VnEconomy > Tài chính 10:55 (GMT+7) - Thứ Sáu, 10/6/2011

Vàng là hàng hay tiền?

Có phải Nhà nước đã cắt đứt mọi sợi dây liên hệ với yếu tố tiền tệ của vàng, và nếu vàng “chỉ là hàng hóa” thì ai sẽ quản?...

Vàng là hàng hay tiền?

Nếu vàng “chỉ là hàng hóa” thì ai sẽ quản vàng? Mô hình quản lý vàng như thế nào?

Đúng vào lúc Ngân hàng Nhà nước chuẩn bị trình Chính phủ nghị định quản lý hoạt động kinh doanh vàng, thì câu chuyện “vàng là hàng hay tiền”, “ai sẽ quản vàng”, “mô hình thị trường vàng tương lai”, lại được xới lên tại một hội thảo do Ủy ban Giám sát tài chính - tiền tệ Quốc gia tổ chức ngày 9/6.

Tại hội thảo này, với tên gọi “Tác động của thị trường vàng đến thị trường tài chính Việt Nam”, ông Trần Xuân Giá, nguyên Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho rằng, so với quy mô GDP thì mức tích trữ vàng của người dân Việt Nam nằm trong số 20 quốc gia dự trữ vàng lớn nhất thế giới.

Theo ông, sở dĩ người dân thích dự trữ vàng như vậy là do yếu tố tập quán mang tính truyền thống, nhưng còn một lý do khác rất căn bản là lạm phát. Thời kỳ sau chiến tranh, có những năm lạm phát tới 900%, khiến cho dự trữ vàng trong dân quá lớn. “Khi đồng tiền thành giấy lộn thì họ phải tìm phương tiện khác để bảo vệ tài sản của mình”, ông Giá nói.

Nhìn ở góc độ khác xung quanh các văn bản pháp quy quản lý hoạt động kinh doanh vàng gần đây, ông Trần Trọng Quốc Khanh, Giám đốc Trung tâm vàng ACB cho rằng, từ tháng 10/2010 đến tháng 4/2011, Nhà nước đã ban hành 3 văn bản pháp lý rất quan trọng để quản lý thị trường vàng: Thông tư số 22 (tháng 10/2010); Nghị quyết 11 (tháng 2/2011) và đặc biệt là Thông tư số 11 (tháng 4/2011), yêu cầu các ngân hàng thương mại dừng huy động và cho vay vàng.

“Điều này được hiểu, Nhà nước đã cắt đứt mọi sợi dây liên hệ với yếu tố tiền tệ của vàng. Có nghĩa, từ nay, vàng nổi lên với vai trò là hàng hóa. Như thế thì phải quản lý vàng với tư cách là một hàng hóa, không nên mất thời gian đi tìm định nghĩa vàng là hàng hay tiền”, ông Khanh nói.

Một câu hỏi đặt ra, nếu vàng “chỉ là hàng hóa” thì ai sẽ quản vàng? Mô hình quản lý vàng như thế nào?

Theo ông Khanh, nếu triệt tiêu yếu tố tiền tệ của vàng thì việc quản lý hoạt động kinh doanh vàng là của nhiều bộ ngành, chứ không riêng một đầu mối nào. Chẳng hạn, đối với vấn đề chất lượng vàng, vàng giả thì Bộ Khoa học và Công nghệ phải đảm nhiệm; quản lý lưu thông thì do Bộ Công Thương; cấp phép kinh doanh do Bộ Kế hoạch và Đầu tư?

Vậy còn vai trò Ngân hàng Nhà nước ở đâu? Ông Khanh cho rằng, Ngân hàng Nhà nước chỉ nên làm hai việc: thứ nhất, làm tăng tỷ trọng vàng trong dự trữ quốc gia; thứ hai, phối hợp với các bộ ngành xây dựng cơ chế sàn giao dịch vàng quốc gia, như ý kiến đề xuất của BIDV.

Một điều cần nhớ  là có thể không coi vàng là tiền nhưng phải coi trọng tính thanh khoản của vàng vì nếu không, vàng sẽ thành... đất!”, một chuyên gia cảnh báo. Theo ông này, dù quản lý thị trường vàng theo mô thức nào thì cũng phải để cho vàng “chạy ra, chạy vào” theo sự chuyển động của nền kinh tế, không để vàng bị tắc nghẽn, tránh lệch pha về giá giữa trong và ngoài nước. Nhờ đó, thị trường vàng không chỉ liên thông trong nước mà còn được kết nối với nước ngoài.

Khi bàn về tính thanh khoản của vàng trong tương lai, một chuyên gia tài chính nói: “Khi người ta có nhu cầu giữ vàng sẽ  có người có nhu cầu bán vàng. Nên tổ chức  để người mua có chỗ mua, người cần bán có chỗ mà bán, không nên coi đây là hình thức vô thừa nhận”.

Theo ông, vừa qua, doanh nghiệp và ngân hàng đang bị siết huy động và cho vay vàng thì một lượng lớn vốn bằng vàng không đưa được vào kinh doanh. Chẳng hạn, Ngân hàng Á Châu (ACB) huy động được hơn 20 tấn vàng và khi cho vay, có người muốn vay vàng, có người muốn vay tiền đồng. Như thế, ACB sẽ phải bán bớt vàng, lấy tiền đồng cho dân vay. Nay cấm huy động và cho vay vàng thì phải có sàn giao dịch vàng để tạo đầu ra cho việc mua bán này.

Thậm chí, cựu Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính - tiền tệ Quốc gia Lê Đức Thúy cũng cho rằng, ngay cả với số vàng dự trữ quốc gia do Ngân hàng Nhà nước đang quản lý, nếu có ngân hàng nào muốn kinh doanh hộ thì cũng nên mạnh dạn gửi cho họ kinh doanh, thay vì khóa kín trong 3-4 lần cửa sắt như hiện nay.

