Không chuyển đổi số tuyển dụng, doanh nghiệp Việt khó thu hút nhân tài Gen Z

Gen Z đang dần chiếm lĩnh lực lượng lao động của Việt Nam. Đây là thế hệ đặc biệt, sinh ra trong thời đại số và nay là AI. Với tư duy khác biệt, Gen Z đang định hình lại hoàn toàn cuộc chơi tuyển dụng.

Các doanh nghiệp nếu không thay đổi, không nói được ngôn ngữ của Gen Z và không đáp ứng được kỳ vọng của Gen Z, sẽ khó tiếp cận và tuyển dụng đối tượng này.

CHÂN DUNG THẾ HỆ "KHÓ CHIỀU" NHƯNG NẮM GIỮ TƯƠNG LAI

"Đến năm 2030, Gen Z sẽ chiếm 40% lực lượng lao động nhưng tạo ra tới 80% doanh thu và lợi nhuận cho doanh nghiệp”, ông Hoàng Trung Dũng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tổ chức Giáo dục Kingsman, cho biết. Đây không còn là một thế hệ tiềm năng, mà đã là động lực chính của nền kinh tế.

Thế hệ Gen Z là những người sinh từ năm 1997 đến 2012. Thế hệ này khác biệt rõ rệt so với các thế hệ trước. Gen Z là thế hệ đầu tiên lớn lên hoàn toàn trong môi trường số.

Nếu Millennials từng trải qua thời Internet dial-up, điện thoại bàn và mạng xã hội sơ khai, thì Gen Z sinh ra đã có smartphone, mạng xã hội và kho thông tin khổng lồ. Họ tiếp nhận thông tin nhanh, đa nhiệm tốt, nhưng cũng dễ bị phân tán bởi luồng nội dung liên tục. Khác với thế hệ trước coi trọng sự ổn định và lộ trình sự nghiệp dài hạn, Gen Z ưu tiên tính linh hoạt, sáng tạo và cân bằng cuộc sống – công việc. 

Theo ông Nguyễn Hoàng Tú, Giám đốc cao cấp Thu hút nhân tài tại Ngân hàng An Bình, so với 10 năm trước, nhu cầu của các ứng viên gen Z đã thay đổi đáng kể.

Chuyên gia thu hút nhân tài của Ngân hàng An Bình cho biết Gen Z không đặt nặng vấn đề lương thưởng mà chú trọng vào trải nghiệm, cơ hội phát triển và môi trường làm việc thử thách. Điều này xuất phát từ việc nhiều người trong số họ được nuôi dưỡng trong điều kiện kinh tế ổn định, không phải lo lắng về tài chính như các thế hệ trước. 

“Vì vậy, để thu hút Gen Z, các công ty cần thay đổi tư duy, từ lãnh đạo đến đội ngũ nhân sự, và xây dựng hệ thống phù hợp với nhu cầu của họ”, ông Tú nói.

GEN Z SỐNG TRÊN MẠNG XÃ HỘI, NÊN BỘ PHẬN NHÂN SỰ PHẢI CÓ MẶT TRÊN CÁC NỀN TẢNG

Gen Z sống trên không gian mạng và hoạt động theo một nhịp điệu riêng. Họ ưu tiên sử dụng các thiết bị di động hơn máy tính, thời gian sử dụng trung bình mỗi ngày cao hơn rất nhiều so với các thế hệ trước. Và họ cũng mong muốn nhận được thông tin ngắn gọn, nhanh chóng và đúng thời điểm. 

“Gen Z mong muốn nhận được phản hồi nhanh chóng, thường trong vòng 48 tiếng, thay vì chờ đợi cả tuần”, chuyên gia cho biết. Đặc biệt, mọi trải nghiệm, dù tốt hay xấu, đều có thể được họ chia sẻ công khai trên các cộng đồng trực tuyến, tác động trực tiếp đến thương hiệu tuyển dụng của doanh nghiệp.

Theo ông Hoàng Trung Dũng, để tuyển dụng Gen Z, doanh nghiệp phải hiện diện đúng nơi, đúng thời điểm, đáp ứng đúng nhu cầu của họ. “Gen Z sống trên mạng xã hội, nên bộ phận nhân sự phải có mặt trên các nền tảng như TikTok, với hàng chục nghìn lượt theo dõi để thấu hiểu ngôn ngữ của họ”, ông Dũng nói và đặt câu hỏi “Nếu chúng ta không nói được ngôn ngữ của họ, làm sao có thể tiếp cận và tuyển dụng họ?”

Thậm chí, chuyên gia cho rằng trong tương lai, các cơ quan, doanh nghiệp “không nên bắt đầu làm việc trước 11 giờ sáng vì Gen Z “chưa tỉnh”. Nhưng doanh nghiệp phải sẵn sàng làm việc đến 9 giờ tối, thậm chí có bộ phận hỗ trợ vào 4 giờ sáng, vì đó là thời điểm Gen Z hoạt động sôi nổi nhất”. Nhận định “mang tính hình tượng” này phần nào lột tả một sự thật: Muốn có được Gen Z, doanh nghiệp phải thay đổi chính mình.

TUYỂN DỤNG GEN Z, DOANH NGHIỆP HÃY ỨNG DỤNG AI VÀ TỰ ĐỘNG HÓA 

Ông Hoàng Trung Dũng cho rằng trong thời đại AI và sự trỗi dậy của Gen Z, tuyển dụng không còn là quá trình đăng tin – nhận hồ sơ – phỏng vấn – ký hợp đồng đơn thuần, mà trở thành một trải nghiệm mang đủ tính công nghệ – nhân văn – thương hiệu.

Do đó, doanh nghiệp cần tận dụng tự động hóa và trí tuệ nhân tạo để tiếp cận, sàng lọc và cá nhân hóa trải nghiệm ứng viên. Chẳng hạn, một chatbot thông minh có thể chào đón ứng viên theo tên, trả lời tức thì và gợi mở cuộc trò chuyện phù hợp, thay thế cho những câu hỏi cứng nhắc, giúp ứng viên cảm thấy được tôn trọng và thấu hiểu.

Để thu hút Gen Z, doanh nghiệp phải đa dạng hóa kênh tuyển dụng, xuất hiện trên những nền tảng Gen Z yêu thích, tổ chức sự kiện, livestream, chia sẻ giá trị thật thay vì chỉ đăng tin tuyển dụng khô khan. Tốc độ xử lý cũng cần nhanh gọn.

Các chuyên gia đều nhấn mạnh trong bối cảnh mới, tuyển dụng là một phần trong chiến lược thương hiệu. “Chuyển đổi số không chỉ là vấn đề công nghệ, tiền bạc, hay hạ tầng, mà là thay đổi cách nghĩ, cách làm và cách tiếp cận”, ông Hoàng Trung Dũng nói.

“Nếu doanh nghiệp vẫn giữ tư duy cũ, cách làm cũ, chúng ta sẽ không bao giờ xây dựng được đội ngũ nhân sự như mong muốn. Bộ phận nhân sự cần trở thành “Phòng dịch vụ nhân tài”, thay vì “Phòng Hành chính Nhân sự”.

“Thời đại AI đặt ra cả cơ hội và thách thức cho tuyển dụng. Doanh nghiệp phải thích nghi với Gen Z, tự động hóa quy trình, ứng dụng AI, xây dựng môi trường nhiều trải nghiệm, nhân văn. Quan trọng nhất, chúng ta cần thay đổi tư duy để chuyển đổi số thành công, không chỉ trong công nghệ mà còn trong cách đối xử với con người”, ông Dũng nói.