Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc “sắp sang Việt Nam”

Báo chí Hồng Kông đưa tin Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc, ông Dương Khiết Trì, sẽ tới Hà Nội tuần này...

Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc, ông Dương Khiết Trì - Ảnh: South China Morning Post.

Nhật Minh

16/06/2014 10:18

Trong tuần này, Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc, ông Dương Khiết Trì, sẽ tới Hà Nội để tham dự đối thoại hàng năm về hợp tác song phương, trong bối cảnh hai nước đang căng thẳng trên biển Đông.

Tờ South China Morning Post (Hồng Kông) dẫn lời một học giả Việt Nam và một nguồn tin thân cận với Bộ Ngoại giao Việt Nam ở Hà Nội cho hay, chuyến thăm của ông Dương Khiết Trì sẽ trở thành hoạt động tiếp xúc cấp cao nhất giữa chính phủ hai nước, kể từ khi Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng biển Việt Nam hôm 1/5 khiến quan hệ song phương căng thẳng.

Hiện tại cả hai bộ ngoại giao Việt Nam và Trung Quốc đều chưa đưa ra bất cứ thông cáo nào liên quan tới chuyến thăm này. Theo các nguồn tin được báo trên dẫn lời, việc đó cho thấy tính chất phức tạp của thời điểm diễn ra cuộc gặp.

Ủy viên Quốc vụ viện Trung Quốc Dương Khiết Trì sẽ ở Hà Nội tham dự hội nghị của Ban chỉ đạo hợp tác Việt Nam - Trung Quốc, và dự kiến sẽ có các cuộc hội đàm với Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Việt Nam, ông Phạm Bình Minh, báo trên dẫn lời TS. Trần Trường Thủy, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu biển Đông thuộc Học viện Ngoại giao Việt Nam cho biết.

"Đây là phiên họp thường kỳ về hợp tác, nhưng chủ đề chính lần này sẽ tập trung vào những vấn đề trên biển Đông", ông Thủy nói. Còn theo nguồn tin thân cận với Bộ Ngoại giao Việt Nam, hội nghị sẽ diễn ra vào 17/6.

Báo trên cho biết, ông Dương Khiết Trì và ông Phạm Bình Minh đã sử dụng những từ ngữ gay gắt trong cuộc điện đàm hôm 6/5, khi căng thẳng hai bên bắt đầu. Ông Minh lên án Trung Quốc triển khai giàn khoan ở biển Đông cùng những tàu hộ tống là điều bất hợp pháp, trong khi ông Dương ngang ngược nói "Việt Nam quấy rối hoạt động bình thường của doanh nghiệp Trung Quốc".

Từ sau cuộc điện đàm này, mối quan hệ giữa hai nước Việt Nam - Trung Quốc tiếp tục gia tăng căng thẳng. Tàu Trung Quốc nhiều lần phun vòi rồng công suất lớn vào các tàu của Việt Nam, cố tình đâm va vào tàu Việt Nam trên biển Đông, gần nơi Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981. Việt Nam từng lên tiếng cho biết sẽ khởi kiện Trung Quốc ra tòa án quốc tế.

Theo lời TS. Trần Trường Thủy, hiện vẫn chưa rõ ông Dương Khiết Trì có được sắp xếp hội đàm với cấp nào cao hơn Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bình Minh trong chuyến thăm Việt Nam lần này hay không.

Được thành lập vào năm 2006, Ban Chỉ đạo hợp tác Việt Nam - Trung Quốc hàng năm tổ chức hội nghị thảo luận về các vấn đề song phương quan trọng và những dự án hợp tác. Năm ngoái, hội nghị này được tổ chức ở Bắc Kinh. Ông Dương Khiết Trì đã dẫn đầu đoàn gồm nhiều quan chức các bộ, chính quyền địa phương Trung Quốc, hội đàm với Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân.

Tuy nhiên, căng thẳng trên biển Đông từng làm gián đoạn hoạt động đối ngoại này. Năm 2007, hội nghị của Ban Chỉ đạo hợp tác Việt Nam - Trung Quốc đã phải trì hoãn khi căng thẳng lên cao sau vụ một tàu tuần tra hải quân Trung Quốc bắn một tàu cá Việt Nam, ông Trương Minh Lượng, một chuyên gia về Đông Nam Á thuộc Đại học Jinan ở Quảng Châu nói.

"Đây không phải là thời điểm thuận lợi cho cuộc họp cấp cao như vậy, nhưng họ (Việt Nam và Trung Quốc) không muốn hủy bỏ bởi họ cần phải giải quyết các vấn đề", ông Trương đưa ra nhận xét.

Báo South China Morning Post cho biết thêm, cả Bộ Ngoại giao Việt Nam lẫn Bộ Ngoại giao Trung Quốc đều chưa xác nhận về chuyến thăm Việt Nam sắp tới của ông Dương Khiết Trì, bất chấp việc tờ Sunday Morning Post nhiều lần đề nghị. Chuyên gia Trương nói rằng, trong quá khứ, các nhà chức trách Trung Quốc thường đưa ra thông cáo trước những cuộc gặp ít nhất là một tuần.