Việc dỡ hoặc giảm thêm thuế quan mà Mỹ đã áp lên hàng hóa Trung Quốc sẽ tùy thuộc vào “thái độ” của Trung Quốc

Thuế quan bổ sung mà chính quyền Tổng thống Donald Trump đang áp lên hàng trăm tỷ USD hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ mỗi năm có thể được duy trì cho tới sau cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ vào tháng 11 năm nay, nguồn thạo tin tiết lộ với hãng tin Bloomberg.

Nguồn tin cũng nói rằng bất kỳ động thái giảm hay dỡ nào đối với các thuế quan này sẽ đều phụ thuộc vào mức độ tuân thủ thỏa thuận thương mại giai đoạn 1 Mỹ-Trung mà hai bên chuẩn bị ký kết trong ngày 15/1 tại Washington.

Nguồn tin đề nghị không tiết lộ danh tính cho biết Mỹ và Trung Quốc đã nhất trí rằng trong vòng ít nhất 10 tháng, Mỹ sẽ rà soát tiến trình thực hiện thỏa thuận của Trung Quốc và theo đó có thể cân nhắc giảm bớt thuế quan bổ sung đã áp lên 360 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc.

Sự rà soát này - có thể không được nêu cụ thể trong văn kiện thỏa thuận mà hai bên sắp ký - nhằm giúp Mỹ có thời gian kiểm chứng mức độ tôn trọng thỏa thuận của Trung Quốc.

Hồi giữa tháng 12, Văn phòng Đại diện thương mại Mỹ (USTR) cho biết nội dung của thỏa thuận thương mại giai đoạn 1 quy định thuế quan bổ sung 15% áp lên 120 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc sẽ được cắt giảm một nửa, còn 7,5%.

Trong khi đó, mức thuế 25% áp lên 250 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc sẽ được giữ nguyên. Ngoài ra, Mỹ đã hủy kế hoạch áp thuế bổ sung lên nốt 160 tỷ USD hàng hóa Trung Quốc vào hôm 15/12.

Theo tiết lộ của nguồn tin với Bloomberg, việc Mỹ rà soát Trung Quốc thực thi thỏa thuận sẽ không ảnh hưởng đến các cam kết thuế quan nói trên.

Phát biểu trước báo giới ngày 14/1, Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Steven Mnuchin nói khả năng Mỹ cắt giảm thêm thuế quan đã áp lên hàng hóa Trung Quốc sẽ phụ thuộc vào việc liệu hai nước có đạt một thỏa thuận giai đoạn 2 hay không. Tuy nhiên, ông Mnuchin từ chối đưa ra một lịch trình đàm phán cho thỏa thuận giai đoạn 2.

Ông cũng nói không có mối liên hệ cụ thể nào giữa việc giảm thuế quan và cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ sắp tới.

"Thuế quan sẽ duy trì cho tới khi có thỏa thuận giai đoạn 2. Nếu sớm đạt được thỏa thuận giai đoạn 2, Tổng thống sẽ xem xét giảm thêm thuế quan", ông Mnuchin nói. "Nếu không, sẽ không có thuế quan nào được giảm".

Thông tin thuế quan trừng phạt áp lên hàng hóa Trung Quốc có thể duy trì tới sau bầu cử Mỹ đã khiến giới đầu tư ở Phố Wall thất vọng. Hai chỉ số S&P 500 và Nasdaq của chứng khoán Mỹ cùng tụt khỏi mức kỷ lục trong phiên giao dịch ngày thứ Ba.

Đàm phán thỏa thuận giai đoạn 2 Mỹ-Trung, tuy chưa rõ khi nào sẽ bắt đầu, được dự báo là sẽ khó khăn hơn nhiều so với giai đoạn 1, bởi sẽ bao gồm những vấn đề gai góc nhất trong quan hệ kinh tế-thương mại giữa hai nước, như trợ cấp công nghiệp.

Trong một động thái thể hiện thiện chí với Trung Quốc trước lễ ký thỏa thuận giai đoạn 1, Mỹ ngày 13/1 đã rút Trung Quốc khỏi danh sách các quốc gia thao túng tiền tệ, đảo ngược quyết định đưa ra hồi tháng 8 năm ngoái.

Theo Bloomberg, việc giữ thuế quan bổ sung đối với hàng hóa Trung Quốc có thể là một cách để ông Trump không làm mếch làm một bộ phận cử tri Mỹ muốn cứng rắn với Trung Quốc, cho tới khi ngã ngũ việc ông có tái cử hay không.

Ông Trump luôn xem việc đánh thuế mạnh tay hàng hóa Trung Quốc là một trong những thành tựu kinh tế lớn nhất của ông trên cương vị nhà lãnh đạo Mỹ. Thậm chí, ông còn tự xưng là "Tarriff Man" (Ông Thuế quan).