Tổng thống Trump đặt mục tiêu Mỹ sở hữu máy tính lượng tử mạnh vào năm 2028

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa ký hai sắc lệnh hành pháp nhằm thúc đẩy phát triển công nghệ lượng tử, đặt mục tiêu xây dựng một máy tính lượng tử có sức mạnh đột phá phục vụ nghiên cứu khoa học vào năm 2028, đồng thời tăng tốc bảo vệ các hệ thống chính phủ trước những rủi ro an ninh mạng do chính công nghệ này tạo ra.

Động thái mới cho thấy tầm quan trọng ngày càng lớn của công nghệ lượng tử trong chiến lược cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc. Giới hoạch định chính sách Mỹ coi đây là lĩnh vực có thể tạo ra những bước tiến vượt bậc trong trí tuệ nhân tạo (AI), khoa học vật liệu, hóa học và nhiều ngành công nghiệp chiến lược khác.

HỆ THỐNG MÁY TÍNH LƯỢNG TỬ ỨNG DỤNG THỰC TIỄN QUY MÔ LỚN VÀO NĂM 2028

Theo hãng tin Reuters, trong cuộc họp báo trước khi các sắc lệnh được ký ban hành, ông Michael Kratsios, Giám đốc Văn phòng Chính sách Khoa học và Công nghệ Nhà Trắng, cho biết chính quyền Mỹ tin tưởng việc xây dựng một hệ thống máy tính lượng tử có khả năng ứng dụng thực tiễn quy mô lớn hoàn toàn có thể đạt được vào năm 2028.

Máy tính lượng tử hoạt động dựa trên các quy luật của cơ học lượng tử, cho phép xử lý thông tin theo cách hoàn toàn khác so với máy tính truyền thống. Nhờ đó, chúng có thể giải quyết một số bài toán cực kỳ phức tạp với tốc độ vượt xa các siêu máy tính mạnh nhất hiện nay. Các nhà khoa học kỳ vọng công nghệ này sẽ mở ra những đột phá trong thiết kế vật liệu mới, phát triển thuốc, mô phỏng các hiện tượng vật lý phức tạp cũng như tối ưu hóa nhiều hệ thống công nghiệp. Tuy nhiên, cùng với tiềm năng to lớn là những lo ngại về an ninh mạng.

Một trong những khả năng đáng chú ý nhất của máy tính lượng tử là có thể phá vỡ các phương thức mã hóa hiện đang bảo vệ phần lớn hệ thống máy tính và dữ liệu trên thế giới. Điều này làm dấy lên nguy cơ về các cuộc tấn công mạng quy mô lớn trong tương lai khi công nghệ lượng tử đạt đến ngưỡng đủ mạnh.

Nhằm đối phó với nguy cơ đó, một trong hai sắc lệnh của Tổng thống Trump yêu cầu đẩy nhanh việc chuyển đổi các hệ thống máy tính quan trọng của chính phủ sang các tiêu chuẩn mật mã hậu lượng tử (post-quantum cryptography). Chính quyền Mỹ đặt mục tiêu hoàn tất quá trình chuyển đổi đối với các hệ thống trọng yếu vào giai đoạn 2030–2031.

Sắc lệnh cũng nhấn mạnh nhu cầu tăng cường hợp tác quốc tế về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và an ninh chuỗi cung ứng trong lĩnh vực lượng tử.

Theo ông Kratsios, đây là bước đi cần thiết trong bối cảnh các đối thủ cạnh tranh và những quốc gia được xem là đối thủ chiến lược đang tìm cách làm suy yếu lợi ích kinh tế cũng như an ninh quốc gia của Mỹ.

Những động thái mới nhất tiếp tục củng cố nỗ lực của Washington trong cuộc đua giành vị trí dẫn đầu về công nghệ lượng tử – lĩnh vực được đánh giá có thể định hình cán cân công nghệ toàn cầu trong nhiều thập kỷ tới.

ĐẨY MẠNH CẢM BIẾN LƯỢNG TỬ, MỞ RỘNG ỨNG DỤNG QUỐC PHÒNG VÀ KHÔNG GIAN

Bên cạnh mục tiêu phát triển máy tính lượng tử, các sắc lệnh mới của Nhà Trắng cũng dành sự chú ý đặc biệt cho công nghệ cảm biến lượng tử – lĩnh vực được xem là có khả năng thương mại hóa và ứng dụng thực tiễn sớm hơn so với máy tính lượng tử quy mô lớn.

Theo nội dung sắc lệnh, Bộ Quốc phòng Mỹ được yêu cầu triển khai các hệ thống cảm biến lượng tử trước năm 2028. Đây là công nghệ có thể mang lại nhiều lợi thế chiến lược trong các hoạt động quân sự và an ninh quốc gia. Một trong những ứng dụng quan trọng nhất của cảm biến lượng tử là hỗ trợ dẫn đường cho máy bay hoặc các phương tiện quân sự trong môi trường tác chiến mà tín hiệu GPS bị gây nhiễu hoặc vô hiệu hóa.

Khả năng này được đánh giá đặc biệt quan trọng trong các cuộc xung đột hiện đại khi hệ thống định vị vệ tinh thường trở thành mục tiêu tấn công đầu tiên.

Ngoài ra, khi được tích hợp trên các vệ tinh, cảm biến lượng tử còn có thể giúp phát hiện các hoạt động ngầm dưới mặt đất từ không gian, chẳng hạn như việc xây dựng đường hầm hoặc các hầm chứa tên lửa. Những năng lực giám sát mới này có thể tạo ra lợi thế đáng kể trong thu thập tình báo và cảnh báo sớm.

Ông Matthew Kinsella, Giám đốc điều hành công ty công nghệ lượng tử Infleqtion, người tham dự lễ ký sắc lệnh tại Phòng Bầu dục, cho rằng công nghệ cảm biến lượng tử có thể mang lại nhiều ứng dụng thiết thực trước khi máy tính lượng tử đạt đến độ trưởng thành cần thiết. “Có rất nhiều điều thú vị mà công nghệ cảm biến lượng tử có thể mang lại trước khi máy tính lượng tử thực sự bùng nổ. Việc đạt được các mốc thời gian mà chính phủ đề ra là hoàn toàn khả thi”, ông Kinsella nhận định.

Ngoài cảm biến lượng tử, gói chính sách mới còn yêu cầu các cơ quan liên bang xây dựng kế hoạch triển khai mạng lưới và hạ tầng lượng tử trong vòng 5 năm tới. Điều này cho thấy Washington đang theo đuổi cách tiếp cận toàn diện, không chỉ tập trung vào máy tính lượng tử mà còn phát triển đồng bộ các công nghệ liên quan.

Trước đó, Bộ Thương mại Mỹ đã công bố kế hoạch đầu tư bằng hình thức nắm giữ cổ phần trị giá 2 tỷ USD vào 9 công ty hoạt động trong lĩnh vực điện toán lượng tử, trong đó có một liên doanh mới của IBM.

Quyết định này được xem là tín hiệu cho thấy chính phủ Mỹ đang tăng cường hỗ trợ tài chính nhằm thúc đẩy hệ sinh thái lượng tử trong nước.