Thực phẩm chức năng có tác dụng dinh dưỡng, thậm chí tăng sức đề kháng và giảm nguy cơ bệnh tật. Nhưng liệu dùng thực phẩm chức năng có hoàn toàn an toàn như bạn tưởng?

Thực phẩm chức năng có tác dụng dinh dưỡng, thậm chí tăng sức đề kháng và giảm nguy cơ bệnh tật. Nhưng liệu dùng thực phẩm chức năng có hoàn toàn an toàn như bạn tưởng?

Trước cơn sốt lạm dụng thực phẩm chức năng, các nhà dược học cảnh báo người tiêu dùng phải có tìm hiểu kỹ, sử dụng phải đúng liều lượng với sự tư vấn từ người có chuyên môn. Đồng thời phải biết rõ nguồn gốc sản phẩm để tránh dùng phải hàng dỏm. Làm đẹp, bảo vệ sức khỏe là nhu cầu chính đáng của bao người nhưng đừng để trả giá đắt cho sức khỏe của mình từ sự thiếu hiểu biết.

Tiền mất, tật mang

Nằm rệu rã trên giường bệnh sau 10 ngày nhập viện tại khoa Nhiễm A, BV Bệnh Nhiệt đới TP.HCM, da chị T.D.T. (31 tuổi, nhà ở Q.11, TP.HCM) vẫn còn vàng đậm. Chị T. kể cách đây ba tháng, chị nghe bạn bè xúi "đẹp như mày mà không dùng TPCN để giữ dáng thì sớm lão hóa".

Từ đó mỗi tháng chị dành đến 1,8 triệu đồng để uống TPCN. "Lúc đầu, tôi định uống một loại TPCN nhưng nghĩ dưỡng da mà không dưỡng tóc coi sao vô. Do đó, tôi quyết định uống một lúc nhiều loại TPCN như: tảo biển để giữ làn da trắng hồng, collagen chống lão hóa … Những sản phẩm tôi mua chủ yếu là hàng xách tay từ Mỹ, Nhật, cũng có sản phẩm mua trên mạng. Sau ba tháng uống TPCN liên tục, bỗng dưng nước tiểu có màu vàng rất đậm, có mùi giống như uống thuốc kháng sinh. Tôi bắt đầu biếng ăn, toàn bộ da mặt, tay chân vàng rực. Nhập viện đã 10 ngày rồi mà vẫn chưa hết vàng da".

Loạn thực phẩm chức năng làm đẹp - Ảnh 1.
Theo BS. Lý Văn Chương - Trưởng khoa Nhiễm A, BV Bệnh Nhiệt đới TP.HCM, dừng tiếp xúc với các tác nhân gây tổn thương gan sẽ giúp gan bình phục. Tuy nhiên, tế bào gan đã bị tổn thương sẽ không hồi phục. Tế bào gan bị què quặt, bị tổn thương nhiều, trở nên nhạy cảm hơn. Khi sử dụng thuốc hay bất cứ một thứ hóa chất bằng đường uống nào cũng vẫn phải rất cẩn thận, vì nếu bị tái phát sẽ nặng hơn.

Hiện nay, thực phẩm chức năng trên thị trường rất đa dạng, nhiều thành phần, nhiều nguồn gốc, người sử dụng cũng ngày càng nhiều, mà không biết bản thân có cơ địa dễ bị viêm gan do tác nhân bên ngoài. Khi phát hiện ra các biểu hiện viêm gan, thường không kịp ngưng lại, mà các tổn thương gan đã trở nên nghiêm trọng. Vì vậy, nếu sử dụng thực phẩm chức năng, người dân nên đi tầm soát men gan mỗi 6 tháng một lần.

