Sau tiếng Anh và Tin học, AI đang trở thành kỹ năng bắt buộc với người lao động?
Bảo Bình
10/06/2026
Cách đây khoảng một thập kỷ, chứng chỉ ngoại ngữ hay tin học văn phòng được xem là “tấm vé” cần thiết để người lao động tiếp cận cơ hội việc làm, thì hiện nay AI đang trở thành tiêu chí mới...
Nhiều chuyên gia cho rằng khả năng ứng dụng AI đang dần trở thành kỹ năng thiết yếu mới, không chỉ đối với nhân sự công nghệ mà còn với người lao động ở nhiều lĩnh vực khác nhau.
Trong nhiều năm, chứng chỉ ngoại ngữ và tin học được xem là những điều kiện gần như bắt buộc đối với người lao động khi bước vào thị trường việc làm. Tuy nhiên, sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một sự dịch chuyển đáng kể trong tiêu chuẩn năng lực của lực lượng lao động.
AI ĐANG TRỞ THÀNH TIÊU CHUẨN NĂNG LỰC MỚI
Chia sẻ tại Tọa đàm “Nâng tầm nhân lực cho doanh nghiệp trong kỷ nguyên AI” do Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Giáo dục Hồng Lĩnh (HLE), Đại học Bách khoa Hà Nội (HUST) và Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) đồng tổ chức tại Đại học Bách khoa Hà Nội, PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, Giám đốc Trung tâm Đào tạo liên tục, Đại học Bách khoa Hà Nội, cho rằng nhu cầu nhân lực AI đang tăng nhanh trong khi khoảng cách giữa đào tạo và yêu cầu thực tế của doanh nghiệp vẫn còn hiện hữu.
Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh AI đang chuyển từ một công nghệ mang tính thử nghiệm thành yếu tố ngày càng quan trọng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và quản trị doanh nghiệp. Không chỉ các tập đoàn công nghệ lớn, nhiều doanh nghiệp thuộc các lĩnh vực khác nhau cũng đang tìm cách ứng dụng AI để tối ưu vận hành, nâng cao năng suất và gia tăng năng lực cạnh tranh.
Theo ThS Nguyễn Lệ Quyên, Trưởng ban Hỗ trợ doanh nghiệp thuộc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, việc xây dựng lực lượng lao động có khả năng làm chủ AI là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn mới.
Theo bà Quyên, việc triển khai các chương trình đào tạo AI bài bản cho cả khu vực hành chính sự nghiệp lẫn doanh nghiệp tư nhân sẽ góp phần hình thành nguồn nhân lực có đủ năng lực để thích ứng với những thay đổi nhanh chóng của công nghệ.
PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng nhấn mạnh mô hình hợp tác giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp là giải pháp phù hợp để rút ngắn khoảng cách này. Trong đó, chương trình đào tạo được xây dựng dựa trên tiêu chuẩn của NVIDIA Deep Learning Institute (DLI), giúp người học không chỉ tiếp cận kiến thức lý thuyết mà còn được trang bị các kỹ năng thực hành phục vụ nhu cầu thực tế.
Ông Dũng cho biết một trong những lý do Đại học Bách khoa Hà Nội lựa chọn hợp tác với NVIDIA là bởi doanh nghiệp này đang sở hữu hệ sinh thái AI toàn diện, từ hạ tầng phần cứng đến các nền tảng phần mềm. Điều đó cho phép học viên tiếp cận công nghệ AI một cách đồng bộ, từ những kiến thức nền tảng đến các ứng dụng thực tiễn.
DOANH NGHIỆP KHÁT NHÂN LỰC AI THỰC CHIẾN
Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại tọa đàm là sự thay đổi trong yêu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp khi AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi.
PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng cho rằng nếu trước đây tiếng Anh giúp người lao động kết nối với tri thức toàn cầu, tin học giúp họ thích nghi với môi trường làm việc số, thì AI đang được kỳ vọng sẽ trở thành công cụ giúp nâng cao năng suất và hiệu quả công việc trong nhiều ngành nghề khác nhau.
Ông Nguyễn Đức Long, Giám đốc Điều hành Học viện AIUni, đồng thời là cố vấn chiến lược của chương trình, nhận định thị trường lao động đang chứng kiến sự dịch chuyển rõ rệt về tiêu chuẩn năng lực.
Ông Long cũng cho rằng nếu như cách đây khoảng một thập kỷ, chứng chỉ ngoại ngữ hay tin học văn phòng được xem là “tấm vé” cần thiết để người lao động tiếp cận cơ hội việc làm, thì hiện nay năng lực ứng dụng AI đang dần trở thành tiêu chí mới được nhiều doanh nghiệp quan tâm.
Theo chuyên gia, trong bối cảnh thị trường đào tạo AI phát triển nhanh với chất lượng không đồng đều, các chứng chỉ quốc tế có vai trò như một cơ sở tham chiếu giúp doanh nghiệp đánh giá năng lực thực tế của ứng viên. Đây cũng là lý do các chương trình đào tạo theo chuẩn quốc tế đang thu hút sự chú ý của cả người học lẫn nhà tuyển dụng.
