Doanh nghiệp Việt góp phần định hình năng lực cạnh tranh số quốc gia
19/06/2026
Chia sẻ
Các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam ngày nay không chỉ cung cấp giải pháp công nghệ mà đang từng bước tham gia vào các thành phần quan trọng của hạ tầng quốc gia, từ định danh điện tử, xác thực giao dịch cho tới các nền tảng dữ liệu và nền tảng AI...
Theo ông Đặng Minh Đức, Giám đốc Sản phẩm MK Group, trong kỷ nguyên số, năng lực làm chủ dữ liệu, công nghệ lõi và hạ tầng số sẽ quyết định vị thế của mỗi quốc gia trong cuộc cạnh tranh toàn cầu mới.
RỦI RO NẾU MỘT QUỐC GIA PHỤ THUỘC CÔNG NGHỆ VÀ HẠ TẦNG SỐ BÊN NGOÀI
Những năm gần đây, dữ liệu được xem là “nguồn tài nguyên mới” của nền kinh tế số. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, giá trị của dữ liệu không nằm ở việc sở hữu đơn thuần mà ở khả năng kiểm soát, bảo vệ và chuyển hóa dữ liệu thành tri thức, năng suất và các mô hình tăng trưởng mới.
Ông Đặng Minh Đức cho rằng trong thời đại AI, dữ liệu đã vượt ra khỏi vai trò phục vụ quản lý và vận hành để trở thành một yếu tố cấu thành năng lực cạnh tranh quốc gia. Quốc gia nào kiểm soát được dữ liệu, khai thác hiệu quả dữ liệu và biến dữ liệu thành giá trị sẽ có lợi thế trong phát triển kinh tế số, chính phủ số và đổi mới sáng tạo.
“Nếu một quốc gia phụ thuộc hoàn toàn vào công nghệ và hạ tầng số bên ngoài, sẽ đối diện với rất nhiều rủi ro, không chỉ về kinh tế mà còn về an ninh dữ liệu và về lâu dài là khả năng vận hành và năng lực tự chủ”, ông Đặng Minh Đức nhận định.
Thực tế cho thấy nhiều quốc gia đã chuyển từ tư duy mua công nghệ sang tư duy làm chủ các công nghệ chiến lược. Trung Quốc thúc đẩy phát triển hệ sinh thái số nội địa, Liên minh châu Âu xây dựng các chính sách bảo vệ dữ liệu nghiêm ngặt, trong khi Ấn Độ đầu tư mạnh cho hạ tầng thanh toán số quốc gia. Điểm chung là các quốc gia đều xem dữ liệu và hạ tầng số như một phần của năng lực cạnh tranh quốc gia.
Đối với Việt Nam, yêu cầu đặt ra không chỉ là xây dựng các kho dữ liệu lớn mà còn phải làm chủ những công nghệ liên quan đến dữ liệu, an toàn thông tin, AI, điện toán đám mây và các nền tảng số cốt lõi. Đây được xem là nền tảng để bảo đảm chủ quyền số và giảm thiểu nguy cơ phụ thuộc công nghệ trong tương lai.
VAI TRÒ CỦA DOANH NGHIỆP CÔNG NGHỆ VIỆT
Trong hành trình xây dựng năng lực tự chủ quốc gia, doanh nghiệp công nghệ Việt Nam đang đóng vai trò ngày càng quan trọng. Theo ông Đặng Minh Đức, nếu Nhà nước giữ vai trò kiến tạo chính sách và định hướng chiến lược thì doanh nghiệp là lực lượng trực tiếp biến các công nghệ thành sản phẩm và dịch vụ phục vụ đời sống kinh tế - xã hội.
“Các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam ngày nay không chỉ cung cấp giải pháp công nghệ mà đang từng bước tham gia vào các thành phần quan trọng của hạ tầng quốc gia, từ định danh điện tử, xác thực giao dịch cho tới các nền tảng dữ liệu và nền tảng AI”, ông Đức cho biết.
Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là làm thế nào để tránh rơi vào vòng xoáy phụ thuộc công nghệ nước ngoài. Trong ngắn hạn, việc sử dụng các nền tảng và công nghệ ngoại giúp triển khai nhanh và tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, nếu phụ thuộc quá mức, quốc gia sẽ dần mất đi năng lực phát triển công nghệ nội sinh và gặp khó khăn khi muốn chuyển đổi sang mô hình tự chủ.
Theo ông Đức, Việt Nam không nhất thiết phải làm chủ toàn bộ chuỗi công nghệ, nhưng cần từng bước nâng cao năng lực ở những lĩnh vực chiến lược như dữ liệu, bảo mật dữ liệu, AI, an toàn thông tin và điện toán đám mây.
Làm chủ dữ liệu chỉ thực sự có ý nghĩa khi đi kèm với năng lực tính toán, hạ tầng AI và các công nghệ lõi liên quan.
