Trung Quốc đang chuẩn bị cho viễn cảnh không có chip Nvidia ra sao?

Tờ Financial Times đưa tin cho biết, các tập đoàn công nghệ lớn nhất của Trung Quốc đã bắt đầu một quá trình dài và đầy khó khăn để chuyển sang sử dụng chip nội địa trong hoạt động phát triển trí tuệ nhân tạo. Lựa chọn này được xem là tối ưu trong bối cảnh cảnh nguồn dự trữ bộ xử lý Nvidia ngày càng cạn kiệt và Mỹ tiếp tục siết chặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu của Mỹ.

TÌM LỐI ĐI GIỮA LỆNH CẤM 

Alibaba, Tencent và Baidu là những cái tên đang bắt đầu thử nghiệm các loại chip thay thế nhằm đáp ứng nhu cầu liên quan đến AI tăng mạnh từ nội bộ cũng như từ khách hàng.

Các doanh nghiệp này buộc phải đẩy nhanh kế hoạch dự phòng khi căng thẳng thương mại Mỹ - Trung leo thang khi ông Donald Trump quay trở lại cầm quyền và siết chặt xuất khẩu đối với dòng chip Nvidia H20 – một dòng sản phẩm được thiết kế riêng dành cho Trung Quốc nhằm tuân thủ các hạn chế dưới thời ông Joe Biden.

Những động thái kiểm soát gần đây đã buộc các tập đoàn công nghệ Trung Quốc phải hành động khẩn trương hơn, khi nguồn chip Nvidia hiện có chỉ đủ để duy trì các dự án phát triển AI đến khoảng đầu năm sau, Financial Times dẫn nguồn tin nội bộ am hiểu vấn đề này.

Thường mất khoảng 3 – 6 tháng mới hoàn thành một đơn hàng chip mới và hiện vẫn chưa rõ liệu rằng Nvidia có thể tung ra một bộ xử lý mới dành cho Trung Quốc để đáp ứng các quy định xuất khẩu nghiêm ngặt hơn của ông Trump hay không và khi nào điều này mới có thể thành sự thật. Cùng với đó, bộ chip này còn phải có đủ sức cạnh tranh với các sản phẩm trong nước của Bắc Kinh.

Ông Dou Shen, người đứng đầu mảng điện toán đám mây AI của Baidu, gần đây chia sẻ với giới phân tích rằng, doanh nghiệp này có thể lựa chọn nhiều loại chip khác nhau để thay thế cho chip Nvidia, đặc biệt trong mảng suy luận.

“Chúng tôi tin rằng về lâu dài, các loại chip tự phát triển trong nước, kết hợp với những phần mềm ngày càng hiệu quả, sẽ cùng nhau tạo nên nền tảng vững chắc cho đổi mới lâu dài của hệ sinh thái AI Trung Quốc”, ông Shen nói.

“Chúng tôi đang tích cực tìm kiếm các giải pháp đa dạng để đáp ứng nhu cầu khách hàng đang tăng mạnh”, Tổng giám đốc Alibaba – ông Eddie Wu chia sẻ trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh hồi đầu tháng 5 vừa qua.

Trong một cuộc họp kết quả kinh doanh khác, Chủ tịch Tencent – ông Martin Lau cho biết, công ty đang cố gắng sử dụng chip một cách hiệu quả hơn và cân nhắc các sản phẩm thay thế.

“Chúng tôi có đủ chip cao cấp để tiếp tục đào tạo các mô hình của mình thêm vài thế hệ nữa”, ông Lau nói với các nhà phân tích. Vị này cũng cho biết, Tencent có thể “xem xét sử dụng các loại chip khác” để đáp ứng nhu cầu suy luận đang tăng nhanh.

NHIỀU NỖI LO BỦA VÂY

Một viện nghiên cứu trực thuộc Bộ An ninh quốc gia Trung Quốc hồi tháng 5 cho biết, các hạn chế xuất khẩu của Washington gây khó khăn nhưng cũng đã “kích thích làn sóng đổi mới độc lập trong lĩnh vực chip AI cao cấp nội địa mà tiêu biểu là dòng chip Ascend của Huawei”.

