Hà Nội tái cấu trúc chiến lược xúc tiến đầu tư

Tiếp nối đà bứt phá kỷ lục năm 2025, Hà Nội đang định vị lại chiến lược xúc tiến đầu tư cho năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030 với mục tiêu không chỉ thu hút vốn, mà kiến tạo một hệ sinh thái minh bạch, hiệu quả và đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp.

FDI THẾ HỆ MỚI PHẢI DỰA TRÊN CÔNG NGHỆ LÕI, ĐỔI MỚI SÁNG TẠO

Năm 2025 ghi dấu bước tiến nổi bật khi tổng vốn FDI đăng ký đạt hơn 4,4 tỷ USD - mức cao nhất trong giai đoạn 2021 - 2025, đưa Hà Nội vươn lên vị trí thứ 3 toàn quốc. Đáng chú ý, vốn điều chỉnh tăng thêm chiếm gần 78,5% tổng vốn đăng ký.

Theo ông Văn Đức Phú, Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), đây là chỉ dấu quan trọng về niềm tin thị trường. “Dòng vốn điều chỉnh tăng thêm phản ánh các nhà đầu tư hiện hữu đang hoạt động hiệu quả và sẵn sàng mở rộng sản xuất - kinh doanh. Điều này cho thấy môi trường đầu tư của Hà Nội đang dần ổn định và có tính dự đoán cao hơn”, ông Phú cho biết.

Singapore, Malaysia và Nhật Bản tiếp tục là những đối tác chiến lược, đóng góp tích cực vào tăng trưởng và ngân sách. Tuy nhiên, cơ cấu vốn vẫn tập trung lớn vào bất động sản, trong khi cơ cấu lĩnh vực chế biến, chế tạo - động lực của chuyển giao công nghệ - chưa tương xứng.

TS. Bùi Quý Thuấn, Phó giám đốc Công ty TNHH Tư vấn và Xúc tiến Đầu tư Thương mại Quốc tế, cho rằng đây là thời điểm Thành phố cần “xoay trục”.

“FDI thế hệ mới phải dựa trên công nghệ lõi, đổi mới sáng tạo và cam kết liên kết với doanh nghiệp nội địa. Nếu không điều chỉnh cơ cấu, mục tiêu phát triển bền vững và nâng cao năng suất sẽ khó đạt được”, TS. Bùi Quý Thuấn nhận định.

ƯU TIÊN CÁC NGÀNH, LĨNH VỰC CÔNG NGHỆ CAO, TẠO GIÁ TRỊ GIA TĂNG LỚN

Bước sang năm 2026, Hà Nội đặt mục tiêu thu hút khoảng 3 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài, đồng thời xây dựng “bộ lọc” dự án chặt chẽ hơn. Thành phố ưu tiên các ngành, lĩnh vực công nghệ cao, tạo giá trị gia tăng lớn; Ưu tiên thu hút các dự án thân thiện với môi trường, phát triển bền vững; Tập trung thu hút các nhà đầu tư chiến lược, có tiềm lực tài chính và công nghệ; Khuyến khích các dự án đầu tư nước ngoài có cam kết chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và liên kết với các nhà cung ứng trong nước; Tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu...

Theo ông Văn Đức Phú, việc này cần được đặt trong sự đồng bộ của tinh thần Nghị quyết 50-NQ/TW, thực hiện tốt mục tiêu, hiệu quả thu hút đầu tư theo định hướng xây dựng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Nghị quyết thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW của Bộ Chính trị và Luật Thủ đô (sửa đổi) và các nghị quyết, quyết định phê duyệt chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, phát triển ngành của quốc gia và thành phố Hà Nội.

“Bộ tiêu chí lựa chọn dự án phải cụ thể và định lượng rõ ràng, như suất vốn đầu tư tối thiểu, tỷ lệ chi cho R&D, tiêu chuẩn môi trường. Ví dụ, tại Khu Công viên công nghệ số và hỗn hợp, suất vốn đầu tư trung bình có thể yêu cầu ở mức 385 tỷ đồng/ha để đảm bảo thu hút nhà đầu tư có năng lực tài chính mạnh”, ông Phú cho biết.

Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh cần kiểm soát chặt các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A) nhằm tránh tình trạng thâu tóm doanh nghiệp chiến lược của Việt Nam với giá rẻ. “Thu hút đầu tư phải đi đôi với bảo đảm an ninh kinh tế. Cơ chế đặc thù của Hà Nội cần hài hòa với định hướng quốc gia để vừa mở cửa, vừa bảo vệ lợi ích dài hạn”, ông Phú nói.

CẢI CÁCH HÀNH CHÍNH: “LUỒNG XANH” VÀ "SỐ HÓA 360 ĐỘ"

Một trong những trụ cột cải cách năm 2026 là đơn giản hóa thủ tục hành chính thông qua cơ chế “Luồng xanh”, “Làn xanh”, phân cấp mạnh mẽ cho các sở, ngành nhằm rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và giảm chi phí không chính thức cho doanh nghiệp.

Song song đó, Hà Nội triển khai phần mềm số hóa 360 độ các dự án thu hút đầu tư của Thành phố, cho phép nhà đầu tư khảo sát thực địa, cập nhật các thông tin chi tiết, văn bản, tài liệu và các quyết định liên quan về từng dự án.

TS. Bùi Quý Thuấn đánh giá cao sự thay đổi này dưới góc độ tiêu chuẩn quốc tế: “Các nhà đầu tư từ Mỹ, EU, Nhật Bản yêu cầu rất cao về minh bạch dữ liệu. Việc số hóa thông tin các dự án thu hút đầu tư của Thành phố là điều kiện tiên quyết để nâng cao năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, hệ thống cần được cập nhật theo thời gian thực và đồng bộ với các cơ sở dữ liệu ngành”.

HỆ SINH THÁI R&D VÀ CƠ HỘI CHO DOANH NHÂN THỦ ĐÔ

Hà Nội cũng đang chủ động tiếp cận các tập đoàn lớn nhằm thu hút các trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo. Hạt nhân của chiến lược này là Khu công nghệ cao Hòa Lạc. Theo TS. Bùi Quý Thuấn, Hòa Lạc có tiềm năng trở thành hệ sinh thái R&D tiêu chuẩn quốc tế nếu được bổ sung cơ chế tài chính linh hoạt, môi trường thử nghiệm công nghệ (sandbox) và chính sách nhân lực cạnh tranh. Quan trọng hơn, chiến lược mới đặt doanh nghiệp Việt vào trung tâm của quá trình lan tỏa giá trị.

“Hà Nội cần hỗ trợ SMEs đạt các chứng nhận quốc tế, nâng cao năng lực quản trị và chuyển đổi số để tham gia chuỗi cung ứng của tập đoàn đa quốc gia. Nếu không, doanh nhân Thủ đô có thể đứng ngoài cuộc trong làn sóng đầu tư bán dẫn và công nghệ số”, TS. Thuấn nhận định.

Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân giai đoạn 2026 - 2030 từ 11%/năm trở lên. Để hiện thực hóa tham vọng này, cải cách xúc tiến đầu tư không chỉ là nhiệm vụ hành chính, mà là cam kết chính sách dài hạn đối với khu vực doanh nghiệp.

Như ông Văn Đức Phú nhấn mạnh: “Điều quan trọng không chỉ là bao nhiêu vốn được đăng ký, mà là dòng vốn đó tạo ra bao nhiêu giá trị gia tăng, bao nhiêu việc làm chất lượng cao và bao nhiêu cơ hội phát triển cho doanh nghiệp Việt Nam”.

Theo các chuyên gia, câu hỏi “Ai sẽ hưởng lợi?” vì thế có câu trả lời rõ ràng: nếu chiến lược được thực thi nhất quán, doanh nghiệp nội địa - đặc biệt là khu vực SMEs - sẽ là bên hưởng lợi lớn nhất, thông qua cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Đồng thời, chính quyền cũng được hưởng lợi từ một nền kinh tế có sức chống chịu cao hơn, dựa trên đổi mới sáng tạo thay vì tăng trưởng theo chiều rộng.

Với bước tái cấu trúc này, Hà Nội đang chuyển từ tư duy “thu hút vốn” sang tư duy “kiến tạo hệ sinh thái” - một chuyển dịch mang tính nền tảng cho chặng đường phát triển trong kỷ nguyên mới.