“Từ góc nhìn doanh nghiệp, bài toán hiện nay không còn là thiếu dữ liệu nữa mà là làm thế nào để chuẩn hóa, làm sạch, liên thông, bảo vệ và khai thác dữ liệu hiệu quả nhằm phục vụ AI, quản trị và hỗ trợ ra quyết định”, ông Đức nhấn mạnh.
Điều này đòi hỏi sự hình thành của một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đủ mạnh, nơi Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học cùng tham gia phát triển công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao.
PHỐI HỢP ĐỒNG BỘ GIỮA CHÍNH SÁCH VÀ THỊ TRƯỜNG
Theo chuyên gia, hành trình làm chủ công nghệ có nhiều cách tiếp cận khác nhau. Doanh nghiệp có thể tự nghiên cứu phát triển, hợp tác với đối tác nước ngoài để tiếp nhận và tùy biến công nghệ hoặc chủ động mua lại công nghệ, doanh nghiệp và đội ngũ nhân sự quốc tế để nhanh chóng nâng cao năng lực nội sinh.
Từ thực tiễn triển khai, ông Đặng Minh Đức cho rằng để Việt Nam xây dựng được năng lực tự chủ công nghệ, cần sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách và thị trường. Nhà nước cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về dữ liệu và hạ tầng số, đồng thời mở rộng các cơ chế thử nghiệm để hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ trong nước. Về phía doanh nghiệp, đầu tư cho nghiên cứu phát triển và công nghệ lõi phải được xem là chiến lược dài hạn.
“Câu hỏi hiện nay không còn là Việt Nam có tham gia nền kinh tế số hay không, mà là chúng ta sẽ tham gia với vai trò gì – là người sử dụng công nghệ hay là quốc gia từng bước làm chủ dữ liệu và công nghệ lõi”, ông Đặng Minh Đức nhấn mạnh.
Xe điện không thể phát triển chỉ bằng việc đếm số lượng xe chạy trên đường. Điều quan trọng là phải phát triển đồng bộ các yếu tố phía sau như hạ tầng năng lượng, nguồn điện, lưới điện, tài chính đầu tư, công nghiệp hỗ trợ và năng lực của doanh nghiệp trong nước…
The WISE Talk số 20 với chủ đề: “Xây dựng hệ sinh thái hạ tầng năng lượng cho giao thông xanh” phát sóng trên trang chủ VnEconomy vào lúc 14:00, Thứ Sáu, ngày 31/07/2026.
AI sẽ không chuyển đổi nền kinh tế chỉ vì một số ít công ty lớn xây dựng được công nghệ phi thường. AI sẽ chuyển đổi nền kinh tế khi hàng triệu doanh nghiệp vừa và nhỏ quyết định sử dụng...
Việt Nam sẽ tổ chức triển lãm và hội nghị quốc tế về năng lượng thông minh và hạ tầng tương lai FEEX 2027, nhằm thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, chuyển giao công nghệ và hợp tác đầu tư trong lĩnh vực năng lượng…
Trong khi nhiều người lớn tuổi nhanh chóng làm quen với thanh toán số, không ít người vẫn ngần ngại từ bỏ thói quen dùng tiền mặt. Theo các nhà nghiên cứu, sự khác biệt này có thể bắt nguồn từ những yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến cách mỗi người thích ứng với thay đổi.
Theo nội dung ký kết, TDA Group và BluePort sẽ phối hợp triển khai các hoạt động phát triển kinh doanh, giới thiệu cơ hội hợp tác giữa hai bên; trao đổi thông tin thị trường, kinh nghiệm quản trị và xu hướng phát triển của ngành; đồng thời đẩy mạnh các hoạt động marketing, truyền thông và quảng bá thương hiệu...
Thay vì chỉ coi AI là một công cụ, chuyên gia đã đề xuất tiếp cận AI như một "giống loài kỹ thuật số", từ đó xây dựng đạo đức người dùng AI, quan hệ cộng sinh giữa con người và AI…
Trong những năm gần đây, sự xuất hiện ngày càng phổ biến của xe điện và các phương tiện giao thông xanh trên đường phố Việt Nam phản ánh xu hướng dịch chuyển mạnh mẽ nhằm hiện thực hóa mục tiêu Net Zero vào năm 2050...
Từ video ngắn đến cơ chế cuộn vô tận, nhiều tính năng mạng xã hội đang tác động sâu sắc đến cách trẻ em học tập, duy trì sự chú ý và tương tác với thế giới xung quanh.
Để khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo thật sự làm tròn vai trò kiến tạo các không gian phát triển mới, cần một sự đổi mới mạnh mẽ về quản trị, chuyển đổi thực chất tư duy quản lý, từ "không quản được thì cấm" sang quản trị dựa trên tiêu chuẩn, quy chuẩn và mức độ rủi ro…