Giải Nobel Y học do viện Viện Karolinska bầu chọn. Năm nay, Viện Karolinska đã nhận được 633 đề cử cho Giải Nobel Y học.

Giải Nobel Y học do viện Viện Karolinska bầu chọn. Năm nay, Viện Karolinska đã nhận được 633 đề cử cho Giải Nobel Y học.

Lễ công bố chủ nhân giải thưởng Nobel Y học vào lúc 16h30 chiều 7/10 (giờ Việt Nam) đã chính thức mở đầu mùa giải Nobel 2019. Theo đó, giải thưởng danh giá này đã được đồng trao cho các nhà nghiên cứu William G. Kaelin Jr, Sir Peter J. Ratcliffe và Gregg L. Semenza "vì những phát hiện của họ liên quan đến cơ chế cảm nhận và thích ứng của tế bào đối với hàm lượng oxy".

Ông Ratcliffe đến từ Viện Nghiên cứu Francis Crick ở London; trong khi ông Kalein và ông Semenza lần lượt đến từ 2 trường đại học Mỹ là Trường ĐH Harvard và Trường ĐH John Hopkins.

Ủy ban trao giải Nobel Y học khẳng định mặc dù oxy từ lâu được biết là có vai trò thiết yếu đối với sự sống, các cơ chế phân tử làm nền tảng cho sự cảm nhận và thích nghi của tế bào khi hàm lượng oxy tăng hoặc giảm vẫn là điều bí ẩn cho đến khi nghiên cứu trên được tiến hành. Tác động của công trình nghiên cứu trên liên quan đến mọi khía cạnh trong cuộc sống - từ thai nghén, chứng sợ độ cao đến điều trị vết thương và ung thư.

Giải Nobel Y học 2019 đã có chủ - Ảnh 1.
"Họ đã thiết lập nền tảng cho sự hiểu biết của chúng ta về mức độ oxy ảnh hưởng đến chức năng sinh lý và chuyển hóa tế bào. Những khám phá của họ cũng mở đường cho những chiến lược mới đầy hứa hẹn để chống thiếu máu, ung thư và nhiều bệnh khác" - tuyên bố trao giải viết.

Kết quả trên đã khiến nhiều người ngờ bởi trước đó, ông David Pendlebury từ Công ty Clarivate Analytics- người từng dự đoán chính xác hơn 50 công trình nghiên cứu đoạt giải Nobel – cho rằng ứng viên sáng giá nhất cho giải Nobel Y học năm này là nhà khoa học Hà Lan Hans Clevers (Đại học Utrecht) với công trình nghiên cứu về đường truyền tín hiệu WNT có liên hệ chặt chẽ đến ung thư và tự kỷ.

Công trình nghiên cứu đoạt giải Nobel Y học năm 2019 được mô tả mở đường cho chiến lược mới đầy hứa hẹn để chống lại bệnh thiếu máu, ung thư. Trước đó, các nghiên cứu về di truyền học được dự đoán chiến thắng giải năm nay. Miễn dịch học, ung thư, bệnh truyền nhiễm có ít cơ hội hơn.

Y học là giải thưởng Nobel đầu tiên được trao tặng mỗi năm. Các giải thưởng này được trao cho những thành tựu trong khoa học, văn học và hòa bình theo di nguyện của nhà khoa học, doanh nhân Alfred Nobel.

Giải Nobel Y học 2019 đã có chủ - Ảnh 2.
Đã có tất cả 214 cá nhân được nhận giải thưởng danh giá này trong hơn 1 thế kỷ qua từ năm 1901-2017, trong đó có nhiều nghiên cứu đã làm thay đổi vĩnh viễn nền y học nhân loại. Trong số những người thắng giải có 12 phụ nữ. Chủ nhân trẻ tuổi nhất của giải Nobel Y học là ông Frederick Banting, nhà sinh lý học người Canada khám phá ra hormone tuyến tụy insulin điều trị bệnh tiểu đường. Ông nhận giải năm 1923, khi mới 32 tuổi. Chủ nhân lớn tuổi nhất của Giải Nobel Y học là bác sỹ Francis Peyton Rous, nhận giải năm 1966 khi ông 87 tuổi, với công trình nghiên cứu khám phá vai trò của các virus trong việc truyền một số loại bệnh ung thư.

Năm nay, mỗi giải thưởng Nobel sẽ được trao 9 triệu kronor Thụy Điển (tương đương 914.000 USD). Giải thưởng sẽ được chia đều, nếu có nhiều hơn một người được vinh danh.

Hoài Phương

Để bù đắp cho việc thiếu vắng giải thưởng của năm 2018, chủ nhân giải Nobel Văn học 2018 và 2019 sẽ được Viện hàn lâm Thụy Điển xướng tên vào 18h ngày 10/10 tới đây (giờ Việt Nam).

