Mắt thấy tai nghe ở nhà máy sản xuất iPhone

PHÚC MINH

16/01/2012 12:24 (GMT+7)

picture Một nữ công nhân đang kiểm tra chất lượng bảng mạch tại nhà máy Foxconn ở Thâm Quyến - Ảnh: BLB.
E-mail Bản để in Cỡ chữ Chia sẻ: facebook twitter google rss
Rất nhiều người yêu quý iPhone, iPad có thể sẽ bị sốc khi đọc những thông tin dưới đây.

Chương trình This American Life của đài NPR (Mỹ) mới đây đã thực hiện một phóng sự đặc biệt về quy trình sản xuất các sản phẩm Apple. Hai nhà báo Mike Daisey và Nicholas Kristof đã tới Thâm Quyến (Trung Quốc) tìm hiểu đời sống công nhân làm việc trong nhà máy của Foxconn, một trong số các công ty sản xuất và lắp ráp hàng công nghệ cho Apple.

Dưới đây là những gì mà Daisey và Kristof đã mắt thấy tai nghe.

- Thành phố Thâm Quyến thuộc tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc là nơi sản xuất chủ yếu những sản phẩm iPhone, iPad. Vào 30 năm trước, nơi đây chỉ là một ngôi làng nhỏ bên sông. Hiện, Thâm Quyến có tới 13 triệu dân, lớn hơn thành phố New York.

- Tập đoàn Hồng Hải (Foxconn) có một nhà máy ở Thâm Quyến. Nhà máy này hiện đang thu dụng 430.000 người.

- Trong nhà máy Thâm Quyến của Foxconn có 20 quầy ăn. Mỗi quầy phục vụ 10.000 người. Bên ngoài nhà máy có nhân viên an ninh vác súng đứng canh.

- Khi đứng bên ngoài nhà máy, phóng viên Daisey đã phỏng vấn một cô bé 13 tuổi làm việc cho Foxconn. Em cho biết, mỗi ngày phải đánh bóng mặt kính hàng nghìn chiếc iPhone mới.

- Cô bé "công nhân" cho biết, Foxconn không giới hạn tuổi làm việc tại nhà máy. Mỗi khi có đoàn thanh tra tới, Foxconn đều biết trước và lập tức thay những công nhân ít tuổi bằng người già hơn.

- Trong hai tiếng đứng ngoài cửa nhà máy, Daisey đã gặp nhiều công nhân nói rằng họ 14, 13 và thậm chí 12 tuổi. Họ đi cùng với những người lớn tuổi hơn. Daisey ước tính khoảng 5% số công nhân mà anh tiếp xúc là dưới độ tuổi lao động.

- Daisey cho rằng, Apple chắc phải biết điều này, hoặc có thể họ không muốn biết.

- Mỗi giờ làm việc ở Trung Quốc là 60 phút (ở Mỹ là một giờ nhưng bao gồm cả thời gian giải trí, tán gẫu). Trong 60 phút này, công nhân không được nói chuyện, làm việc dưới sự giám sát của camera. Hầu hết công nhân phải đứng trong giờ làm việc.

- Số giờ làm việc theo quy định ở Trung Quốc là 8 tiếng mỗi ngày. Nhưng mỗi ca tại nhà máy thường tới 12 tiếng. Khi cần, thời gian làm việc có thể kéo dài tới 14 - 16 tiếng.

- Nhiều công nhân trả lời phỏng vấn cho biết, họ phải dùng hexane để lau rửa màn hình iPhone. Đây là chất hóa học độc hại có tác động tới hệ thần kinh của con người.

- Một số công nhân cho biết, tay họ gần như bị liệt do làm liên tục một nhiệm vụ hàng trăm nghìn lần trong nhiều năm. Điều này có thể tránh được nếu công nhân được chuyển đổi công việc, nhưng ở đây, một khi tay họ không làm được việc nữa, họ sẽ bị sa thải.

- Một cựu công nhân yêu cầu công ty trả tiền làm việc ngoài giờ nhưng bị từ chối. Cô đã phản ánh lên công đoàn nhà máy. Công đoàn đưa cô vào danh sách đen và sẽ ghi vào hồ sơ mỗi khi cô xin việc ở nơi khác. Những công nhân nằm trong danh sách đen bị xem là "người ưa gây chuyện" và sẽ không ai dám nhận họ vào làm.

- Một người bị thanh kim loại đè vào tay ở Foxconn nhưng nhà máy không hỗ trợ y tế. Khi vết thường lành, cánh tay không hoạt động nữa và họ sa thải ông. May mắn là, người công nhân này tìm được việc làm mới, trong một nhà máy chế biến gỗ. Thời gian làm việc "tốt hơn rất nhiều, chỉ có... 70 tiếng mỗi tuần", ông nói.

