Anthropic nộp hồ sơ IPO: Cuộc đua nghìn tỷ USD của các đế chế AI bước vào giai đoạn quyết định

Theo New York Times, Anthropic ngày 1/6 đã bí mật nộp hồ sơ IPO lên cơ quan quản lý chứng khoán Mỹ. Công ty cho biết việc nộp hồ sơ giúp họ có “lựa chọn trở thành doanh nghiệp đại chúng” sau khi hoàn tất quá trình xem xét của Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC).

Dù chưa công bố quy mô phát hành hay thời điểm niêm yết cụ thể, Anthropic cho biết thương vụ sẽ phụ thuộc vào điều kiện thị trường và nhiều yếu tố khác. Theo các nguồn tin, nếu quá trình xét duyệt diễn ra thuận lợi, công ty có thể chính thức lên sàn ngay trong mùa thu năm nay.

CUỘC ĐUA IPO LỚN NHẤT LỊCH SỬ NGÀNH AI

Anthropic hiện được xem là một trong ba doanh nghiệp công nghệ nổi bật nhất đang chuẩn bị IPO, cùng với OpenAI và SpaceX. Nếu cả ba thương vụ diễn ra đúng kế hoạch, đây có thể trở thành đợt niêm yết lớn nhất lịch sử ngành công nghệ hiện đại.

Các chuyên gia Phố Wall nhận định việc ba “ngôi sao” của AI và không gian cùng lên sàn có thể tạo ra làn sóng đầu tư khổng lồ, đồng thời mang lại khối tài sản mới cho hàng nghìn nhân viên và nhà đầu tư.

Trong trường hợp SpaceX IPO thành công, Elon Musk – người đang nắm giữ khoảng 50% cổ phần công ty – thậm chí có thể trở thành nghìn tỷ phú đầu tiên trên thế giới.

Không chỉ giới đầu tư được hưởng lợi, lĩnh vực từ thiện cũng có thể nhận được nguồn lực tài chính lớn chưa từng có. Cả Anthropic và OpenAI đều từng cam kết dành một phần đáng kể cổ phần của mình cho các hoạt động thiện nguyện, vì vậy việc niêm yết thành công sẽ tạo ra dòng vốn mới cho các tổ chức phi lợi nhuận.

Đáng chú ý, hồ sơ IPO được nộp chỉ vài ngày sau khi Anthropic vượt qua OpenAI để trở thành startup AI có mức định giá cao nhất thế giới.

Tuần trước, công ty huy động thành công 65 tỷ USD vốn mới, đưa định giá lên khoảng 900 tỷ USD trước khi tính phần vốn bổ sung. Trong khi đó, lần định giá gần nhất của OpenAI dừng ở mức khoảng 730 tỷ USD.

Khoảng cách này phản ánh niềm tin ngày càng lớn của nhà đầu tư vào triển vọng kinh doanh của Anthropic trong bối cảnh nhu cầu ứng dụng AI trên toàn cầu tiếp tục tăng mạnh.

ANTHROPIC ĐANG TĂNG TRƯỞNG BÙNG NỔ

Khác với nhiều đối thủ đang mở rộng sang nhiều lĩnh vực khác nhau, Anthropic lựa chọn một chiến lược tương đối tập trung: xây dựng các mô hình AI có khả năng lập trình và hỗ trợ doanh nghiệp.

Chính sự tập trung này được cho là nguyên nhân quan trọng giúp công ty đạt tốc độ tăng trưởng ấn tượng trong năm qua.

Theo công bố gần đây, doanh thu thường niên của Anthropic đã vượt 47 tỷ USD trong tháng 5/2026. Đây là con số được tính dựa trên hiệu suất kinh doanh hiện tại và phản ánh doanh thu dự kiến của cả năm nếu công ty duy trì tốc độ tăng trưởng hiện nay.

Mặc dù chưa rõ Anthropic đã có lãi hay chưa, mức doanh thu này vẫn được xem là một trong những thành tích tăng trưởng nhanh nhất lịch sử ngành công nghệ.

Ông Shashi Bellamkonda, Giám đốc tại hãng nghiên cứu và tư vấn công nghệ Info-Tech Research Group, cho rằng chính chiến lược tập trung vào lập trình đã tạo nên sự khác biệt.

Theo ông, Anthropic không cố gắng xây dựng mọi sản phẩm AI có thể có. Công ty không phát triển trình duyệt web riêng, không cạnh tranh mạnh trong lĩnh vực tạo ảnh bằng AI và cũng không xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử như nhiều đối thủ khác.

Thay vào đó, doanh nghiệp tập trung nguồn lực vào một lĩnh vực duy nhất là viết và phát triển phần mềm bằng AI. Sự kỷ luật chiến lược đó hiện đã chuyển hóa thành quy mô doanh thu hàng chục tỷ USD.

