Dự thảo Luật phòng chống tác hại của rượu, bia hiện đang được hoàn thiện và sẽ được đưa ra biểu quyết tại kỳ họp Quốc hội sắp tới.

Dự thảo Luật phòng chống tác hại của rượu, bia hiện đang được hoàn thiện và sẽ được đưa ra biểu quyết tại kỳ họp Quốc hội sắp tới.

Tuy nhiên, ở thời điểm này vẫn còn có khá nhiều ý kiến tranh cãi về một số nội dung trong dự luật, trong đó có điều khoản quy định việc "cấm bán rượu, bia từ 15 độ cồn trở lên trên mạng internet".

Quản lý thông tin dễ dàng, minh bạch hơn

Trên thực tế, quy định cấm bán rượu qua Internet đã có từ Nghị định 94/2012/ND-CP ngày 12/11/2012 về sản xuất và kinh doanh rượu, và tiếp đó là trong Nghị định 105/2017/ND-CP ngày 14 tháng 9 năm 2017 có quy định cấm bán rượu có nồng độ cồn từ 15 độ trở lên trên Internet.

Tuy nhiên, theo Báo cáo mới đây của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), nếu tính theo độ cồn nguyên chất trên đầu người của nhóm tiêu dùng trên 15 tuổi, rượu vang và rượu mạnh hợp pháp tại Việt Nam chỉ chiếm chưa tới 3% trong tổng lượng tiêu thụ đồ uống có cồn hợp pháp. Trong khi rượu nằm ngoài kiểm soát như rượu thủ công, rượu giả và rượu nhập lậu… lại chiếm gần 70% lượng tiêu thụ đồ uống có cồn. Như vậy, vấn đề đặt ra là liệu cấm bán các sản phẩm chỉ chiếm chưa đến 3% tổng lượng tiêu thụ đồ uống có cồn có giúp kiểm soát vấn đề lạm dụng đồ uống có cồn hay không?

Vì vậy, những quy định này lại đang khiến người dân cảm thấy nghi ngại bởi chỉ hướng tới hạn chế những hoạt động bán hàng hợp pháp và chính thống, trong khi người tiêu dùng vẫn có thể dễ dàng tìm và mua các sản phầm đồ uống có cồn trên mạng. Cho đến hiện tại, vẫn chưa có bất kỳ đánh giá nào về tác động và hiệu quả của điều khoản cấm này đối với việc kiểm soát tiêu thụ các sản phẩm rượu.

Tăng cường công cụ quản lý, giám sát việc tiêu thụ rượu, bia như thế nào? - Ảnh 1.
Trong khi đó, khá nhiều quốc gia trên thế giới cho phép bán rượu, bia trên Internet, không phân biệt nồng độ cồn. Tại khu vực châu Á Thái Bình Dương có Trung Quốc, Campuchia, Hồng Kông, Nhật Bản, Malaysia, Philppines, và Singapore... Hay như những quốc gia phát triển khác như Pháp, Đức, Anh, và Mỹ cũng không cấm bán rượu, bia trên Internet.

Theo ý kiến của các hiệp hội trong ngành, việc cho phép bán rượu, bia qua Internet giúp cải thiện tính minh bạch và hỗ trợ công tác thu thuế khi giao dịch thanh toán được thực hiện bằng thẻ ngân hàng hoặc chuyển khoản, và từ đó, góp phần nâng cao tính minh bạch của hệ thống thuế. Sử dụng Internet cũng giúp phát hiện và ngăn chặn những trường hợp người mua đồ uống có cồn chưa đủ tuổi bằng cách sàng lọc thông tin của người mua và những giao tiếp hay tương tác của họ với người khác trên Internet.

Chính bởi vậy, quy định cấm này khiến hầu hết đại biểu Quốc hội tỏ ra lo ngại và đề nghị xem xét lại. Đại biểu Hà Thị Lan, đoàn đại biểu tỉnh Bắc Giang kiến nghị: "Tôi yêu cầu cân nhắc lại quy định này, vì quy định này không phù hợp với trào lưu phát triển của thương mại điện tử. Hơn nữa, tính khả thi của quy định này là không cao. Đề nghị thay vì cấm thì nên bổ sung quy định về các điều kiện chặt chẽ, kèm theo việc bán rượu, bia trên internet thì như thế nào để phù hợp hơn."

