Trung Quốc lần đầu phê duyệt thiết bị cấy ghép giao diện não – máy tính

Bước tiến này được xem là dấu hiệu cho thấy ngành công nghệ BCI của Trung Quốc đang tăng tốc mạnh mẽ, với sự hậu thuẫn từ cơ quan quản lý, dòng vốn đầu tư và tham vọng cạnh tranh với các công ty phương Tây.

TRUNG QUỐC LẦN ĐẦU PHÊ DUYỆT BCI CẤY GHÉP THƯƠNG MẠI

Công ty công nghệ y sinh Neuracle Medical Technology vừa nhận được phê duyệt cho hệ thống giao diện não – máy tính cấy ghép nhằm khôi phục chức năng vận động bàn tay cho bệnh nhân bị tổn thương tủy sống. Đây là lần đầu tiên một thiết bị BCI xâm lấn được cấp phép thương mại tại Trung Quốc.

Theo cơ quan quản lý dược phẩm National Medical Products Administration, quyết định này cũng đánh dấu lần đầu tiên trên thế giới một hệ thống BCI xâm lấn được phép bán và sử dụng trên bệnh nhân như một sản phẩm thương mại.

Neuracle, được thành lập năm 2011, là một doanh nghiệp tư nhân hoạt động trong lĩnh vực thiết bị khoa học và công nghệ thần kinh. Nhà sáng lập công ty, Xu Honglai, có bằng tiến sĩ kỹ thuật y sinh từ Tsinghua University.

Theo South China Morning Post, thiết bị BCI mới được phê duyệt là một thiết bị không dây có kích thước tương đương một đồng xu. Thiết bị được đặt trên bề mặt não mà không xuyên sâu vào mô não, cho phép đọc tín hiệu thần kinh của bệnh nhân. Những tín hiệu này sau đó được chuyển đổi thành các lệnh điều khiển giúp khôi phục khả năng vận động của bàn tay.

Đối với những bệnh nhân bị liệt do chấn thương tủy sống, công nghệ BCI được kỳ vọng có thể mở ra khả năng kết nối trực tiếp giữa não và các thiết bị hỗ trợ vận động, giúp người bệnh lấy lại một phần chức năng vận động vốn đã mất.

Động thái phê duyệt này diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc đang đẩy mạnh phát triển công nghệ giao diện não – máy tính, một lĩnh vực được xem là biên giới mới của công nghệ sinh học và trí tuệ nhân tạo.

Ngay sau thông tin trên, cổ phiếu của các công ty hoạt động trong lĩnh vực BCI tại Trung Quốc đã tăng mạnh. Trong đó, cổ phiếu của Inkon Life Technology niêm yết tại Thâm Quyến đã tăng hơn 10%.

Song song với bước tiến công nghệ, Neuracle cũng đang chuẩn bị kế hoạch huy động vốn trên thị trường chứng khoán. Tháng trước, công ty đã ký thỏa thuận tư vấn phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) với Citic Securities, nhằm niêm yết trên Shanghai Stock Exchange STAR Market, sàn giao dịch dành cho các doanh nghiệp công nghệ cao.

DÒNG VỐN LỚN ĐỔ VÀO CÁC STARTUP BCI

Không chỉ có Neuracle, nhiều startup Trung Quốc trong lĩnh vực giao diện não – máy tính cũng đang thu hút lượng vốn đầu tư lớn, với tham vọng cạnh tranh trực tiếp với Neuralink của Elon Musk.

Một trong những cái tên nổi bật là StairMed Technology, công ty khởi nghiệp có trụ sở tại Thượng Hải.

Mới đây, StairMed đã huy động được 500 triệu nhân dân tệ (khoảng 72,6 triệu USD) trong một vòng gọi vốn do Alibaba Group dẫn đầu. Với vòng gọi vốn này, tổng số vốn mà công ty huy động được trong vòng một năm qua đã vượt 1,1 tỷ nhân dân tệ.

Theo công bố của công ty, đây là doanh nghiệp BCI cấy ghép đầu tiên nhận được đầu tư đồng thời từ hai “ông lớn” công nghệ Trung Quốc là Alibaba Group và Tencent.

Nhà sáng lập Li Xue cho biết các tập đoàn công nghệ lớn này sở hữu lợi thế về mô hình trí tuệ nhân tạo đa phương thức, hạ tầng điện toán, phần cứng thông minh và hệ sinh thái số – những yếu tố có thể kết hợp chặt chẽ với công nghệ BCI của StairMed để thúc đẩy ứng dụng lâm sàng.

StairMed được thành lập năm 2021 bởi Li Xue và nhà khoa học Zhao Zhengtuo. Zhao từng thực hiện nghiên cứu sau tiến sĩ tại Rice University sau khi học tập tại University of Texas at Austin.

Công ty tập trung phát triển các vi cấy ghép não có kích thước cực nhỏ, có khả năng đọc và truyền tín hiệu thần kinh với tốc độ cao. Ngoài ra, doanh nghiệp này còn nghiên cứu điện cực thần kinh siêu mỏng và các công cụ robot phẫu thuật giúp cấy thiết bị vào não.

Theo kế hoạch, StairMed sẽ khởi động một thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn vào giữa năm 2026. Công ty đặt mục tiêu cấy ghép thiết bị cho khoảng 40 bệnh nhân trước cuối năm.

Nếu đạt được kế hoạch này, tổng số ca cấy ghép lâm sàng của StairMed có thể tiệm cận hoặc thậm chí vượt con số 21 ca thử nghiệm mà Neuralink đã báo cáo.

Trong năm ngoái, công ty đã thực hiện thành công ba ca cấy ghép BCI trong thử nghiệm lâm sàng.

StairMed cho biết công nghệ của họ có nhiều điểm tương đồng với Neuralink nhưng cũng có một số cải tiến đáng chú ý. Quá trình cấy ghép của công ty chỉ cần khoan một lỗ nhỏ từ 3 đến 5 mm trên hộp sọ, được xem là ít xâm lấn nhất trong các công nghệ cùng loại.

Ngoài ra, các điện cực thần kinh siêu linh hoạt của StairMed có kích thước chỉ bằng khoảng một phần năm so với điện cực của Neuralink và mềm hơn hàng trăm lần, giúp giảm nguy cơ gây tổn thương mô não.

Vòng gọi vốn mới của StairMed cũng thu hút nhiều nhà đầu tư lớn, bao gồm SDIC Fund Management, Shanghai Guotou Leading Fund, Yuanlai Capital, OrbiMed, Oriza Seed, Qiming Venture Partners, Lilly Asia Ventures và Source Code Capital.

Sự quan tâm mạnh mẽ của giới đầu tư phản ánh tham vọng lớn của Trung Quốc trong lĩnh vực này. Trong một tài liệu chính sách được công bố năm ngoái, chính phủ Trung Quốc đặt mục tiêu xây dựng “hai đến ba” doanh nghiệp BCI tầm cỡ toàn cầu vào năm 2030.

Trước đó, nước này cũng đặt ra mục tiêu đạt được những đột phá quan trọng trong các công nghệ cốt lõi của BCI vào năm 2027, đồng thời xây dựng hệ thống công nghệ tiên tiến và nền tảng công nghiệp hoàn chỉnh cho lĩnh vực giao diện não – máy tính.