Diễn biến tăng giá của cổ phiếu lượng tử xảy ra sau khi Nvidia công bố dòng mô hình AI mã nguồn mở mới nhằm thúc đẩy công nghệ này tiến gần hơn đến ứng dụng thực tiễn.
CỔ PHIẾU LƯỢNG TỬ TĂNG VỌT NHỜ KỲ VỌNG AI – QUANTUM
Thị trường cổ phiếu điện toán lượng tử đã có một tuần giao dịch bùng nổ, với nhiều mã tăng giá mạnh mẽ sau thông báo mới từ Nvidia về các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mã nguồn mở phục vụ lĩnh vực này.
Trong phiên giao dịch ngày 16/4, đà tăng tiếp tục được củng cố, nối dài chuỗi tăng ấn tượng từ đầu tuần. Đáng chú ý, cổ phiếu của IonQ và D-Wave Quantum đã tăng hơn 50% chỉ trong vài ngày. Trong khi đó, Quantum Computing và Rigetti Computing cũng ghi nhận mức tăng trên 30%.
Động lực chính đến từ việc Nvidia ra mắt “Ising” – một họ mô hình AI mới được thiết kế nhằm tăng tốc quá trình phát triển và ứng dụng điện toán lượng tử. Đây là động thái cho thấy sự giao thoa ngày càng rõ nét giữa AI và quantum – hai công nghệ được coi là trụ cột của kỷ nguyên tính toán tương lai.
Công nghệ lượng tử
Công nghệ lượng tử (quantum computing) từ lâu chỉ tồn tại trong lý thuyết, nhưng giờ đây nó đang bước vào một kỷ nguyên mới của các thử nghiệm thực tiễn và tham vọng thương mại. Các gã khổng lồ công nghệ, chính phủ và các startup đang đầu tư nguồn lực đáng kể để khai phá tiềm năng thương mại của công nghệ này. Hiện có 8 cách mà công nghệ lượng tử, vốn từng là một khái niệm hàn lâm, có thể tái định hình các lĩnh vực then chốt của nền kinh tế toàn cầu, từ dược phẩm đến tài chính.
Phát biểu về sáng kiến này, CEO Nvidia Jensen Huang nhấn mạnh: “AI là yếu tố thiết yếu để biến điện toán lượng tử trở nên khả thi. Với Ising, AI sẽ trở thành ‘control plane’ – hệ điều hành của các hệ thống lượng tử, giúp biến những qubit mong manh thành các hệ thống quantum-GPU có thể mở rộng và đáng tin cậy”.
Theo Nvidia, Ising cung cấp các công cụ AI hiệu năng cao và có khả năng mở rộng, đặc biệt tập trung vào hai thách thức lớn nhất của điện toán lượng tử hiện nay: sửa lỗi và hiệu chuẩn hệ thống. Đây là những yếu tố then chốt để xây dựng các hệ thống lai giữa máy tính lượng tử và máy tính cổ điển.
Tên gọi Ising được lấy cảm hứng từ một mô hình toán học nổi tiếng trong vật lý thống kê – mô hình Ising, vốn có vai trò quan trọng trong việc mô tả các hệ thống tương tác phức tạp.
Thông báo của Nvidia được đưa ra đúng vào dịp “World Quantum Day” (Ngày Lượng tử Thế giới) – sự kiện diễn ra vào ngày 14/4 hằng năm nhằm nâng cao nhận thức về công nghệ lượng tử. Ngày này được chọn vì con số 4.14 tương ứng với ba chữ số đầu tiên của hằng số Planck – một đại lượng cơ bản trong cơ học lượng tử.
Cũng trong tuần này, cổ phiếu Nvidia ghi nhận chuỗi tăng dài nhất kể từ năm 2023, với mức tăng 18% trong 10 phiên giao dịch, cho thấy niềm tin mạnh mẽ của thị trường vào chiến lược AI của hãng.
CUỘC ĐUA VẪN Ở GIAI ĐOẠN ĐẦU
Dù đang thu hút sự chú ý mạnh mẽ, điện toán lượng tử vẫn là một lĩnh vực non trẻ và mang tính đầu cơ cao. Tổng giá trị vốn hóa của toàn bộ ngành hiện chỉ khoảng 31 tỷ USD – một con số khá khiêm tốn so với các lĩnh vực công nghệ khác.
Tổng giá trị vốn hóa của toàn bộ ngành lượng tử hiện chỉ khoảng 31 tỷ USD – một con số khá khiêm tốn so với các lĩnh vực công nghệ khác.
Các chuyên gia nhận định rằng điện toán lượng tử có tiềm năng tạo ra bước đột phá trong nhiều lĩnh vực, từ phát triển thuốc mới, tối ưu hóa chuỗi cung ứng đến giải các bài toán mà máy tính truyền thống không thể xử lý. Tuy nhiên, việc thương mại hóa công nghệ này vẫn còn nhiều rào cản kỹ thuật.
Trong những năm gần đây, chính phủ Mỹ cùng các tập đoàn công nghệ lớn đã đẩy mạnh đầu tư vào lĩnh vực này. Các “hyperscaler” như Microsoft, Alphabet và Amazon đều đã công bố các dòng chip riêng nhằm phục vụ nghiên cứu và phát triển hệ thống lượng tử.
Đáng chú ý, IBM đang đặt mục tiêu xây dựng máy tính lượng tử quy mô lớn, có khả năng sửa lỗi hoàn chỉnh vào năm 2029 – một cột mốc quan trọng nếu đạt được.
Tuy nhiên, thị trường cổ phiếu lượng tử cũng nổi tiếng với mức độ biến động cao. Trước đợt tăng giá hiện tại, nhiều mã đã giảm mạnh từ đầu năm. Chẳng hạn, cổ phiếu D-Wave và Rigetti từng giảm lần lượt 18% và 12%, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư đối với một lĩnh vực còn nhiều bất định.
Bên cạnh yếu tố thị trường, các công ty trong ngành cũng đang ghi nhận những tiến triển kỹ thuật đáng chú ý. IonQ, có trụ sở tại bang Maryland (Mỹ), mới đây thông báo đã kết nối thành công hai máy tính lượng tử từ xa – một bước tiến được đánh giá là “cột mốc kỹ thuật nền tảng” cho việc xây dựng mạng lưới lượng tử trong tương lai.
Ngoài ra, công ty này cũng giành được một hợp đồng với Cơ quan Dự án Nghiên cứu Quốc phòng Tiên tiến Mỹ (DARPA), cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn từ phía chính phủ đối với công nghệ này.
Theo hãng tin CNBC, làn sóng tăng giá hiện tại phản ánh kỳ vọng ngày càng lớn rằng sự kết hợp giữa AI và điện toán lượng tử có thể mở ra một chương mới cho ngành công nghệ. Tuy nhiên, giới phân tích cũng cảnh báo rằng con đường phía trước vẫn còn dài, và các nhà đầu tư cần thận trọng trước những biến động mạnh của thị trường.
Trong bối cảnh đó, động thái của Nvidia có thể được xem là chất xúc tác quan trọng, không chỉ thúc đẩy niềm tin thị trường mà còn góp phần định hình cách thức phát triển của điện toán lượng tử trong thập kỷ tới.