Internet có thể giúp quản lý tiêu thụ rượu, bia

Theo bản góp ý của Tiểu ban Rượu vang và Rượu mạnh thuộc Hiệp hội thương mại Châu Âu, "thay vì cấm thì Chính phủ nên cân nhắc cho phép nhưng gắn với các điều kiện kinh doanh cụ thể".

Theo đó, hoạt động bán rượu trên mạng Internet chỉ được phép áp dụng đối với các đối tượng đáp ứng các điều kiện về kinh doanh rượu, có giấy phép kinh doanh rượu và việc thanh toán cho các giao dịch mua bán phải được thực hiện bằng thẻ thanh toán ngân hàng hoặc chuyển khoản.

Các trang điện tử bán hàng cần có các công cụ xác minh độ tuổi của người mua hàng và người giao hàng phải chịu trách nhiệm kiểm tra giấy tờ tùy thân để xác minh độ tuổi của người nhận hàng. Các giao dịch phải đảm bảo tính minh bạch, thuận tiện để các cơ quan hữu quan thanh kiểm tra khi cần.

Tăng cường công cụ quản lý, giám sát việc tiêu thụ rượu, bia như thế nào? - Ảnh 2.
Hiện tại, Dự Luật đang được hoàn thiện để trình Quốc hội thông qua vào kỳ họp thứ bảy Quốc hội khoá XIV diễn ra vào tháng 5 tới.

Trước đó, tại các cuộc thảo luận nhóm của các đại biểu Quốc hội vào ngày 12/11/2018 đã có 25/27 ý kiến của các đại biểu không đồng tình với quy định cấm bán rượu, bia trên Internet. Tương tự, 8/10 ý kiến tại phiên thảo luận tại hội trường ngày 16/11/2018 đề nghị xem xét lại việc cấm bán rượu, bia trên Internet vì quy định này thiếu tính khả thi và không phù hợp với xu hướng quốc tế.

PV

Tất cả sản phẩm đang bán trên thị trường hiện nay, thứ bắt buộc phải có chính là phần ghi thông tin sản phẩm có trên bao bì.

Tất cả sản phẩm đang bán trên thị trường hiện nay, thứ bắt buộc phải có chính là phần ghi thông tin sản phẩm có trên bao bì.

Đó là nơi các nhà sản xuất nêu thông tin sản phẩm của mình, bao gồm thành phần, khối lượng, thể tích, nơi xuất xứ... Đọc kỹ nhãn mác là một trong những điều cần làm khi mua sắm, giúp bạn chọn cho mình sản phẩm phù hợp, đồng thời hạn chế rủi ro nếu sản phẩm có thành phần mà bạn không thích. Đặc biệt trong thời buổi vệ sinh an toàn thực phẩm còn nhiều nghi ngại như hiện nay, đọc kỹ và hiểu các thông tin trên nhãn mác thực phẩm trở thành một kỹ năng phải có của người tiêu dùng.

Nhà sản xuất hoặc nơi đóng gói

Nhà sản xuất là nơi bảo đảm và chịu trách nhiệm về chất lượng và vệ sinh an toàn sản phẩm. Sản phẩm của nhà sản xuất nghiêm túc bao giờ cũng có tên và địa chỉ, số điện thoại rõ ràng để NTD có thể liên lạc.

Hạn sử dụng

Theo quy định, tất cả các loại thực phẩm đều phải ghi hạn sử dụng trên nhãn bao bì, nếu không ghi hoặc ghi không rõ thì chứng tỏ độ tin cậy của sản phẩm kém. Ngoài ra, bạn có thể hiểu: dù qua hạn Best before (Dùng tốt nhất trước ngày)… nhưng chưa đến hạn Use before date (Sử dụng trước ngày)… thì thực phẩm vẫn có thể ăn được. Một số thực phẩm đặc biệt dù qua hạn Best before vẫn có thể dùng được là bánh mỳ, sữa, bánh quy…