Lưu ý đến thành phần và tác dụng phụ

PGS-TS-BS. Lê Ngọc Diệp, Trưởng phòng khám Da liễu, BV Đại học Y Dược, cơ sở 2 cho biết: nếu TPCN chỉ đơn thuần cung cấp vitamin thì sẽ khó gây hại, nhưng TPCN giúp trắng da, giảm cân cấp tốc… thì dễ gây độc. Ngay tại Mỹ, việc xin giấy phép lưu hành TPCN rất dễ, các siêu thị bán tràn lan nhưng cũng chưa được kiểm soát tốt. Chỉ khi xuất hiện những ca biến chứng, tử vong do uống TPCN, lúc đó chính quyền sở tại mới cấm sử dụng.

Loạn thực phẩm chức năng làm đẹp - Ảnh 2.
PGS-TS-DS. Trương Văn Tuấn, Chủ tịch Hội Dược sĩ bệnh viện tại TP.HCM khuyến cáo: "TPCN tuy không phải là thuốc nhưng có những thành phần ảnh hưởng đến sức khỏe, vì vậy phải có những hướng dẫn về liều lượng, lưu ý khi sử dụng, nhất là đối với phụ nữ mang thai, phụ nữ đang cho con bú, người suy gan, suy thận... Mặt khác, TPCN vẫn được phép sử dụng một số tân dược trong công thức nhưng với liều lượng nhỏ hơn so với thuốc. Do đó, khi sử dụng, một số người nhạy cảm với các thành phần này cũng có thể gây các phản ứng có hại, nhất là người vốn mắc bệnh gan hoặc uống quá liều lượng".

Ngoài ra người tiêu dùng cần hiểu rằng nếu một loại TPCN được tạo ra từ các hoạt chất thông thường, vốn không phải là những hợp chất thiết yếu cho cơ thể thì không nên sử dụng nhiều. Nếu sử dụng quá nhiều hoặc sử dụng khi cơ thể không cần thì chúng trở nên dư thừa, do đó có nguy cơ gây ngộ độc cho gan và thận.

Loạn thực phẩm chức năng làm đẹp - Ảnh 3.
Đó là chưa kể, một số loại TPCN còn được bổ sung thêm các vi chất, thường là chất khoáng. Thực chất các chất khoáng này là các kim loại mà nhu cầu cơ thể chỉ cần ở mức rất thấp, có thể được cung cấp đầy đủ bằng các thức ăn thông thường hàng ngày. Nếu bổ sung thêm sẽ tạo tình trạng dư thừa và gây ngộ độc.

Phương Thảo

MỜI BẠN XEM TIẾP

NỔI BẬT

Với những ưu điểm không tốn điện, dung tích lớn, an toàn… bình nước nóng năng lượng mặt trời đang được nhiều người nhắm đến.

Với những ưu điểm không tốn điện, dung tích lớn, an toàn… bình nước nóng năng lượng mặt trời đang được nhiều người nhắm đến.

Bình nước nóng năng lượng mặt trời là loại bình nước nóng sử nguồn năng lượng là ánh sáng mặt trời. Nó làm điều này bằng cách hấp sử dụng ống hấp thu nhiệt chân không và bình bảo ôn. Nhiệt lượng của mặt trời được hấp thu tại các ống bảo ôn và làm nóng nước trong bình bảo ôn. Bình bảo ôn giúp cho nhiệt độ của nước đã được làm nóng không bị giảm đi, vì vậy mà khi nước vẫn tiếp tục được sử dụng đến ngày hôm sau.

Ưu điểm lớn nhất của bình sử dụng năng lượng mặt trời là không tốn chi phí điện trong thời gian sử dụng (khoảng 10 năm). Dung tích bình lớn (thường nhỏ nhất là 140 lít) nên có thể sử dụng một bình cho nhiều phòng tắm cùng một lúc và có thể sử dụng cho nhu cầu khác của cả gia đình trong ngày. Đặc biệt, sử dụng bình nước nóng năng lượng mặt trời rất an toàn, chi phí bảo trì thấp và còn thân thiện với môi trường.

