"Bi kịch" cá tra: Không có chuyện hưởng lợi từ thương chiến, xuất sang Mỹ đã giảm 41,5%

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP) vừa cho biết tính đến hết tháng 8/2019, tổng giá trị xuất khẩu cá tra đạt 1,3 tỷ USD, giảm 7,7% so với cùng kỳ năm trước. Như vậy, đã 6 tháng liên tiếp kể từ tháng 3/2019, giá trị xuất khẩu cá tra giảm sút, trong đó, tại một số thị trường xuất khẩu lớn (đặc biệt là Mỹ) giảm mạnh.

Cụ thể, 8 tháng đầu năm Mỹ chi khoảng 187,9 triệu USD nhập khẩu cá tra từ Việt Nam và là nhà nhập khẩu lớn thứ hai. Tuy vậy, do sự giảm sút nhập khẩu mạnh từ hồi đầu năm nên so với cùng kỳ, giá trị nhập khẩu cá tra của Mỹ vẫn giảm 41,5% so với cùng kỳ. 

"Cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung kéo dài đã gây thiệt hại cho ngành sản xuất cá rô phi Trung Quốc tại thị trường Mỹ và nhiều nhà xuất khẩu cá tra Việt Nam hi vọng sẽ gia tăng cơ hội tại thị trường này. Tuy nhiên, trái với dự đoán, giá trị xuất khẩu cá tra sang Mỹ vẫn giảm do rào cản thương mại và kỹ thuật vẫn ngăn cản tăng trưởng xuất khẩu sang thị trường này", VASEP cho hay.

Với thị trường Trung Quốc - Hồng Kông, trong 8 tháng giá trị xuất khẩu đạt 389,8 triệu USD, tăng 17,2% so với cùng kỳ. Trong đó đáng lưu ý là, tháng 8/2019, giá trị xuất khẩu cá tra sang thị trường Trung Quốc đạt 69,8 triệu USD, chiếm đến 40,6% tổng giá trị xuất khẩu và tăng 63,4% so với cùng kỳ năm 2018.

Các loại cá được thị trường này yêu thích là cá tra phile đông lạnh; cá tra nguyên con xẻ bướm tẩm muối đông lạnh, bong bóng cá tra sấy; bong bóng cá tra đông lạnh; cá tra cắt khoanh đông lạnh; cá tra nguyên con đông lạnh; bao tử cá tra đông lạnh... 

"Cho đến thời điểm này, Trung Quốc - Hồng Kông vẫn tiếp tục là "tâm điểm" của nhiều doanh nghiệp xuất khẩu cá tra Việt Nam", báo cáo nêu.

Riêng với thị trường EU, tổng giá trị xuất khẩu cá tra 8 tháng đạt 174,3 triệu USD, tăng 8,8% so với năm trước. Trong đó, 4 thị trường nhập khẩu đơn lẻ lớn nhất là: Hà Lan giảm 8,3%; Anh tăng 28,9%; Đức tăng 33,3% và Bỉ tăng 26% so với cùng kỳ. So với hai quý đầu năm, bắt đầu từ tháng 5/2019, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu tại một số thị trường lớn tại EU đã chậm lại. 

Hiện nay, một số doanh nghiệp xuất khẩu cá tra vẫn duy trì sản phẩm cá tra giá trị gia tăng và organic sang Hà Lan, Đức. Đây là những sản phẩm có giá nhập khẩu trung bình cao hơn so với sản phẩm cá tra phile đông lạnh truyền thống.

Ngoài ra, thị trường ASEAN, Mexico và Nhật Bản cũng được đánh giá tiềm năng. Ngược lại, xuất khẩu cá tra sang Brazil, Colombia và khối thị trường Trung Đông lại có dấu hiệu giảm và hoặc chững lại. Giá trị xuất khẩu sang các thị trường này đóng góp tỷ lệ nhỏ nhưng sự sụt giảm kéo dài cũng ảnh hưởng tới kim ngạch chung và khó bù đắp lại sự thiếu hụt ở một số thị trường lớn. 

"Dự báo, xuất khẩu cá tra cuối năm tiếp tục giảm, tuy nhiên không vượt quá 10% so với cùng kỳ. Do ảnh hưởng của tình hình xuất khẩu nên giá cá tra nguyên liệu trong thời gian khó có thể tăng cao", VASEP đánh giá.