Cuộc chiến thương mại có thể khiến các thương hiệu như Starbucks, KFC và McDonald’s gặp khó ở Trung Quốc

Tâm lý bài Mỹ gia tăng của người tiêu dùng Trung Quốc trong bối cảnh cuộc chiến thương mại Trung-Mỹ leo thang có thể ảnh hưởng bất lợi đến các thương hiệu đồ ăn nhanh của Mỹ tại thị trường đông dân nhất thế giới - tờ Bưu điện Hoa Nam buổi sáng (SCMP) dẫn đánh giá của các nhà phân tích.

Trung Quốc vốn là một thị trường quan trọng đối với các "đế chế" đồ ăn nhanh của Mỹ như Starbucks, KFC và McDonald’s. Gần đây, Burger King cũng công bố kế hoạch mở rộng hoạt động tại thị trường này.

"Nhìn chung, đang có rủi ro lớn đối với các thương hiệu Mỹ tại Trung Quốc, nhất là những thương hiệu mang tính biểu tượng như Starbucks", ông Shaun Rein, Giám đốc công ty tư vấn China Market Research Group, phát biểu. "Cạnh tranh ngày càng khốc liệt, cộng với chủ nghĩa dân tộc trong bối cảnh chiến tranh thương mại, dẫn đến việc người tiêu dùng Trung Quốc có thể tẩy chay McDonald’s và Starbucks và chuyển sang dùng các thương hiệu Trung Quốc".

KFC hiện là chuỗi nhà hàng lớn nhất và là thương hiệu đồ ăn nhanh lớn nhất ở Trung Quốc, với 8.200 cửa hiệu. Năm ngoái, KFC đạt doanh thu 6,63 tỷ USD tại Trung Quốc, chiếm 5,2% toàn thị trường đồ ăn nhanh ở nước này.

McDonald’s chiếm vị trí thứ nhì, với doanh thu 3,14 tỷ USD, chiếm 2,4% thị trường đồ ăn nhanh Trung Quốc. Vị trí thứ tư thuộc về một thương hiệu khác của Mỹ là Burger King, với 0,6% thị phần - theo dữ liệu của Euromonitor International.

Từ năm 1999 đến nay, chuỗi cửa hiệu cà phê Starbucks đã mở 3.400 cửa hiệu ở Trung Quốc. Hãng đạt mục tiêu từ nay đến năm 2022 mở mỗi năm 600 cửa hiệu tại Trung Quốc và tăng gấp ba lần doanh thu so với năm 2017.

Tuy nhiên, từ trước khi chiến tranh thương mại bùng nổ, doanh thu của các chuỗi cửa hiệu đồ ăn nhanh Mỹ tại Trung Quốc đã có chiều hướng chững lại và suy giảm. Một nguyên nhân quan trọng là do sự xuất hiện ngày càng nhiều các chuỗi đồ ăn nhanh Trung Quốc.

Trong quý 2 năm nay, doanh thu của Starbucks tại Trung Quốc giảm 2% so với mức tăng 7% đạt được vào cùng kỳ năm ngoái. Pizza Hut đang gặp nhiều khó khăn tại Trung Quốc, trong khi doanh thu của KFC tại thị trường này bất ngờ giảm trong quý 2 do người tiêu dùng trẻ của Trung Quốc tỏ ra hứng thú hơn với các thương hiệu trong nước.

Theo các chuyên gia, người tiêu dùng Trung Quốc đang có xu hướng lựa chọn các thương hiệu trong nước ngày càng nhiều do sự nổi lên của một làn sóng dân tộc chủ nghĩa.

"Niềm tự hào dân tộc gia tăng là một nhân tố quan trọng đối với sự phát triển mạnh mẽ của các thương hiệu Trung Quốc. Năm 2017, các thương hiệu trong nước đóng góp khoảng 90% tăng trưởng doanh thu trên thị trường đồ ăn nhanh Trung Quốc", ông Jason Yu, Giám đốc nghiên cứu thuộc Kantar Worldpanel Greater China, phát biểu.

Trong khi đó, chiến tranh thương mại Trung-Mỹ càng khiến tư tưởng bài Mỹ của người tiêu dùng Trung Quốc gia tăng. Bởi vậy, những thương hiệu Mỹ nổi bật ở Trung Quốc như KFC dễ dàng bị người tiêu dùng Trung Quốc xa lánh một khi họ nổi giận với những chính sách bảo hộ thương mại của Tổng thống Donald Trump.

"Trong cuộc chiến thương mại này, Chính phủ Trung Quốc đến nay vẫn rất chừng mực. Họ chỉ trích chính sách của ông Trump chứ không phê phán các công ty Mỹ", ông Shaun nói. "Tuy nhiên, trong hai tuần qua, sự giận dữ của Trung Quốc đối với Mỹ đã tăng lên, bởi họ Trung Quốc không chỉ xem đây là một cuộc chiến thương mại nữa mà là một chiến lược kiềm chế - ông Trump muốn lấy đó làm cái cớ để kiềm chế sự đi lên của kinh tế Trung Quốc".

"Bởi vậy, các công ty Mỹ có thể sắp đối mặt khó khăn lớn ở Trung QUốc", vị chuyên gia phát biểu.

Hồi tháng 7/2016, đã diễn ra một làn sóng tẩy chay các thương hiệu phương Tây ở Trung Quốc, sau khi tòa án trọng tài quốc tế thuộc Liên hiệp quốc xử Philippines thắng trong vụ kiện biển Đông. Khi đó, doanh thu của McDonald’s đã giảm 1% trong quý 3, sau khi tăng mạnh trong những quý trước đó.