Chi tiêu cho AI vẫn là canh bạc lớn với các đại gia công nghệ

Những kết quả kinh doanh tích cực gần đây của các công ty công nghệ lớn đang cho thấy dấu hiệu trí tuệ nhân tạo (AI) đang bắt đầu thúc đẩy lợi nhuận, xoa dịu lo ngại của nhà đầu tư về những con số đầu tư khổng lồ thời gian qua.

KẾT QUẢ KINH DOANH TÍCH CỰC

Thông tin từ CNBC cho biết, Microsoft đã ghi nhận tăng trưởng doanh thu 18%, cao nhất trong hơn ba năm qua, nhờ vào mảng kinh doanh điện toán đám mây Azure.

Lần đầu tiên, Microsoft công bố doanh thu Azure và cho biết, doanh số từ Azure và các dịch vụ đám mây khác đã cán mốc hơn 75 tỷ USD trong năm tài chính 2025, tăng 34% so với năm trước đó.

Giá cổ phiếu của gã khổng lồ phần mềm này đã có đà tăng mạnh mẽ những ngày cuối tháng 7, đưa vốn hóa thị trường vượt qua ngưỡng 4 nghìn tỷ USD – câu lạc bộ vốn hóa hiện chỉ có một thành viên là Nvidia.

Microsoft đã dành hơn một thập kỷ qua để xây dựng mảng kinh doanh đám mây Azure, vốn đang vượt mặt Google về doanh thu nhưng vẫn đứng thứ hai sau Amazon Web Services. Azure hiện đang hiện diện trong mọi ngóc ngách hoạt động kinh doanh của Microsoft, bao gồm hỗ trợ các dự án AI, phần mềm Office, các bộ phận của Windows, Xbox…

Microsoft, cùng với Alphabet, Meta là những cái tên nổi bật với tổng giá trị vốn hóa thị trường tăng thêm hơn 350 tỷ USD sau khi công bố mức tăng trưởng hai con số về doanh thu và lợi nhuận ròng.

Meta đã ghi nhận báo cáo lợi nhuận quý II/2025 mạnh mẽ cùng kỳ vọng doanh thu quý tới sẽ vượt kỳ vọng của Phố Wall.

Ông Mark Zuckerberg – CEO của Meta khẳng định AI đã mang lại “hiệu quả và lợi nhuận cao hơn cho toàn hệ thống quảng cáo”, CNBC đưa tin.

Tuy vậy, theo tác giả Stephen Morris và Michael Acton trên tờ Financial Times, thông tin về sự tăng trưởng mạnh mẽ trong mảng điện toán đám mây của Google và Microsoft, cùng với việc cải thiện biên lợi nhuận quảng cáo của Meta, dường như đang được sử dụng để làm cái cớ cho một đợt tăng chi tiêu quy mô lớn khác.

Ba công ty này, cùng với Amazon, đang thực hiện kế hoạch chi hơn 350 tỷ USD trong năm nay cho các trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI. Con số này thậm chí dự kiến sẽ vượt quá 40 tỷ USD vào năm sau.

Theo trang The Verge, Giám đốc Tài chính của Microsoft – bà Amy Hood – hôm 31/7 vừa qua tiết lộ rằng doanh nghiệp này đang có kế hoạch chi 30 tỷ USD cho các khoản đầu tư vào cơ sở hạ tầng AI trong quý tới.

Nếu duy trì mức đầu tư này, Microsoft sẽ chi tổng cộng 120 tỷ USD hoặc thậm chí nhiều hơn cho cơ sở hạ tầng đám mây và AI trong năm tài chính tới.

Trong khi đó, Meta dự kiến đầu tư 105 tỷ USD vào năm sau khi khởi công xây dựng trung tâm dữ liệu có quy mô bằng cả Manhattan ở Louisiana có tên Hyperion. Ông Zuckerberg cũng tìm cách thu hút các kỹ sư chất lượng cao nhất đến phòng thí nghiệm bừng các gói lương lên tới hàng trăm triệu USD.