Những thông tin cần đọc kỹ trên bao bì thực phẩm - Ảnh 1.
Giá trị dinh dưỡng

Được thể hiện bằng giá trị các chất dinh dưỡng đa lượng (như đạm, chất béo, bột đường, năng lượng…), các chất vi lượng (như vitamin, khoáng chất, các yếu tố vi lượng, acid amin…). Giá trị dinh dưỡng thường được tính trên một đơn vị khối lượng hay thể tích sản phẩm (thường là trên 100 g, 1 lít hoặc 100 ml sản phẩm), hoặc một khẩu phần ăn có trong hướng dẫn (1 serving), qua đó NTD sẽ biết mình có cần sản phẩm này không và nếu dùng được thì ăn bao nhiêu trong ngày. Trên cùng một sản phẩm có thể vừa ghi bằng tiếng Anh vừa ghi bằng tiếng Việt.

Hướng dẫn sử dụng và bảo quản

Là những thông tin rất cần để người tiêu dùng có thể sử dụng, bảo quản sản phẩm một cách hữu hiệu và tốt nhất. Thí dụ cách chế biến, bảo quản trong tủ lạnh hoặc nơi khô mát, tránh ánh năng trực tiếp…

Thành phần dinh dưỡng

Các thành phần dinh dưỡng ghi trên bao bì thực phẩm thường là tỷ lệ chất đạm, đường, chất béo, vitamin và khoáng chất. Thông thường, các thành phần này được sắp xếp theo thứ tự từ chất có trọng lượng cao đến chất có trọng lượng thấp. Chẳng hạn, một hộp nước sốt cà chua với cà chua là nguyên liệu chính sẽ được liệt kê đầu tiên. Gia vị hoặc thảo mộc được liệt kê cuối cùng vì có trọng lượng thấp nhất…

Người tiêu dùng cũng cần để ý các tên gọi khác nhau của một thành phần: chẳng hạn trên nhãn không ghi có đường (sugar) nhưng lại có ghi mật, hoặc không chất đạm mà là protein… hay không gọi bột ngọt mà là natri glutamat hay monosodium glutamate…

Những thông tin cần đọc kỹ trên bao bì thực phẩm - Ảnh 2.
Các thành phần hạn chế và bổ sung

Trên một số sản phẩm còn có thể ghi rõ chất béo trong thành phần là loại có bão hòa hay không, có chứa cholesterone hay không… Các thành phần hạn chế trên thực phẩm còn bao gồm cả muối, carbonhydrate, đường… Dựa vào đó bạn có thể chọn cho mình loại phù hợp, nhất là người tiểu đường, mỡ máu, huyết áp. Một số thực phẩm, bên cạnh các thành phần chính, nhà sản xuất có thể bổ sung vi chất như canxi, vitamin B3, sắt…

Lượng calo hấp thụ

Một khẩu phần ăn hay còn gọi là khối lượng ăn trong một lần (Serving) thường được chuẩn hóa, thường là trên 100 g hay 100 ml. Lượng calo là nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến trọng lượng. Vì vậy, điều đầu tiên bạn cần biết trên nhãn hiệu thực phẩm là lượng calo trên một khẩu phần. Còn nếu lượng calo không tính theo khẩu phần, thì giá trị calo hấp thụ phải nhân với tổng khối lượng sản phẩm. Ví dụ sản phẩm 300 ml, mà cứ 100 ml đem lại 100Kcal thì sản phẩm này mang tới cho bạn 300Kcal...

Những thông tin cần đọc kỹ trên bao bì thực phẩm - Ảnh 3.
Thực tế, bất kỳ loại thực phẩm đóng gói nào cũng đều phải ghi cụ thể những thông tin về tính chất, đặc điểm của sản phẩm trên bao bì. Đây là dấu hiệu để nhận biết chất lượng sản phẩm. Sản phẩm cần có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, đầy đủ thông tin nhà sản xuất như địa chỉ, số điện thoại, nhà sản xuất, ngày sản xuất và hạn sử dụng… Đây chính là những yếu tố giúp bạn chọn đúng các sản phẩm chất lượng và an toàn.

Phương Thảo

Gõ từ khóa và nhấn Enter