- Trong khu ký túc dành cho công nhân, Daisey đếm được, mỗi phòng ngủ có 15 chiếc giường được chồng lên nhau cao tới tận trần nhà. Những người Mỹ có khổ người bình thường không nằm vừa các giường này.

Chủ đề liên quan:

(Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết)

  • Dương Tiến Hậu

    16:44 (GMT+7) - Thứ Bảy, 21/1/2012

    Khi cầm trên tay các sản phẩm công nghệ mới cứng, bóng loáng, ít người nghĩ rằng đằng sau nó là cả một câu chuyện về sự đối xử bất công và bóc lột sức lao động.

  • Tuyên

    23:44 (GMT+7) - Thứ Tư, 18/1/2012

    Trung Quốc về cơ bản vẫn là nước làm thuê làm mướn cho các nước phương tây thôi.

    Tình cảnh đáng buồn của công nhân Trung Quốc âu cũng do chính mình gây ra mà thôi khi tự để mình càng lạc hậu và lệ thuộc vào họ thì số phận của mình là do họ định đoạt mà thôi.

  • Hải Triều

    23:38 (GMT+7) - Thứ Tư, 18/1/2012

    @Thiên Tính:

    Bạn so sánh như vậy là sai rồi. Ở Trung Quốc không thiếu những trẻ em mà bạn vừa kể trên đâu mà thậm chí còn thê thảm hơn cả Việt Nam nữa đó bạn, có cả những trại nô lệ lao động trẻ em bên Trung Quốc nữa.

    @Nguyễn Lưu:

    Báo chí Mỹ họ đưa tin này là muốn tốt cho công nhân Trung Quốc thôi, chính nhờ sự đấu tranh của các phóng viên Mỹ có lương tâm nên nhiều sự việc đau lòng ở Foxconn mới được phanh phui để kiếp sống công nhân Trung Quốc bớt khổ một chút thôi.

  • Hoàng Anh

    09:34 (GMT+7) - Thứ Tư, 18/1/2012

    Đôi khi sự sùng bái quá mức sẽ khiến người ta bị mờ mắt đấy bạn Nguyễn Lưu ạ.

    Thực tế câu chuyện về Foxconn không phải tới bây giờ người ta mới nói tới. Nếu điều kiện làm việc tốt như bạn nói, thì tại sao lại có tới 17 vụ công nhân tự sát. Tại sao công nhân các nhà máy khác không tự sát, mà lại cứ nhè vào nhà máy Foxconn ở Thẩm Quyến để tự sát, rõ ràng nó phải có điều gì khuất tất phía sau cánh cửa nhà máy đó chứ.

    Việc sử dụng lao động trẻ em, tất cả đều do miếng cơm manh áo mà ra, người Mỹ đứng trên góc nhìn pháp luật của họ thì đây là một vấn đề đáng lên án, nhưng ở các nước châu Á thì đó gần như là chuyện thường ngày ở huyện.

    Bạn không cần phải bẻ lái rằng luật pháp ở TQ nghiêm hơn VN đâu, chỗ nào cũng thế cả thôi, ở đâu có cầu thì ắt sẽ có cung.

  • Nguyễn Lưu

    10:58 (GMT+7) - Thứ Ba, 17/1/2012

    Tuy không khẳng định 100%, nhưng những tin tức kiểu thế này nhiều khả năng thuộc về loại tin rác của các báo, đài lá cải ở Mỹ, được viết ngay tại Mỹ, nhằm kích động tinh thần chống Trung Quốc, phục vụ cho lợi ích cục bộ của một nhóm người hoặc một nhóm công ty nào đó.

    Đọc qua bài báo cũng có thể thấy sơ bộ là bài báo không có một tên người, một địa chỉ cụ thể nào mà chỉ nói chung chung. Những bài báo thế này hoàn toàn chỉ cần ngồi nhà lên mạng là có thể viết được.

    Tôi cũng đã sang Trung Quốc và đã vào một số nhà máy để tìm mua hàng. Một số vấn đề tác giả nêu ra có thể đúng, nhưng có lẽ hầu hết là phóng đại theo trí tưởng tượng/thông tin góp nhặt trên những trang mạng lá cải.

    Ngoài ra, việc sử dụng lao động trẻ em ở Trung Quốc, ngoại trừ một số cơ sở xa xôi, hẻo lánh, chắc chắn không thể có ở các nhà máy lớn như Foxconn Thâm Quyến, vì luật pháp ở Trung Quốc nghiêm ngặt hơn ở Việt Nam, và việc thực thi luật pháp cũng tốt hơn ở Việt Nam rất nhiều.

    Ngay ở Việt Nam, việc sử dụng lao động trẻ em ở các nhà máy lớn cũng gần như tuyệt đối không thể xảy ra thì chuyện này càng khó xảy ra hơn ở Trung Quốc.