GIẢI TỎA TÂM LÝ CHO CÁC NHÀ ĐẦU TƯ

Một sự thật rõ ràng là những kết quả tích cực trong báo cáo tài chính đã phần nào trấn an các nhà đầu tư – bước ngoặt đáng kể trong cuộc đua AI vốn tốn kém.

Từng hoài nghi về những khoản chi khổng lồ cho AI mà không thấy lợi nhuận tương xứng giờ đây, các nhà đầu tư giờ đây đã được nhìn thấy rõ hơn bức tranh về nhu cầu năng lực tính toán phục vụ AI và lượng đơn hàng còn tồn động của các công ty công nghệ. 

Đồng thời, các doanh nghiệp cũng đang làm rõ hơn cách công nghệ mang lại doanh thu ra sao.

“Dù chưa thấy điểm dừng cho chi tiêu, nhưng câu chuyện đã thay đổi rất nhiều, vì giờ đây các công ty đã cho thấy kết quả”, Financial Times dẫn lời ông Jim Tierney, người đứng đầu quỹ tăng trưởng tập trung tại Mỹ của AllianceBernstein, cho biết.

Theo vị này, phản ứng tích cực của thị trường là điều rất đáng chú ý và phản ứng này được thúc đẩy bởi “cú đúp” là doanh thu từ đám mây và doanh số từ các dịch vụ AI cùng tăng.

Sự kiện công ty phần mềm thiết kế Figma phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng hôm 31/7 vừa qua cũng làm dấy lên làn sóng phấn khích với ngành công nghệ.

Theo Reuters, cổ phiếu của Figma đã tăng tới 250% trong ngày giao dịch đầu tiên với mức định giá hơn 60 tỷ USD – cao gấp 3 lần mức giá mà Adobe từng đề nghị khi muốn mua lại công ty khởi nghiệp này vào năm 2022.

Ông Brent Thill, nhà phân tích tại Jefferies, lưu ý rằng, nhà đầu tư sẽ lại lo ngại nếu nhu cầu về dịch vụ đám mây liên quan đến AI suy yếu.

“Tuy nhiên, miễn là doanh thu và đơn đặt hàng vẫn tốt, thì họ (các công ty) có thể chi tiêu tùy ý”, ông nói. “Đây là một cuộc chiến chi tiêu vốn kéo dài... chỉ có khoảng năm công ty đủ khả năng chi ở quy mô cần thiết để tham gia cuộc đua. Hầu hết nhà đầu tư tin rằng nếu một công ty không chi, thì sẽ có công ty khác làm thay”.

TƯƠNG LAI NHIỀU BẤT ĐỊNH

Tại Meta, AI chắc chắn đã tạo ra ảnh hưởng và bằng chứng là AI đang giúp nhắm đúng đối tượng quảng cáo và nhờ đó có thể tăng giá quảng cáo. Giá mỗi quảng cáo đã tăng 9% so với cùng kỳ năm trước, trong khi số lượng quảng cáo hiển thị tăng 11%.

Tuy nhiên, kết quả này phản ánh các khoản đầu tư vào một dạng AI khác chứ không phải AI tạo sinh.

Theo Financial Times, khi nói chuyện với giới tài chính tại Phố Wall, ông Zuckerberg đã thẳng thắn thừa nhận rằng Meta không kỳ vọng AI tạo sinh sẽ tạo ra tác động đáng kể đến doanh thu ít nhất trong vài năm tới.

Bởi vậy, kế hoạch chi khoảng 100 tỷ USD cho cơ sở vật chất và thiết bị mới vào năm 2026 – gần bằng 50% doanh thu dự kiến của cả năm – là một canh bạc đầy mạo hiểm, tác giả Richard Waters đánh giá.

Với Microsoft, việc tăng mạnh chi tiêu cho AI dựa trên nền tảng vững chắc hơn. 30 tỷ USD mà hãng dự kiến chi trong quý hiện tại thậm chí còn nhiều hơn cả số đã chi trong suốt năm 2023. Nhưng lượng đơn hàng tồn đọng lớn và sự thiếu hụt trung tâm dữ liệu có nghĩa là phần lớn công suất mới này đã có nơi tiêu thụ từ trước.