“Các đơn vị nội địa của Trung Quốc đã bắt đầu mua và sử dụng chip Ascend trên quy mô lớn”, Viện Nghiên cứu quan hệ quốc tế đương đại Trung Quốc viết trên mạng xã hội.

Tính đến nay, các khách hàng lớn nhất của chip Huawei là các doanh nghiệp nhà nước như China Mobile và các công ty trong các ngành như quốc phòng, y tế hoặc tài chính. Nhiều công ty công nghệ trong nước được kỳ vọng sẽ tham gia cạnh tranh nhằm giành lấy nguồn cung chip từ nhà sản xuất này.

Những công ty muốn chọn Huawei để thay thế Nvidia vẫn khá kín tiếng về việc thử nghiệm chip Ascend sau khi Washington đưa ra hướng dẫn về kiểm soát xuất khẩu mới đây, cảnh báo rằng việc sử dụng các chip này “ở bất kỳ nơi nào trên thế giới” đều có thể khiến doanh nghiệp bị xử lý hình sự.

Các nhà phân tích tại GF Securities dự báo, Nvidia có thể bắt đầu sản xuất các loại chip tiếp theo dành riêng cho việc xuất khẩu sang Trung Quốc, đáp ứng các quy định xuất khẩu của Mỹ vào đầu tháng 7 tới.

Tuy nhiên, bộ xử lý mới này, dù dựa trên sản phẩm tiên tiến Blackwell của Nvidia, dự kiến sẽ không có bộ nhớ băng thông cao (HBM) – thành phần then chốt cho khả năng xử lý nhanh khối lượng dữ liệu lớn, theo báo cáo của GF Securities.

Một số chi tiết quan trọng khác, như liệu bộ xử lý mới có được trang bị kết nối tốc độ cao NVLink của Nvidia hay không, vẫn chưa rõ.

Trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh với các nhà phân tích hồi cuối tháng 5, Giám đốc điều hành Nvidia – ông Jensen Huang cho biết, doanh nghiệp này hiện có ít lựa chọn khi nghĩ về một sản phẩm mới dành cho thị trường Trung Quốc. “Hiện giờ chúng tôi chưa có gì cả,” ông nói.

CUỘC DỊCH CHUYỂN ĐẮT ĐỎ

Các tập đoàn công nghệ của Trung Quốc sẽ phải gánh khoản chi phí đáng kể nếu quyết định chuyển hệ thống từ chip Nvidia sang các sản phẩm thay thế trong nước. Việc chuyển đổi mã đào tạo AI ban đầu được phát triển dựa trên nền tảng phần mềm CUDA của Nvidia sang nền tảng CANN của Huawei rất mất thời gian, đòi hỏi phải có sự hỗ trợ trực tiếp từ các kỹ sư của Huawei để gỡ lỗi và tối ưu hóa, cùng nhiều vấn đề khác.

Theo Financial Times, một giám đốc điều hành của một tập đoàn công nghệ lớn Trung Quốc ước tính, việc chuyển sang sử dụng chip Huawei có thể gây gián đoạn cho các hoạt động phát triển AI khoảng 3 tháng.

Phần lớn các công ty đang tính đến phương án kết hợp, tức là tiếp tục đào tạo AI trên các chip Nvidia hiện có song song với sử dụng bộ xử lý nội địa cho các tác vụ suy luận – lĩnh vực đang có nhu cầu bùng nổ nhờ AI được ứng dụng rộng rãi hơn tại Trung Quốc.

Trong khi đó, Huawei đang nỗ lực tăng sản lượng tại các đối tác và triển khai nhà máy sản xuất của riêng mình, nhưng nguồn cung hiện chưa đáp ứng đủ nhu cầu.

Các loại chip từ các nhà sản xuất chip Trung Quốc khác như Cambricon và Hygon cũng đang được các tập đoàn công nghệ lớn thử nghiệm, trong khi Baidu và Alibaba cũng đang tự phát triển bộ xử lý để đáp ứng nhu cầu tăng cao.