Google đầu tư 15 tỷ USD xây dựng trung tâm hạ tầng AI tại Ấn Độ

Google vừa công bố khoản đầu tư 15 tỷ USD để xây dựng trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) quy mô lớn tại thành phố cảng Visakhapatnam, bang Andhra Pradesh (miền Nam Ấn Độ). Dự án kéo dài trong 5 năm, đến năm 2030, được xem là khoản đầu tư lớn nhất của Google tại Ấn Độ kể từ khi hãng công bố gói cam kết 10 tỷ USD vào năm 2020.

Với khoản đầu tư này, Google không chỉ củng cố chỗ đứng tại Ấn Độ mà còn góp phần định hình lại bản đồ hạ tầng AI toàn cầu, trong đó Ấn Độ nổi lên như một trung tâm mới của nền kinh tế trí tuệ nhân tạo châu Á.

CÚ HÍCH 15 TỶ USD VÀO TRUNG TÂM AI

Theo Google, trung tâm này có công suất khởi điểm 1 gigawatt, có thể mở rộng lên “nhiều gigawatt” trong tương lai. Đây cũng sẽ là trung tâm AI lớn nhất của Google bên ngoài Hoa Kỳ, trở thành một phần trong mạng lưới 12 trung tâm AI toàn cầu mà tập đoàn đang phát triển.

Ông Thomas Kurian, Giám đốc điều hành Google Cloud, cho biết trung tâm mới “không chỉ phục vụ cho Ấn Độ, mà còn hướng tới cả châu Á và nhiều khu vực khác trên thế giới.”

Dự án này đánh dấu bước tiến lớn trong chiến lược của Google nhằm mở rộng hạ tầng AI tại khu vực Nam Á — nơi nhu cầu xử lý dữ liệu, đào tạo mô hình ngôn ngữ và điện toán đám mây đang tăng mạnh. Cùng với đó, Google sẽ triển khai hạ tầng cáp ngầm biển kết nối trực tiếp đến Visakhapatnam, giúp thành phố trở thành “trạm trung chuyển số” cho khu vực.

Tập đoàn đã bắt tay với nhà mạng Bharti Airtel để phát triển hạ tầng dữ liệu và xây dựng trạm cập bờ cáp quang tại đây. Ngoài ra, liên doanh AdaniConneX (giữa Adani Group và EdgeConneX của Mỹ) cũng sẽ tham gia triển khai hạ tầng trung tâm dữ liệu.

“Chúng tôi kỳ vọng Visakhapatnam sẽ trở thành trạm tiếp nhận của nhiều tuyến cáp biển lớn, đóng vai trò xương sống số kết nối các vùng của Ấn Độ,” ông Kurian nhấn mạnh.

Trung tâm AI mới sẽ được trang bị chip xử lý Tensor (TPU) do Google tự phát triển, phục vụ huấn luyện và vận hành các mô hình AI ngay tại chỗ, thay vì phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng ở nước ngoài. Đồng thời, Google sẽ cung cấp nền tảng Gemini và các công cụ xây dựng ứng dụng AI cho doanh nghiệp và nhà phát triển địa phương.

Bên cạnh đó, hạ tầng này cũng hỗ trợ dịch vụ tiêu dùng phổ biến của Google như Search, YouTube, Gmail và Google Ads — giúp cải thiện tốc độ truy cập và độ ổn định cho hàng trăm triệu người dùng tại Nam Á.

CHIẾN LƯỢC “TỰ CƯỜNG CÔNG NGHỆ” CỦA ẤN ĐỘ

Khoản đầu tư khổng lồ của Google được công bố trong bối cảnh nhạy cảm về chính trị. Chỉ vài tuần trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp thuế 50% lên hàng nhập khẩu từ Ấn Độ, khiến Thủ tướng Narendra Modi kêu gọi phong trào “swadeshi” — khuyến khích người dân và doanh nghiệp sử dụng sản phẩm “Made in India”.

Phản ứng trước lời kêu gọi này, nhiều bộ ngành và nghị sĩ Ấn Độ đã bắt đầu thúc đẩy các giải pháp nội địa thay thế sản phẩm của các tập đoàn Mỹ như Google hay Microsoft.

Một số doanh nghiệp Ấn Độ đã nhanh chóng tận dụng cơ hội này, tiêu biểu là Zoho Corporation — hãng công nghệ tại Chennai cung cấp các giải pháp thay thế Google Cloud và Gmail, đồng thời phát triển ứng dụng nhắn tin Arattai, đối thủ của WhatsApp. Ngoài ra, MapMyIndia cũng nổi lên như một lựa chọn bản đồ nội địa cạnh tranh trực tiếp với Google Maps.

Dù tác động hiện tại chưa lớn, giới quan sát cho rằng làn sóng “tự cường số” này có thể trở thành mối đe dọa dài hạn đối với các tập đoàn công nghệ Mỹ. Chính vì thế, khoản đầu tư 15 tỷ USD của Google không chỉ mang ý nghĩa kinh tế, mà còn là nước đi chiến lược nhằm củng cố vị thế lâu dài tại thị trường hơn 1,4 tỷ dân này.

Hiện Google có khoảng 14.000 nhân viên tại Ấn Độ, hoạt động trong nước hơn 21 năm, và duy trì hai vùng đám mây tại Delhi và Mumbai. Với việc bổ sung trung tâm Visakhapatnam, Google không chỉ mở rộng năng lực tính toán mà còn tăng cường mạng lưới kết nối quốc tế của mình.

Giới chức Ấn Độ tỏ ra hoan nghênh bước đi này. Bộ trưởng CNTT Ashwini Vaishnaw khẳng định: “Trung tâm AI này sẽ là đóng góp quan trọng cho các mục tiêu của Chiến lược AI quốc gia Ấn Độ trên nhiều phương diện.”

Ông cũng đề nghị Google xem xét quần đảo Andaman làm địa điểm cho trung tâm dữ liệu toàn cầu tiếp theo, với mục tiêu biến nơi đây thành trạm trung chuyển Internet quốc tế, thay thế cho Singapore – vốn đang quá tải.

Bộ trưởng Vaishnaw còn gợi ý việc liên kết tuyến cáp giữa Visakhapatnam và thành phố Sittwe (Myanmar) nhằm cải thiện kết nối cho các bang miền Đông Bắc Ấn Độ.

Trong khi đó, Chính quyền bang Andhra Pradesh, dưới sự lãnh đạo của Thủ hiến N. Chandrababu Naidu, được cho là đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút đầu tư của Google. Ông Naidu từng là người góp công lớn trong việc đưa Oracle và Microsoft vào Hyderabad – thủ phủ cũ của bang trước khi tách thành Telangana. Là đồng minh chính trị thân cận của Thủ tướng Modi, ông Naidu đang tiếp tục thúc đẩy chính sách công nghệ và hạ tầng số mang tầm quốc gia.