Tuy nhiên, nhìn sâu vào kết quả kinh doanh mới nhất của Microsoft, mức tăng 34% của nền tảng đám mây Azure phần lớn đến từ các yếu tố khác, như xu hướng doanh nghiệp chuyển sang sử dụng dịch vụ đám mây nói chung, chứ không phải do AI tạo sinh.

Dù nhiều khách hàng đang thử nghiệm AI tại sinh trong doanh nghiệp, rất ít người triển khai công nghệ này ở quy mô toàn diện.

Theo ông Richard Waters, việc các công ty công nghệ lớn tiếp tục lao sâu vào AI tạo sinh bất chấp đến từ hai niềm tin. Một là công nghệ này sắp đạt đến ngưỡng thực sự hữu dụng, và dù chưa có tất cả câu trả lời về cách sử dụng cuối cùng, những doanh nghiệp ấy tin mình là những người có vị trí tốt nhất để tìm ra điều đó.

Ông Zuckerberg từng gọi đây là sự xuất hiện của “siêu trí tuệ”, phản ánh niềm tin mang màu sắc huyền bí ở một số nơi trong thung lũng Silicon rằng AI sắp vượt qua một ngưỡng quan trọng và bỏ lại con người phía sau.

Không có thước đo khách quan nào để so sánh tổng thể trí tuệ của máy móc và con người. Tuy nhiên, dù có nguy cơ thổi phồng kỳ vọng, những phát biểu của người đứng đầu Meta phản ánh niềm tin rộng hơn rằng công nghệ này đang đạt đến một cấp độ hữu ích mới.

Trên trang của Meta hồi cuối tháng 7, ông Zuckerberg cho biết doanh nghiệp của ông đang cố gắng xây dựng một siêu trí tuệ cá nhân cho người dùng Meta, giúp người dùng đạt được mục tiêu. Điều này có nghĩa rằng, Meta tham gia vào cuộc đua tạo ra các trợ lý AI đa năng và được cá nhân hóa nhằm giúp con người quản lý cuộc sống, cạnh tranh với các công ty như Google và OpenAI.

Sự mơ hồ này đặt ra nhiều câu hỏi về hình thức cụ thể của các dịch vụ đó và cách mà các dịch vụ sẽ tạo ra doanh thu.

Nhiều rào cản có thể đe dọa tới hướng đi đầy tham vọng của những gã khổng lồ công nghệ tại Thung lũng Silicon.

Các cơ quan quản lý chống độc quyền tại Mỹ, EU và Anh đang theo đuổi nhiều vụ kiện chống độc quyền nhắm vào ngành công nghệ, có thể dẫn đến việc các tập đoàn bị chia tách hoặc buộc phải mở cửa thị trường cho đối thủ.

Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC) đang tìm cách buộc Meta phải bán lại WhatsApp và Instagram. Trong khi đó, mảng đám mây của Microsoft đang bị điều tra tại Mỹ và Anh.

FTC cũng đã kiện Amazon với cáo buộc thao túng giá cả còn Apple đang đối mặt với vụ kiện từ Bộ Tư pháp Mỹ vì bị cho là đã tạo ra một hệ sinh thái khép kín quanh iPhone, bất chấp hy vọng rằng Tổng thống Mỹ Trump có thể hủy vụ kiện.

Alphabet là công ty gặp rắc rối lớn nhất, sau khi thua ba vụ kiện chống độc quyền liên tiếp liên quan đến tìm kiếm, quảng cáo và cửa hàng ứng dụng. Công ty mẹ của Google có thể sẽ phải bán trình duyệt Chrome và chia sẻ dữ liệu lập chỉ mục với các đối thủ.

Cú sốc từ DeepSeek hồi đầu năm nay là một lời cảnh báo rằng các mô hình AI nhỏ hơn, rẻ hơn và được phổ biến rộng rãi có thể tạo ra sự cạnh tranh nghiêm trọng.