Anthropic được thành lập năm 2021 tại San Francisco bởi ông Dario Amodei cùng một nhóm nhà nghiên cứu từng làm việc tại OpenAI.

Ngay từ những ngày đầu, ông Amodei đã nhiều lần nhấn mạnh niềm tin rằng trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI) – loại AI có năng lực tương đương hoặc vượt con người – sẽ tạo ra sự thay đổi mang tính cách mạng đối với nền kinh tế và xã hội toàn cầu.

Tuy nhiên, khác với nhiều công ty công nghệ khác, Anthropic cũng liên tục cảnh báo về các rủi ro tiềm ẩn của AI tiên tiến.

Chính cách tiếp cận chú trọng an toàn đã giúp công ty xây dựng hình ảnh tích cực trong mắt công chúng. Song điều này cũng dẫn đến những căng thẳng nhất định với giới chức quốc phòng Mỹ.

Đầu năm nay, Bộ Quốc phòng Mỹ đã cấm sử dụng công nghệ của Anthropic trong một số hệ thống sau khi công ty muốn áp đặt các giới hạn nhất định đối với cách quân đội và cơ quan tình báo khai thác AI.

Gần đây hơn, mối quan hệ giữa Anthropic và chính phủ liên bang Mỹ tiếp tục trở nên phức tạp sau khi công ty giới thiệu mô hình mới mang tên Mythos.

Đây là hệ thống AI có khả năng phát hiện và khắc phục các lỗ hổng bảo mật trong phần mềm với hiệu quả rất cao. Công nghệ này nhanh chóng thu hút sự quan tâm của các cơ quan an ninh và tình báo Mỹ, khiến ông Dario Amodei nhiều lần phải tham gia trao đổi với Nhà Trắng về các tác động chiến lược của nó.

CẠNH TRANH NGÀY CÀNG KHỐC LIỆT

Thành công của Anthropic không đồng nghĩa với con đường phía trước hoàn toàn thuận lợi.

Một trong những thách thức lớn nhất của công ty là chi phí tính toán ngày càng tăng.

Trong ngành AI hiện nay, năng lực tính toán đã trở thành nguồn tài nguyên chiến lược tương tự dầu mỏ trong nền kinh tế công nghiệp trước đây. Việc huấn luyện và vận hành các mô hình AI tiên tiến đòi hỏi số lượng khổng lồ chip xử lý chuyên dụng cùng hệ thống trung tâm dữ liệu quy mô lớn.

Anthropic đã huy động hàng chục tỷ USD trong những năm gần đây, và một phần đáng kể số tiền này được sử dụng để mua năng lực tính toán từ các nhà cung cấp như Microsoft, Amazon và Google.

Theo ông Amodei, công ty đang chứng kiến “nhu cầu chưa từng có” đối với các sản phẩm AI của mình, buộc doanh nghiệp phải liên tục mở rộng hạ tầng để đáp ứng khách hàng.

Trong khi đó, cuộc cạnh tranh trên thị trường AI lập trình ngày càng gay gắt.

OpenAI gần đây đã tái định vị chiến lược để tập trung mạnh hơn vào lĩnh vực viết mã với sản phẩm Codex. Đây được xem là bước đi trực tiếp nhằm cạnh tranh với thế mạnh lớn nhất của Anthropic.

Ở một hướng khác, Elon Musk cũng đang tham gia cuộc chơi. Tỷ phú này được cho là đã đạt thỏa thuận hợp tác và có thể thâu tóm Cursor – một startup nổi tiếng trong lĩnh vực AI hỗ trợ lập trình.

Các tập đoàn công nghệ lớn như Google và Microsoft cũng đang đầu tư mạnh vào những công cụ lập trình dựa trên AI, khiến cuộc cạnh tranh trở nên khốc liệt hơn bao giờ hết.

Tuy nhiên, nghịch lý thú vị là một số đối thủ cũng đang trở thành đối tác của Anthropic.

Gần đây, công ty công bố thỏa thuận sử dụng toàn bộ năng lực tính toán tại trung tâm dữ liệu Colossus 1 của SpaceX ở thành phố Memphis.

Thỏa thuận này giúp Anthropic tiếp cận hơn 220.000 chip AI hiệu năng cao, qua đó giải quyết phần nào bài toán thiếu hụt hạ tầng đang diễn ra trên toàn ngành.

Quan trọng hơn, sự hợp tác giữa hai doanh nghiệp còn mở ra khả năng xây dựng các trung tâm dữ liệu AI ngoài không gian trong tương lai – một ý tưởng từng được xem là khoa học viễn tưởng nhưng đang dần trở thành chủ đề nghiên cứu nghiêm túc của giới công nghệ.