Bình nước nóng năng lượng mặt trời: có nên lắp không? - Ảnh 1.
Nhược điểm: Giá thành của loại bình năng lượng mặt trời hiện vẫn còn khá cao. Chẳng hạn bình có dung tích 140 – 200 lít có giá dao động từ 4 - 8 triệu đồng/bộ, bình có dung tích lớn trên 200 lít thường có mức giá trên 10 triệu đồng/bộ và bình nhập khẩu sẽ có giá cao hơn vài triệu đồng/bộ so với bình sản xuất trong nước.

Bên cạnh đó, bình năng lượng mặt trời khó lắp đặt và tốn kém chi phí hơn so với bình nước nóng sử dụng điện. Do bình nước nóng sử dụng năng lượng mặt trời hấp thụ ánh nắng mặt trời để làm nóng nước nên phải chọn lựa vị trí lắp đặt và với những vùng có mùa đông như các tỉnh phía Bắc, hay các vùng có mưa nhiều như miền Trung sẽ bị hạn chế, bởi nếu không có ánh nắng mặt trời thì nước sẽ không thể được làm nóng như mong muốn.

Nhiều người lầm tưởng là máy năng lượng mặt trời chỉ cung cấp được nước nóng khi trời nắng vào ban ngày. Thực tế thì loại máy này có bồn dự trữ và cung cấp đủ nước nóng vào ban đêm, thậm chí đến sáng hôm sau vẫn có nước nóng. Tại TP.HCM, nhiệt độ nước sẽ nóng đủ tắm quanh năm suốt 365 ngày. Riêng tại Đà Lạt, các tỉnh miền Trung và phía Bắc, thì có thể sử dụng trong khoảng hơn 300 ngày. Số ngày còn lại thì người tiêu dùng có thể lựa chọn phương án nấu nước nóng bằng điện, gas, củi hay… tắm nước lạnh.

Bình nước nóng năng lượng mặt trời: có nên lắp không? - Ảnh 2.
Các chuyên gia khuyên rằng đối với những vùng ít nắng và có mùa đông (vùng núi cao, các tỉnh miền Bắc có mùa đông) để tiết kiệm chi phí, có thể sử dụng song song cả 2 loại bình trên: khi có nắng thì sử dụng nước nóng từ bình năng lượng mặt trời, khi không có nắng thì sử dụng bình nước nóng sử dụng điện.

Thực tế là, máy năng lượng mặt trời không sợ những ngày đông lạnh giá mà sợnhững ngày âm u, cả ngày không thấy mặt trời thì máy không thu được năng lượng. Để khắc phục một phần tình trạng này, bạn có thể chọn loại máy có dung tích lớn. Ví dụ, tại TP.HCM chỉ cần máy có dung tích 120 lít (ít nhất là 5 triệu, chưa tính chi phí lắp đặt) cho gia đình 4 người; thì tại Hà Nội, bạn nên chọn loại máy có dung tích 180 - 200 lít hoặc hơn. Máy lớn hơn sẽ dự trữ được nhiều nước nóng hơn để bạn dùng trong những ngày ông trời ủ ê.

Để sử dụng máy nước nóng năng lượng mặt trời hiệu quả, người tiêu dùng nên đặt máy ở mái nhà (hoặc ngoài trời) có vị trí tiếp nắng tốt và không bị che khuất. Tấm thu sáng tốt nhất nên quay về hướng Nam với góc nghiêng khoảng 15 độ. Nguồn cấp nước cho máy phải ổn định vì máy chỉ hoạt động khi được cấp nước đều đặn và liên tục, nước không nhiễm phèn, nhiễm mặn.

Bình nước nóng năng lượng mặt trời: có nên lắp không? - Ảnh 3.
Khi sử dụng, phải xả hết nước lạnh trong ống ra mới có nước nóng nên các gia đình cần bố trí đường ống càng ngắn càng tốt để tiết kiệm nước. Đường ống dẫn nên là ống nước nóng chuyên dụng.

Lưu Hà

MỜI BẠN XEM TIẾP

NỔI BẬT

Gõ từ khóa và nhấn Enter