Làm chủ công nghệ lượng tử và bán dẫn để Việt Nam đảm bảo chủ quyền số quốc gia
03/09/2025
Chia sẻ
Hợp tác giữa Đại học Quốc gia Hà Nội và Ban Cơ yếu Chính phủ không chỉ nhằm đào tạo nhân lực hay nghiên cứu, mà hướng đến mục tiêu chiến lược là tự chủ công nghệ, bảo vệ an ninh quốc gia trong kỷ nguyên số...
Đại học Quốc gia Hà Nội và Ban Cơ yếu Chính phủ vừa chính thức ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược, mở ra một giai đoạn hợp tác sâu rộng trong các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn của thế giới, bao gồm công nghệ lượng tử, an toàn thông tin và công nghệ vi mạch bán dẫn.
ĐƯA VIỆT NAM SỚM LÀM CHỦ CÁC CÔNG NGHỆ LÕI, BẮT KỊP XU THẾ TOÀN CẦU
Thỏa thuận này được xem là một bước ngoặt, thể chế hóa và nâng tầm mối quan hệ hợp tác đã được xây dựng trong nhiều năm qua. Trước đó, Đại học Quốc gia Hà Nội và Ban Cơ yếu Chính phủ đã có nhiều chương trình trao đổi chuyên môn và tọa đàm khoa học trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin.
Đặc biệt, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia Hà Nội) và Viện Khoa học – Công nghệ mật mã (Ban Cơ yếu Chính phủ) đã tiên phong trong việc đề xuất xây dựng phòng thí nghiệm chung cấp quốc gia về công nghệ lượng tử, nghiên cứu các thuật toán mật mã hậu lượng tử, cũng như phát triển nhân lực chất lượng cao (thạc sĩ, tiến sĩ) trong các ngành mật mã, vi mạch, và khoa học máy tính.
Theo thỏa thuận, Đại học Quốc gia Hà Nội và Ban Cơ yếu Chính phủ sẽ cùng nhau phối hợp, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong công nghệ lượng tử, mật mã, an toàn thông tin và bán dẫn; hàng năm Ban Cơ yếu Chính phủ sẽ cử cán bộ theo học các chương trình thạc sĩ, tiến sĩ tại ĐHQGHN; Triển khai các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học và công nghệ cấp quốc gia, đặc biệt trong các hướng tính toán lượng tử, truyền thông lượng tử và công nghệ vi mạch; Tổ chức hội thảo, hội nghị khoa học, khóa đào tạo chuyên sâu và chương trình trao đổi học thuật giữa cán bộ, giảng viên, sinh viên hai bên.
Thỏa thuận hợp tác có hiệu lực 5 năm kể từ ngày ký và có thể được gia hạn. Đây được coi là bước ngoặt quan trọng, mở ra giai đoạn hợp tác mới, lâu dài và thực chất hơn giữa Đại học Quốc gia Hà Nội và Ban Cơ yếu Chính phủ, góp phần đưa Việt Nam sớm làm chủ các công nghệ lõi, bắt kịp xu thế toàn cầu.
GS.TS Lê Quân, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội, nhấn mạnh Đại học Quốc gia Hà Nội có thế mạnh vượt trội trong đào tạo và nghiên cứu khoa học cơ bản, công nghệ thông tin, vật lý lượng tử và bán dẫn.
“Sự hợp tác này sẽ giúp hai bên cùng khai thác lợi thế, xây dựng tiềm lực quốc gia trong các công nghệ mới, đặc biệt là công nghệ lượng tử – lĩnh vực được dự báo sẽ định hình nền kinh tế tri thức toàn cầu”, GS.TS Lê Quân nói.
CÔNG NGHỆ LƯỢNG TỬ SẼ CÓ TÁC ĐỘNG MẠNH MẼ HƠN CẢ AI
Trong cuộc trao đổi với báo chí trước đó, GS.TS Lê Quân cho biết công nghệ lượng tử hiện tại chưa thực sự đi vào đời sống, giống như AI hay ChatGPT cách đây 5 năm.
“Khi đó, mọi người đều bảo rằng tôi ứng dụng AI vào mọi lĩnh vực trong xã hội, đời sống, y tế, giao thông, vật liệu mới…, nhưng đấy mới là kỳ vọng thôi”, ông nói.
Khi ChatGPT ra đời và nhanh chóng được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực, xã hội đã từng bước chuyển đổi mạnh mẽ. “Công nghệ lượng tử cũng được kỳ vọng như thế, thậm chí còn hơn như thế”, GS.TS Lê Quân nói.
Ông nhấn mạnh hiện nay, khi nói về ứng dụng của công nghệ lượng tử, một số lĩnh vực đã bắt đầu triển khai, nhưng để khẳng định rằng công nghệ này đã thực sự tạo nên sức mạnh thay đổi toàn diện thì vẫn chưa thể. “Tuy nhiên, khi công nghệ lượng tử đạt đến thời điểm chín muồi, nó sẽ được ứng dụng rộng rãi, mang lại sự chuyển đổi sâu sắc cho mọi ngành nghề và lĩnh vực trong đời sống”, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội nói.
Ông cho biết Đại học Quốc gia Hà Nội đã quan tâm, đầu tư mạnh mẽ vào các lĩnh vực công nghệ lõi như lượng tử, trí tuệ nhân tạo, công nghệ bán dẫn, an toàn an ninh mạng. Đồng thời, trường cũng đã đầu tư mạnh mẽ vào các lĩnh vực lõi và xây dựng mạng lưới hợp tác sâu rộng với các đại học hàng đầu thế giới.