Tại hội thảo này, nhiều chuyên gia đồng tình với đề xuất thành lập sàn giao dịch vàng quốc gia của BIDV. Tuy nhiên, có một số ý kiến nên cân nhắc đối với cơ chế giao dịch T+ 2 tại đề án này vì mấy lý do:

Thứ nhất, do giá  vàng biến động hàng ngày, việc giao dịch T+2 sẽ gây nguy cơ mất cơ hội đầu tư, tăng rủi ro cho nhà đầu tư làm giảm hấp dẫn của sàn vàng. Vì thế, có thể nhà đầu tư sẽ quay trở lại với các giao dịch ngầm.

Thứ hai, việc để T+2 sẽ tạo ra một nguồn lực tài chính lớn có  thể nhàn rỗi tại một tổ chức tín dụng nào đó được ưu ái, tạo nên sự thiếu bình đẳng cho các tổ chức tín dụng khác.

Chưa kể, cơ chế  giao dịch T+2 sẽ làm cho sàn giao dịch vàng Việt Nam kém hấp dẫn, khó lôi kéo nhà đầu tư nước ngoài tham gia.
  Bình luận (4)
Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết. Đang hiển thị 4/4 bình luận.
  • Vàng là hàng mà vàng cũng là tiền.

    Vàng trang sức thì là hàng rồi, không bàn đến. Bây giờ bàn về vàng miếng.

    Vàng miếng dùng làm công cụ tích trữ, mua bán, thậm chí dùng để đầu cơ, "lướt sóng"... đều xem là hàng cả.

    Vàng chỉ là tiền khi nó là phương tiện thanh toán. Vậy vàng là phương tiện thanh toán khi nào? Có ai mua một mớ rau, và nhiều hơn là tivi, tủ lạnh... mà mang vàng ra thanh toán không? Tính chất tiền của vàng không phát huy được trong các giao dịch thiết yếu hàng ngày cho nên nó không thể thay thế tiền.

    Vàng không thể thay thế tiền không có nghĩa là vàng không phải là tiền. Có thể nói vàng là "tiền mặt có mệnh giá lớn". Do đó, vàng chỉ là tiền khi còn tồn tại những giao dịch có giá trị lớn mà vì lý do nào đó các bên giao dịch lại muốn thanh toán bằng tiền mặt chứ không muốn thông qua ngân hàng.

    Giao dịch có giá trị lớn cũng là nhu cầu chính đáng, không thể xóa bỏ được. Vấn đề còn lại là làm sao xóa được sở thích thanh toán bằng tiền mặt thì vàng tự khắc không còn là tiền nữa.

    10:59 (GMT+7) - Thứ Bảy, 11/6/2011 Trả lời Thích
  • Không phải là kiềm chế thị trường vàng mà là làm lành mạnh hóa thị trường vàng, đảm bảo chất lượng của vàng. Vàng có nhiều chức năng, tuy nhiên ở VN người dân chưa có thói quen coi vàng là tiền, hay hàng hóa. Chủ yếu mua vàng để trang sức và cất trữ. Hành động của nhà nước là nhằm thu hút tối đa lượng vàng đang nằm chết trong nhân dân.

    15:41 (GMT+7) - Thứ Sáu, 10/6/2011 Trả lời Thích
  • Tôi đồng ý với nhận xét của bạn Trần Quang.

    Một quốc gia để nguồn vốn nhàn rỗi trong dân chiếm tới 50%GDP thì quả là quá lãng phí. Việt Nam là quốc gia nghèo, đang "đói vốn" cho đầu tư phát triển kinh tế, mà sao lại lãng phí như vậy.

    Tôi đề nghị cơ quan chức năng cần có chính sách quản lý thị trường vàng một cách hợp lý gắn chặt chẽ với hội nhập kinh tế thế giới.

    15:22 (GMT+7) - Thứ Sáu, 10/6/2011 Trả lời Thích
  • Bài viết hay quá, ai lại kìm hãm sự phát triển của thị trường sôi động như vậy?

    Nên quản lý và điều tiết thị trường vàng một cách hợp lý, chứ ai lại quản lý theo hướng "không quản được thì cấm".

    Các quốc gia trên thế giới đều đã tự do hóa thị trường vàng, đều điều hành thị trường vàng thông qua chính sách thuế xuất, nhập khẩu, như vậy giá vàng trong nước và giá quốc tế sẽ cân bằng nhau, không còn tình trang xuất, nhập khẩu lậu vàng.

    Điều hành bằng chính sách cấp quota như Việt Nam đến nay đã lạc hậu, vì không linh hoạt, luôn có độ trễ quá mức cho phép, do đó giá vàng trong nước luôn lệch pha so với giá vàng quốc tế, tạo điều kiện cho hoạt động xuất, nhập khẩu lậu vàng bùng phát.

    Ngoài ra, việc xúc tiến thành lập ngay sở giao dịch vàng quốc gia cũng là biến pháp quan trọng để tạo sân chơi bình đẳng, minh bạch và thu hút được lượng vốn bằng vàng trong dân cho phát triển kinh tế. Ai lại để số lượng vàng trong dân chiếm tới gần 50% GDP, như vậy quá lãng phí?

    14:40 (GMT+7) - Thứ Sáu, 10/6/2011 Trả lời Thích
Bình luận của bạn
Để thuận tiện cho việc đăng tải, bạn vui lòng nhập các ý kiến phản hồi bằng tiếng Việt có dấu.
Gõ Telex Gõ VNI
Chọn hình đại diện cho bình luận của bạn?