Để bù đắp cho việc thiếu vắng giải thưởng của năm 2018, chủ nhân giải Nobel Văn học 2018 và 2019 sẽ được Viện hàn lâm Thụy Điển xướng tên vào 18h ngày 10/10 tới đây (giờ Việt Nam).

Năm ngoái, giải Nobel Văn học đã phải hoãn trao sau khi Viện Hàn lâm Thụy Điển vướng tai tiếng liên quan tới một vụ bê bối tình dục. Jean-Claude Arnault - chồng của một thành viên trong Viện Hàn lâm - nhận những cáo buộc quấy rối tình dục. Sự cố năm qua làm một loạt thành viên của viện từ chức khiến tổ chức này không đủ thành viên giám khảo (12 người) để chọn tác giả đoạt giải.

Anders Olsson - Hội trưởng Viện Hàn lâm Thụy Điển - cho biết danh sách ứng viên rút gọn năm nay gồm tám người, được chọn lọc từ hơn 200 tác giả. Giải thưởng Nobel văn học mới thay đổi cách chấm điểm nhằm xóa bỏ định kiến về việc giải thưởng ưu ái các ứng cử viên nam hay tác giả có nguồn gốc từ châu Âu.

"Chúng ta từng tập trung quá nhiều vào giới văn chương châu Âu và giờ đây cần phải nhìn rộng ra toàn thế giới. Trước đây, văn đàn cũng thường chứng kiến sự thắng thế của nam giới, nhưng giờ đây đã xuất hiện rất nhiều nữ nhà văn, nhà thơ xuất chúng, vì vậy, chúng tôi hy vọng rằng giải thưởng và quá trình xét giải sau khi được củng cố sẽ bắt đầu mở rộng về lăng kính", ông Ander Olsson chia sẻ về tiêu chí chấm giải.

2 giải Nobel Văn học sắp được trao - Ảnh 1.
Quỹ Nobel cho biết bên cạnh trao hai giải cho năm 2018, 2019, thay đổi đáng kể nhất ở năm nay là bổ nhiệm thêm 5 thành viên độc lập, không thuộc Viện Hàn lâm. Họ sẽ giúp viện chọn ra những người xứng đáng đoạt Nobel văn chương trong vài năm tới.

Theo truyền thống, cách thức chọn tác giả đoạt giải Nobel Văn học luôn được giữ bí mật. Cứ khoảng tháng 2, Viện Hàn lâm xem xét danh sách đề cử khoảng 200 tác giả. Danh sách rút gọn hơn thường được đưa ra trong tháng 5 hàng năm và cuối cùng là top 5 nhà văn vào vòng bình chọn cuối cùng. Thông tin chi tiết về danh sách đề cử chỉ được công bố 50 năm sau sự kiện.

Trong thời điểm cận kề ngày trao giải, nữ nhà văn người Pháp Maryse Condé (82 tuổi), nữ nhà thơ - nhà văn người Canada - Margaret Atwood (79 tuổi), nữ nhà văn người Nga Lyudmila Ulitskaya (76 tuổi)… đang được dư luận đánh giá cao. Những cái tên khác hiện cũng đang được giới văn chương quốc tế nhắc tới như những ứng viên nặng ký tại giải năm nay còn có nhà văn người Hungary - László Krasznahorkai (65 tuổi), nữ nhà văn người Ba Lan Olga Tokarczuk (57 tuổi), nhà văn người Nhật Haruki Murakami (70 tuổi), hay nhà văn người Kenya - Ngugi wa Thiong’o (81 tuổi).

2 giải Nobel Văn học sắp được trao - Ảnh 2.

Người gần nhất nhận giải thưởng này là tiểu thuyết gia người Anh gốc Nhật Kazuo Ishiguro năm 2017.

Viện Hàn lâm Thụy Điển được vua Gustav III thành lập vào năm 1786. Viện ra quyết định hàng năm về giải Nobel Văn học, thực hiện theo di chúc nhà tài trợ là ông Alfred Nobel. Các thành viên trong hội đồng được vua Thụy Điển trực tiếp lựa chọn và có nhiệm kỳ trọn đời.

Lễ công bố chủ nhân giải thưởng Nobel Y học vào lúc 16h30 chiều 7/10 (giờ Việt Nam) sẽ mở đầu mùa giải Nobel 2019. Tiếp đó sẽ là các lễ công bố giải Nobel Vật lý vào ngày 8/10, Nobel Hóa học ngày 9/10, Nobel Văn học ngày 10/10, Nobel Hòa bình ngày 11/10 và Nobel Kinh tế vào ngày 14/10.

Tuệ Mỹ

Gõ từ khóa và nhấn Enter