Cụ thể, triển khai Nghị quyết 57 - NQ/TW, Đại học Quốc gia Hà Nội đã thành lập Công viên Công nghệ cao và Công nghệ tiên tiến tại Hòa Lạc, tạo nền tảng cho hợp tác với các đối tác chiến lược trong và ngoài nước. Hiện Đại học Quốc gia Hà Nội đã xây dựng mạng lưới hợp tác rộng khắp với 27 đại học hàng đầu Nhật Bản, 5 đại học hàng đầu Trung Quốc, cùng các đối tác tại Nga; đồng thời mời nhiều giáo sư uy tín hàng đầu thế giới đến hợp tác trong đào tạo và nghiên cứu khoa học.
Đại học Quốc gia Hà Nội sẵn sàng thực hiện các "đặt hàng" từ Ban Cơ yếu Chính phủ để giải quyết những bài toán lớn của đất nước.
Trung tướng Vũ Ngọc Thiềm, Trưởng ban Cơ yếu Chính phủ, khẳng định vai trò then chốt của ngành trong việc bảo mật, an toàn thông tin quốc gia suốt 80 năm qua. Ông cho biết: "Trong bối cảnh mới, Ban Cơ yếu đặc biệt quan tâm tới các lĩnh vực như lượng tử, chuỗi khối, trí tuệ nhân tạo và bán dẫn. Hợp tác với một trung tâm đào tạo và nghiên cứu hàng đầu như Đại học Quốc gia Hà Nội là một bước đi tất yếu và chiến lược”.
Việc hợp tác song phương không chỉ tạo điều kiện phát triển đội ngũ nhân lực trình độ cao mà còn là yếu tố then chốt góp phần đưa Việt Nam sớm làm chủ các công nghệ lõi, bắt kịp xu thế toàn cầu. Quan trọng hơn, sự hợp tác này sẽ đóng góp trực tiếp vào việc bảo đảm chủ quyền số và an ninh quốc gia trong kỷ nguyên mới.
Dòng sự kiện:
Công nghệ lượng tử
Với AI, doanh nghiệp có thể cải thiện năng suất, tối ưu hóa quy trình, gia tăng lợi nhuận và duy trì khả năng cạnh tranh. Tác động này diễn ra ở mọi quy mô, từ các tập đoàn lớn đến doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME). Ngược lại, những doanh nghiệp chậm thích ứng với công nghệ có nguy cơ đánh mất lợi thế và tụt lại phía sau thị trường…
Cloud và AI đang thay đổi nhanh cách ngân hàng xây dựng sản phẩm, vận hành hệ thống và khai thác dữ liệu. Nhưng khi hạ tầng trở nên phân tán hơn, kết nối nhiều hơn và phụ thuộc vào nhiều bên hơn, bài toán bảo mật cũng thay đổi…
Để hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu hiệu quả cần có sự phối hợp của cả một hệ sinh thái dịch vụ, từ kết nối thị trường, xây dựng thương hiệu, kể câu chuyện sản phẩm đến phát triển dữ liệu và chuyển đổi số…
Trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh, thị trường nhiều biến động, cần kết nối những xu hướng đang định hình kinh tế toàn cầu với các quyết định thực tế của doanh nghiệp và nhà hoạch định chính sách...
Từ một khóa học chuyển đổi số, Vàng Thị Mơi bắt đầu xây dựng dịch vụ thiết kế và hỗ trợ kinh doanh trực tuyến cho các hộ kinh doanh. Với Mơi, ứng dụng công nghệ số không chỉ là sử dụng AI hay mạng xã hội, mà còn giúp người dân giải quyết những nhu cầu thiết thực trong cuộc sống…
Trí tuệ nhân tạo đang tái định hình môi trường kinh doanh toàn cầu. Thách thức lớn nhất của doanh nghiệp không đơn thuần là ứng dụng AI, mà là nhận diện đúng cơ hội, tái định hình phương thức quản trị, đổi mới mô hình vận hành và chuyển hóa tiềm năng công nghệ thành giá trị kinh doanh thực sự…
Ở mức cao nhất, hệ thống có thể tự động giải quyết thủ tục hành chính khi dữ liệu đủ để xác định người dân đáp ứng các điều kiện theo quy định. Khi đó, hệ thống chủ động xử lý và thông báo kết quả, người dân không phải tự khởi tạo và thực hiện từng bước thủ tục như trước…
Một trong những điểm nghẽn trong đào tạo nhân lực ngành bán dẫn là các trường đại học cùng phát triển nhiều lĩnh vực đào tạo, từ chương trình học đến hạ tầng, phòng thí nghiệm và đội ngũ giảng viên…
Khi công nghệ có thể đảm nhiệm ngày càng nhiều công đoạn với tốc độ nhanh và chi phí thấp hơn, người làm thiết kế đứng trước yêu cầu mới: không chỉ sử dụng thành thạo công cụ mà còn phải có kiến thức nền tảng, tư duy phản biện và khả năng làm chủ quá trình sáng tạo…
Internet, mạng xã hội và AI mở ra nhiều cơ hội cho trẻ em, nhưng cũng kéo theo những rủi ro như lừa đảo, bắt nạt trực tuyến, xâm phạm dữ liệu cá nhân và ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần…