  • Nông dân Sài Gòn

    18:04 (GMT+7) - Thứ Hai, 16/1/2012

    Theo quan điểm cá nhân tôi:

    Thứ nhất, cho đến hiện tại thì sản phẩm của Apple vẫn là sản phẩm tốt nhất về mọi mặt.

    Thứ hai, tôi không tẩy chay sản phẩm của Apple vì đây không phải là lỗi của họ, nếu tẩy chai thì tôi sẽ không bao giờ tận hưởng được "sự tiến hoá" của nhân loại:

    - Câu chuyện này là trách nhiệm của Công ty Hồng Hải (Foxconn) vì Apple là người mua sản phẩm của Hồng Hải chứ không phải là người trực tiếp thuê mướn nhân công Trung Quốc. Hồng Hải cạnh tranh với các nhà cung cấp khác trên thế giới bằng cách bóc lột nhân công Trung Quốc. Còn Apple đã trả tiền sòng phẳng không thiếu 1 xu.

    - Chính quyền Trung Quốc ở đâu khi người nộp thuế Trung Quốc bị bóc lột dã man bởi công ty của chính người Trung Quốc làm chủ. Ở Mỹ, công ty nào vi phạm những vấn đề trên nếu bị phát hiện đều bị xử lý rất nghiêm.

    Kết luận: Sự nghèo khó của những người công nhân này là do sự phân phối thu nhập bất công tại Trung Quốc.

  • Hải Triều

    17:07 (GMT+7) - Thứ Hai, 16/1/2012

    Những thông tin đau lòng như thế này về thành phố giàu nhất Trung Quốc là Thâm Quyến càng chứng tỏ rằng địa vị kinh tế thứ 2 của TQ chỉ là hư danh không hơn không kém.

  • Thiên Tính

    16:06 (GMT+7) - Thứ Hai, 16/1/2012

    13 tuổi đã kiếm ra tiền, làm việc trong cơ xưởng đàng hoàng, có lương hẳn hoi (báo không nói là lương 13 tuổi có bị trả thấp hơn 18-30 tuổi cùng lau kính không?).

    Việt nam 5 tuổi đi bán vé số, 12 tuổi phụ bán quán cơm phở môi trường bụi bậm... 15 tuổi bảo kê nhà hàng, trên 17 dưới 18 tuổi giết người cướp của (Lê Văn Luyện cướp của giết người man rợ đó).

    Nói xấu người ta hãy xem lại mình. Cười người hôm trước hôm sau người cưới. Tin này không nên lên báo vì ta chưa chắc đã hơn họ.

Gõ Telex   Gõ VNI

(Để thuận tiện cho việc đăng tải, bạn vui lòng nhập các ý kiến phản hồi bằng tiếng Việt có dấu. VnEconomy xin chân thành cảm ơn bạn!)

Họ và tên bạn: Tên của bạn
Địa chỉ e-mail: Email của bạn
Nội dung của bạn
Cuộc sống số

Vương Đình Hiếu

23:50 (GMT+7) - Thứ Sáu, 25/5/2012

Vietel làm ăn có lãi là do hướng đi đúng đắn của ban lãnh đạo cũng như sự quan tâm của chính phủ, chất lượng...

Trong bài: “Chỉ cước viễn thông, Viettel đã kiếm 4.000 tỷ đồng/tháng” (2 ý kiến)

LDP

17:42 (GMT+7) - Thứ Sáu, 25/5/2012

Roaming nội địa thôi mà. Đơn giản vậy mà cũng phải đợi 2 năm nữa. Chán !!!...

Trong bài: Cuối năm 2014 sẽ cho chuyển mạng giữ số (1 ý kiến)

2ls-VLPcn

12:53 (GMT+7) - Thứ Sáu, 25/5/2012

Sao không ai kêu ầm lên là Viettel lãi khủng nhỉ ? Vậy thì bất công cho ngân hàng quá. ROE chỉ có hơn 20%...

Trong bài: “Chỉ cước viễn thông, Viettel đã kiếm 4.000 tỷ đồng/tháng” (2 ý kiến)

nvsonhthu

07:07 (GMT+7) - Thứ Năm, 24/5/2012

Nói" điện thoại hàng đầu Việt Nam " đúng là hơi quá, chẵng nhẽ người dân dùng điện thoại không biết bất kỳ hãng điện...

Trong bài: Kangaroo bắt đầu bán “điện thoại hàng đầu Việt Nam” (8 ý kiến)

Minh Ngọc

09:07 (GMT+7) - Thứ Tư, 23/5/2012

Sự thận trọng của các nước có nền công nghệ cao trước Huawei - TQ là lời nhắc nhở về an ninh mạng và cũng...

Trong bài: Vì sao “đại gia” viễn thông Trung Quốc bị ghẻ lạnh? (4 ý kiến)