Từ góc nhìn thị trường lao động toàn cầu, đại diện NVIDIA cho biết nhu cầu nhân lực AI đang tăng trưởng mạnh, đặc biệt đối với nhóm chuyên gia có khả năng thiết kế, xây dựng và vận hành các hệ thống AI quy mô lớn.
Theo vị chuyên gia này, một trong những vị trí được dự báo sẽ thiếu hụt nghiêm trọng trong thời gian tới là kiến trúc sư AI (AI Architect) – những người có khả năng quy hoạch tổng thể, thiết kế và triển khai các hệ thống AI phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Nhiều tổ chức và doanh nghiệp trên thế giới đang tận dụng AI để tinh gọn quy trình vận hành, cắt giảm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, để khai thác được những lợi ích này, doanh nghiệp cần có đội ngũ nhân sự đủ năng lực triển khai và làm chủ công nghệ.
Trong phần đối thoại với doanh nghiệp, nhiều đại biểu cũng đặt câu hỏi về giá trị của các chứng chỉ AI quốc tế cũng như cơ hội tham gia chương trình đối với doanh nghiệp ngoài khu vực Hà Nội. Trước nhu cầu ngày càng lớn của cộng đồng doanh nghiệp, ban tổ chức cho biết đang nghiên cứu phát triển thêm các khóa học và workshop trực tuyến nhằm mở rộng khả năng tiếp cận trên phạm vi toàn quốc.
Từ việc tìm kiếm, đánh giá đến lựa chọn sản phẩm, dịch vụ, người tiêu dùng ngày càng có thể ủy quyền cho AI thực hiện một phần quá trình này. Sự thay đổi đặt ra yêu cầu doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược thương hiệu, Marketing và Sales để duy trì năng lực cạnh tranh.
Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo chỉ có thể đóng góp cho phát triển bền vững khi đi cùng đổi mới thực chất phương thức quản trị, nâng cao hiệu quả tổ chức và bảo đảm vai trò của người lao động...
Thay vì chờ gà nở cả tháng mới phân biệt trống, mái và sau đó phải tiêu hủy gà con trống, HBC Nexus, startup Việt đã dùng AI, nhận diện giới tính phôi gà ngay từ ngày thứ 4 ấp trứng. Công nghệ này không chỉ mở ra khả năng giảm chi phí cho các trại giống mà còn hướng tới hạn chế hàng tỷ gà trống con bị tiêu hủy mỗi năm trên thế giới...
Có những sản phẩm công nghệ chiến lược có thể đầu tư trong 1-2 năm, nhưng với công nghệ lõi cần khoảng 5 năm. Đặc biệt, những sản phẩm công nghệ lõi có chiều sâu, định hướng dài hạn có thể cần tới 10 năm để phát triển...
Ngành điện tử Việt Nam đã hình thành nền tảng về sản xuất, kỹ thuật, nhân lực và thị trường. Đây có thể là điểm xuất phát để mở rộng sang bán dẫn. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi đòi hỏi doanh nghiệp nhận diện đúng năng lực có thể kế thừa và những khoảng cách cần thu hẹp…
Muốn làm chủ công nghệ lõi, doanh nghiệp cần có đội ngũ R&D đủ năng lực để tạo ra những tài sản sở hữu trí tuệ có giá trị, có thể đăng ký bảo hộ không chỉ tại Việt Nam mà còn ở thị trường quốc tế...
Từ câu chuyện hoàn thiện khung pháp lý, kiến trúc dữ liệu dùng chung đến bài toán liêm chính trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo và khoảng trống thể chế nội bộ - "trụ cột bị bỏ quên" tại nhiều trường đại học, tọa đàm do Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin (Bộ Giáo dục và Đào tạo) phối hợp cùng Intel Việt Nam tổ chức đã mở ra bức tranh toàn cảnh về bước chuyển mới của quản trị số toàn ngành.
Theo ông Michael Redding, Giám đốc công nghệ (CTO) Quantropi, doanh nghiệp có thể chuyển đổi sang bảo mật hậu lượng tử bằng giải pháp phần mềm tích hợp trên hạ tầng hiện có, không cần thay thế toàn bộ hệ thống, qua đó giảm chi phí triển khai.
Việc chuẩn bị cho lĩnh vực mật mã hậu lượng tử đang được đặt ra không chỉ ở khía cạnh công nghệ, mà còn liên quan đến năng lực nghiên cứu, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng hệ sinh thái ứng dụng.
Trong suốt tiến trình chuyển đổi số nhiều năm qua, chúng ta luôn khẳng định với nhau rằng: Dữ liệu và Bí mật kinh doanh là tài sản sống còn của mỗi tổ chức. Dữ liệu quyết định năng lực cạnh tranh, trải nghiệm khách hàng và thậm chí là sự tồn vong của một doanh nghiệp hay một ngân hàng.