được thiết kế hai lớp. Lớp ngoài chịu lửa, chế tạo từ vải sợi thuỷ tinh tráng cao su silicon chống cháy, có khả năng chịu nhiệt tới 600 độ C. Lớp chịu lực được chế tạo từ vải polyester. Đường tuột xoắn có chiều rộng 1,1m, đính chặt một bên vào thành ống chịu lực, bên kia gắn vào dây đai chịu lực thả tự do từ trên xuống. Bao quanh ống tuột có khung thép và lò xo dạng xoắn để hạn chế tốc độ trượt.

Thử nghiệm thực tế cho thấy, ống đảm bảo cho người tuột liên tục, an toàn với vận tốc trượt trong ống trung bình đạt 4m/giây, khả năng sơ tán đến 20 người/phút.

“Ưu điểm của ống tuột đứng xoắn là nạn nhân không bị tác động bởi hơi nóng, khí độc và sự va đập, cho phép mọi người cùng trượt một lần trong ống. Đặc biệt, thiết kế lớp trong có thể co giãn, không cho phép rơi tự do, giúp người tuột không sợ hãi như ống tuột đứng mà có cảm giác an toàn giống như khi trượt ống tuột nghiêng”, ông Nhân nói.

Sản phẩm ống tuột cứu hộ “made in Vietnam” có thể ứng dụng cứu hộ cho những ngôi nhà cao đến hơn 30 tầng. Giá thành chỉ vào khoảng sáu triệu đồng/m, tương đương 1/3 giá sản phẩm cùng loại sản xuất bởi châu Âu hay Nhật Bản. Thời hạn sử dụng an toàn 10 năm. Hiện sản phẩm đã được bộ Khoa học công nghệ phê duyệt để hoàn thiện công nghệ và sản xuất, đưa vào ứng dụng.

Dự kiến cuối năm 2009, tiêu chuẩn quốc gia về sản phẩm ống tuột cứu hộ cũng sẽ được ban hành.

Ý tưởng từ vụ cháy toà nhà ITC

“Ống tuột cứu hộ là phương tiện đơn giản, được nhiều nước trên thế giới sử dụng và cho hiệu quả cao nhưng ở Việt Nam nhiều chủ đầu tư các toà nhà cao tầng đã bỏ qua việc lắp đặt thiết bị cứu hộ, cứu nạn này”

Ông Nhân cho biết ý tưởng nghiên cứu ống tuột được nhóm tiến hành bắt đầu từ sau sự cố cháy toà nhà sáu tầng của Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC) tại Tp.HCM vào ngày 29/10/2002, làm chết và bị thương hơn 130 người.

Năm 2003, nhóm đã bắt đầu nghiên cứu thay đổi công nghệ để sản xuất đệm hơi có kết cấu áp lực thấp. Vật liệu chủ yếu chống cháy, giữ được áp suất cao (thậm chí thủng lỗ nhỏ vẫn hoạt động bình thường) nhằm giảm giá thành và nâng hệ số an toàn sản phẩm. Khi nhận dự án chế tạo ống tuột cứu hộ, nhóm đã tìm hiểu các sản phẩm nước ngoài sản xuất. Sau nhiều năm nghiên cứu và thực hiện, nhóm đã cho ra mắt sản phẩm giúp người dân phần nào trấn an nỗi sợ “bà hoả” này.

Theo thống kê chưa đầy đủ, hiện khu trung tâm Tp.HCM (chủ yếu quận 1, 3, 4 và 5) có khoảng 200 cao ốc đã và đang xây dựng. Còn tại Hà Nội, con số của cảnh sát phòng cháy chữa cháy mới đây cho thấy có gần 280 toà nhà cao trên 10 tầng. Tuy nhiên, chỉ có Khách sạn Deawoo (Hà Nội) có trang bị ống tuột thoát nạn là phương tiện cứu hộ hiệu quả. Do diện tích sử dụng lớn, số lượng người đông, công năng sử dụng phức tạp, tập trung nhiều chất cháy, có nhiều hệ thống thiết bị kỹ thuật… nên nguy cơ xảy ra cháy tại các công trình này rất cao.

Hiện ở Việt Nam, theo quy định của Cục Cảnh sát phòng cháy chữa cháy, chỉ mới bắt buộc nhà cao tầng phải trang bị hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động, cầu thang thoát hiểm dự phòng nhưng chưa có quy định bắt buộc trang bị các phương tiện thoát hiểm như đệm hơi, ống tuột để phòng ngừa trong trường hợp khẩn cấp.

“Trong khi đó ống tuột cứu hộ là phương tiện đơn giản, được nhiều nước trên thế giới sử dụng và cho hiệu quả cao nhưng ở Việt Nam, nhiều chủ đầu tư các toà nhà cao tầng lại bỏ qua việc lắp đặt thiết bị này”, ông Nhân nhận xét.

Cũng theo ông Nhân, trên thế giới hiện phổ biến hai loại ống trượt đứng và nghiêng. Ống nghiêng thường cho cảm giác an toàn khi tuột nhưng tốn nhiều diện tích khi triển khai, không thích hợp với tình hình thực tế của Việt Nam. Do đó, khi nghiên cứu, nhóm thực hiện dự án đã chọn hướng ống tuột đứng xoắn.

Như Thuần (SGTT)