Meta cảnh báo hình thức lừa tiền “mổ heo” khiến hàng triệu tài khoản Facebook bị xóa

Nếu bạn từng xây dựng mối quan hệ tin tưởng với ai đó qua mạng và sau đó bị mời chào tham gia vào kế hoạch đầu tư, bạn có thể đã trở thành nạn nhân của hình thức lừa đảo "pig butchering", hay còn gọi là “mổ heo”, theo Euro News.

Báo cáo của Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC) hồi tháng 10 cho biết, ngành công nghiệp "pig butchering" đang phát triển mạnh mẽ, gây thiệt hại hàng chục tỷ euro, chủ yếu xuất phát từ khu tổ hợp lừa đảo nằm tại châu Á, nhắm đến hàng ngàn người trên toàn thế giới.

Khi "con heo" – tức nạn nhân vụ lừa đảo – bị "vỗ béo" thông qua việc xây dựng lòng tin, kẻ lừa đảo sẽ bắt đầu rút hết tiền từ tài khoản nạn nhân. Khi đã cầm hết tiền, "con heo" bị xem như "đã mổ" và số tiền biến mất.

Gã khổng lồ truyền thông xã hội Meta cho biết trong một bài đăng đầu tháng này rằng họ đã gỡ bỏ hơn 2 triệu tài khoản liên quan đến các trung tâm lừa đảo kiểu "pig butchering" tại Myanmar, Lào, Campuchia, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Philippines.

Vậy ngành công nghiệp lừa đảo trị giá hàng tỷ euro này đang vận hành như thế nào và làm sao để tránh trở thành nạn nhân?

HÌNH THỨC LỪA ĐẢO "PIG BUTCHERING"

Theo báo cáo của Viện Hòa bình Hoa Kỳ (USIP), một số vụ lừa đảo kiểu "pig butchering" lần đầu được ghi nhận tại Trung Quốc vào năm 2018. Sau đó, đại dịch COVID-19 vô hình chung giúp loại tội phạm này bùng phát mạnh mẽ.

Tổ hợp lừa đảo ở Đông Nam Á thu hút người lao động bằng thông tin việc làm giả mạo, ép họ làm việc như những kẻ lừa đảo trực tuyến, thường xuyên phải đối mặt với nỗi sợ bạo hành. 

Theo báo cáo của USIP, có khoảng 300.000 kẻ lừa đảo đang hoạt động tại Campuchia, Lào và Myanmar. Meta thông tin, công nhân tại khu tổ hợp lừa đảo này thường giả dạng trở thành người độc thân, đại diện cơ quan chính phủ, hoặc nhân vật công chúng đáng tin cậy.

Một trong những chiến thuật của kẻ lừa đảo là "phun và cầu nguyện" (spray and pray), tức là gửi tin nhắn hàng loạt tới lượng lớn người dùng thông qua tin nhắn, ứng dụng hẹn hò, hoặc trên nền tảng mạng xã hội với hy vọng sẽ có ai đó phản hồi.

Khi người dùng trả lời tin nhắn, chúng sẽ tiếp tục gửi tin nhắn cá nhân hóa để xây dựng lòng tin "trong suốt vài tuần hoặc vài tháng", Meta cảnh báo. Sau đó, kẻ lừa đảo sẽ tình cờ nhắc đến cơ hội đầu tư sinh lợi cao và thường khuyến khích người dùng "bắt đầu nhỏ" để tránh rủi ro.

Dần dần, cuộc trò chuyện sẽ chuyển sang tài khoản tiền điện tử do kẻ lừa đảo kiểm soát hoặc trang web đầu tư giả mạo. Hình thức lừa đảo có thể thay đổi, từ đầu tư tiền điện tử, cờ bạc đến khoản vay giả mạo.

Kẻ lừa đảo có thể cho phép nạn nhân rút một số tiền nhỏ từ khoản đầu tư ban đầu để duy trì lòng tin, nhưng một khi nạn nhân nhận ra mình đã vào tròng, kẻ lừa đảo sẽ rút hết số tiền còn lại.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ NGĂN CHẶN HÀNH VI NÀY

Lần đầu tiên, Meta chia sẻ chiến lược mà công ty đang triển khai để đối phó với tổ chức tội phạm xuyên biên giới, đứng sau các vụ lừa đảo "pig butchering" quy mô lớn.

Yếu tố quan trọng trong nỗ lực của Meta là chính sách "Tổ chức và Cá nhân Nguy hiểm" (DOI), cấm các thực thể này hoạt động trên nền tảng của Meta và buộc họ phải tuân theo "loạt công cụ thực thi" nếu bị phát hiện tham gia hoạt động bất hợp pháp.

Meta nhắm mục tiêu vào những đối tượng có "sứ mệnh bạo lực, thù hận" hoặc những người tham gia vào hành vi bạo lực trên nền tảng, công ty cho biết.

Meta xác định các thực thể bằng cách kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI), để phát hiện nội dung độc hại, được nghiên cứu và phát triển bởi hơn 40.000 nhân viên đang làm việc trong lĩnh vực an ninh và bảo mật.

Meta thực hiện cảnh báo trên Facebook Messenger và Instagram Direct Messages để người dùng nhận diện hoạt động khả nghi hoặc lời mời chào làm quen từ những người không quen biết.

Trên WhatsApp, một cửa sổ thông báo mới sẽ xuất hiện nếu số điện thoại của bạn được thêm vào cuộc trò chuyện nhóm mà trong đó có người mà bạn không biết.

Một số cách khác mà người dùng có thể tránh được lừa đảo là kích hoạt xác thực hai yếu tố hoặc xác minh qua ảnh selfie trước khi đăng nhập tài khoản, kiểm tra lỗi chính tả ở tin nhắn hay xác minh nguồn gốc giao dịch sinh lợi.