Cơ hội và thách thức đối với doanh nghiệp Việt khi EVFTA có hiệu lực

Kể từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao tới nay, quan hệ kinh tế thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EU) đã không ngừng phát triển. Trong vòng 18 năm qua, giá trị thương mại hai chiều giữa hai bên đã tăng hơn 13 lần, và đạt 55,84 tỷ USD vào năm 2018. Với việc EVFTA và EVIPA vừa được ký kết, nhiều cơ hội hợp tác đầu tư, xuất khẩu giữa hai bên được đánh giá sẽ rộng mở hơn trong thời gian tới.

Với chủ đề "EVFTA - Chân trời mới hợp tác rộng lớn toàn diện", sáng ngày 30/7, tại Tp.HCM, Bộ Công thương phối hợp Phái đoàn Liên hiệp châu Âu (EU) và Đại sứ quán các nước thành viên EU tổ chức Diễn đàn Thương mại Việt Nam - EU.

Bên cạnh đó, cùng với sự hỗ trợ, đồng hành của Tổng công ty Khí Việt Nam - Công ty Cổ phần (PVGas), Công ty Cổ phần Nhiên liệu bay Petrolimex (Petrolimex Aviation), Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam - Công ty Cổ phần (PVpower), Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN), Tổng công ty Phân bón và Hóa chất Dầu khí, diễn đàn đã thu hút hơn 300 đại biểu đến từ các doanh nghiệp, hiệp hội, đại diện lãnh đạo một số bộ, ngành, các tỉnh, thành phố phía nam tham dự.

Thương mại hai chiều tăng hơn 13 lần trong vòng 18 năm

Theo Bộ Công Thương, Việt Nam và EU đã thiết lập quan hệ ngoại giao từ năm 1990. Trong gần 30 năm qua, quan hệ kinh tế thương mại và đầu tư giữa hai nước đã không ngừng phát triển.

Các thống kê từ Bộ Công Thương cho thấy, trong vòng 18 năm (2000 - 2018), giá trị thương mại hai chiều giữa hai bên đã tăng hơn 13 lần từ khoảng 4,1 tỷ USD vào năm 2000 lên 55,84 tỷ USD vào năm 2018; trong đó, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang EU đạt gần 41,9 tỷ USD và nhập khẩu từ EU đạt hơn 13,9 tỷ USD. Hiện tại, các mặt hàng như dệt may, da giày, điện thoại di động, máy tính, nông sản… được coi là những sản phẩm có thế mạnh của Việt Nam khi xuất khẩu qua EU.

Về đầu tư trực tiếp, đến hết 6 tháng năm 2019, EU có 27 nước và vùng lãnh thổ đầu tư tại Việt Nam với 3.205 dự án và tổng vốn đầu tư đạt 53,1 tỷ USD. Những kết quả đó đã đưa EU trở thành một trong những đối tác kinh tế, thương mại và đầu tư hàng đầu của Việt Nam.

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Công Thương Hoàng Quốc Vượng cho biết: ngày 30/6 vừa qua, Việt Nam - EU đã ký Hiệp định thương mại tự do (EVFTA) và Hiệp định bảo hộ đầu tư (EVIPA) dưới sự chứng kiến của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc. Hiệp định EVFTA và EVIPA được Thủ tướng Chính phủ đánh giá là mở ra chân trời mới hợp tác rộng lớn, toàn diện và phát triển mạnh mẽ giữa Việt Nam và EU, đáp ứng nhu cầu của người dân, doanh nghiệp hai bên cũng như tạo ra nhiều ưu đãi cho các mặt hàng xuất khẩu của hai bên.

Nâng chất cho hàng hóa để hưởng lợi từ các FTA đã ký kết

Bà Miriam Garcia Ferrer - Trưởng ban Kinh tế và Thương mại, Phái đoàn Liên minh châu Âu tại Việt Nam, Thành viên đoàn đàm phán EU - đánh giá: Thời gian qua, thặng dư thương mại hai bên rất lớn nhưng chắc chắn sắp tới sẽ chuyển đổi thành các lợi ích chất lượng hơn nhờ hiệu ứng tích cực từ EVFTA. Bởi EVFTA là hiệp định toàn diện bao trùm ở tất cả các vấn đề thương mại, thuế, rào cản kỹ thuật… và đảm bảo lợi ích của các bên tham gia.

Tuy nhiên, bà Miriam Garcia Ferrer cũng chỉ ra rằng, để hưởng các lợi thế về thuế quan cũng như gia tăng xuất khẩu vào EU thì các doanh nghiệp của Việt Nam phải nâng cao chất lượng và đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn của thị trường này.

"Để có thể hưởng lợi hàng hóa từ Việt Nam phải tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng của EU, doanh nghiệp phải nâng cấp cho một số sản phẩm mà Việt Nam hiện chưa đạt chuẩn. Ví dụ, phải kiểm dịch động thực vật cho các sản phẩm nông sản, chứng minh được sản phẩm tốt hơn vì đã có những thông tin không hay liên quan vấn đề an toàn tại EU", bà Miriam Garcia Ferrer chia sẻ.

Theo nhận định chung của các diễn giả, dù cơ hội lớn nhưng doanh nghiệp cần nắm vững các thông tin thị trường, quy tắc xuất xứ cũng như các qui định của EU để có chiến lược dài hơi, tiếp cận thị trường một cách tốt nhất.