Đông Nam Á sẽ trở thành động lực tăng trưởng toàn cầu và Việt Nam là trung tâm

Hãng tin Bloomberg vừa có bài viết phản ánh sự thu hút của Việt Nam đối với các quỹ đầu tư mạo hiểm, trong đó đồng sáng lập quỹ đầu tư mạo hiểm Golden Gate Ventures cho rằng “Đông Nam Á sẽ trở thành một động lực tăng trưởng toàn cầu trong 10 năm tới và Việt Nam là trung tâm”.

Vinnie Lauria là một người Mỹ và là đồng sáng lập quỹ đầu tư mạo hiểm Golden Gate Ventures. Ông đã chuyển đến Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 2022 sau thời gian làm việc trước đó ở Singapore và San Francisco. Vinnie Lauria là một trong số ngày càng nhiều người nước ngoài tin tưởng rằng những đô thị đông đúc như TP.HCM là thánh địa mới cho các công ty khởi nghiệp.

“Đông Nam Á sẽ trở thành một động lực tăng trưởng toàn cầu trong 10 năm tới và Việt Nam là trung tâm”, Lauria nói.

Đối với nhiều người phương Tây, Việt Nam xưa nay là một quốc gia nghèo khó, bị chiến tranh tàn phá, nơi Nike sản xuất giày. Nhưng ngày nay, các lập trình viên đang chuyển đến trung tâm thương mại của cả nước là Thành phố Hồ Chí Minh để khởi động các công ty khởi nghiệp tập trung vào mọi thứ, từ điều trị chứng mất ngủ đến cung cấp các khoản vay nhỏ. Tuy nhiên, việc trở thành trung tâm khởi nghiệp tiếp theo của châu Á sẽ đòi hỏi phải xem xét lại các quy định hiện hành và điều hướng một số “cơn gió ngược” kinh tế nặng nề.

Theo báo cáo tháng 7 của KPMG International Ltd. và HSBC Holdings Plc, số lượng công ty khởi nghiệp ở Việt Nam đã tăng gần gấp đôi kể từ khi bắt đầu xảy ra đại dịch cho đến giữa năm 2022. Một số nhà đầu tư lớn nhất thế giới, bao gồm Sequoia Capital, Warburg Pincus LLC và Alibaba Group Holding Ltd., đang ủng hộ các công ty đưa ra những giải pháp đầy hứa hẹn.

Vào năm 2021, Việt Nam đã thu về kỷ lục 2,6 tỷ USD thông qua 233 giao dịch tư nhân, tăng từ mức 700 triệu USD thông qua 140 giao dịch một năm trước đó, theo báo cáo của Google, Temasek Holdings Pte. và báo cáo của Bain & Co. Theo Do Ventures, các công ty địa phương cũng đang cạnh tranh với các công ty cùng ngành ở Đông Nam Á, chiếm 13% tổng số vốn đầu tư mạo hiểm đổ vào khu vực, sau Indonesia và Singapore vào năm 2021.

Việt Nam đang nỗ lực để tiến bộ hơn nữa. Đến năm 2030, Việt Nam đã đặt mục tiêu biến Thành phố Hồ Chí Minh thành một thỏi nam châm thu hút vốn đầu tư công nghệ và nhắm đến một nền kinh tế kỹ thuật số chiếm 40% tổng sản phẩm quốc nội của thành phố. Chính phủ đã yêu cầu cho các cơ quan chức năng thành phố ưu tiên thu hút đầu tư nước ngoài vào các dự án công nghệ cao đồng thời đưa ra các ưu đãi khác để thu hút nhân tài toàn cầu và các công ty quốc tế thành lập trung tâm nghiên cứu đổi mới.

Những người trong ngành nói rằng Thành phố Hồ Chí Minh có những yếu tố tạo nên một Thung lũng Silicon tiếp theo, đó là một hệ thống giáo dục mạnh về toán và khoa học, một ngành công nghiệp gia công phần mềm có tuổi đời hàng thập kỷ đã tạo ra vô số kỹ sư tài năng cũng như những lợi ích của việc mở rộng kinh tế Việt Nam, mà năm ngoái là một trong những nước tăng trưởng nhanh nhất trên khắp châu Á.

Lê Hoàng Uyên Vi, đồng sáng lập của Do Ventures, cho biết một thập kỷ trước, các nhà tài trợ có thể dành sáu tháng để cân nhắc một khoản đầu tư. Bây giờ, cô ấy nói, "Nếu chúng tôi không đưa ra quyết định trong vòng một hoặc hai tháng, các quỹ khác chắc chắn sẽ thực hiện thỏa thuận”. 

Tuy nhiên, con đường phía trước sẽ còn gặp nhiều thử thách. Suy thoái vốn đầu tư mạo hiểm toàn cầu, kết hợp với nền kinh tế địa phương đang có nhiều khó khăn như khủng hoảng bất động sản và đơn đặt hàng nhà máy sụt giảm, đang làm tăng thêm những thách thức cho ngành công nghiệp vừa chớm nở.

Phân tích cho thấy cần có một số cải cách chính sách để tạo môi trường thuận lợi cho việc thành lập các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, thúc đẩy sự phát triển của các công ty khởi nghiệp công nghệ và cải thiện khả năng cung cấp tài chính,” báo cáo của Ngân hàng Phát triển Châu Á cho biết. ADB nói thêm rằng các chính sách có lợi của chính phủ như bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ mạnh mẽ cũng sẽ rất quan trọng.

Lĩnh vực khởi nghiệp non trẻ của Việt Nam đã được hình thành trong nhiều năm. Vào năm 2013, sự ra mắt của Flappy Bird được ca ngợi là một hiện tượng game sẽ thúc đẩy sức mạnh khởi nghiệp của đất nước. Mặc dù trò chơi sau đó đã bị gỡ bỏ, nhưng nó đã mở đường cho một thế hệ công ty mới như nhà cung cấp dịch vụ thanh toán di động VNPay, mà theo ADB đã trở thành kỳ lân thứ hai của đất nước vào năm 2020.

Những thuận lợi và sức sống sôi động ở đây đã thu hút những người nước ngoài như Lauria, người có quỹ bắt đầu hỗ trợ các công ty khởi nghiệp địa phương vào năm 2014 và mở văn phòng ở cả Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội vào năm ngoái. Ông quyết định đến với Việt Nam sau khi chứng kiến tốc độ tăng trưởng bình quân đầu người phi thường của đất nước trong thập kỷ qua. 

Đồng sáng lập Lê Hồng Minh của VNG, cho biết lĩnh vực này đã trải qua quá trình chuyển đổi “cả ngày lẫn đêm”. Tỷ lệ sử dụng điện thoại thông minh và internet cao, dân số trẻ đông đảo và tầng lớp trung lưu phát triển nhanh hiện đang định nghĩa lại đất nước.

Bình Trần, đồng sáng lập quỹ Ascend Vietnam Ventures, cho biết: “Việt Nam là một thị trường rất dễ tiếp cận. Bạn sẽ thấy rất nhiều tài năng trẻ khao khát tham gia vào khởi nghiệp…”