Lãnh đạo các Big Tech: Luật AI mới của EU có thể ảnh hưởng đến sự sáng tạo

Theo hãng tin CNN, các giám đốc điều hành của Amazon và Meta nói rằng một số lo ngại về trí tuệ nhân tạo đã bị thổi phồng quá mức và các quy tắc AI mới sâu rộng của Liên minh Châu Âu có nguy cơ kìm hãm sự đổi mới.

EU đã bật đèn xanh cuối cùng cho đạo luật AI của mình, cùng thời điểm các nhà lãnh đạo công nghệ tập trung tại Paris để tham dự hội nghị VivaTech hàng năm.

Đạo luật đầu tiên này sẵn sàng định hình lại cách các công ty và tổ chức khác ở Châu Âu sử dụng AI cho mọi việc, từ đưa ra quyết định về chăm sóc sức khỏe cho đến hoạt động trị an. Luật cũng áp đặt các lệnh cấm toàn diện đối với việc sử dụng công nghệ theo những cách được coi là “không thể chấp nhận được” - ví dụ: để chấm điểm xã hội.

Quy định này cũng tạo ra nghĩa vụ công bố thông tin mới cho các công ty AI lớn và yêu cầu minh bạch hơn trong việc sử dụng AI trong những lĩnh vực được coi là “có rủi ro cao”, chẳng hạn như cho giáo dục và tuyển dụng.

CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ AI CHỈ NÊN “DÀNH RIÊNG” CHO NHỮNG LĨNH VỰC RỦI RO

Trao đổi về luật AI mới của EU, theo Yann LeCun, giám đốc AI của Meta (META), “câu hỏi lớn” về luật mới là “có nên quản lý hoạt động nghiên cứu và phát triển về AI không?”

“Có những điều khoản trong đạo luật AI của EU và nhiều nơi khác quy định cả việc nghiên cứu và phát triển. Tôi không nghĩ đó là một ý tưởng hay”, ông nói tại sự kiện ở Paris.

Giám đốc AI của Meta, ông LeCun, nổi tiếng là một trong những “bố già của AI”, không đồng tình với những lo ngại rằng AI có thể sớm vượt qua trí thông minh của con người. “Tôi không tin điều đó”, ông nói. “Thành thật mà nói, tôi không nghĩ nó nguy hiểm đến thế, chắc chắn không phải hôm nay”.

Ông LeCun nói thêm, các hệ thống AI có thể trở nên thông minh hơn rất nhiều trong tương lai nhưng sau đó chúng sẽ được thiết kế với các biện pháp bảo vệ thích hợp.

“Nhưng ngày nay, việc cố gắng tìm ra cách làm cho các hệ thống AI siêu thông minh trong tương lai trở nên an toàn cũng giống như câu hỏi vào năm 1925 rằng, ‘làm cách nào để chúng ta đảm bảo an toàn cho vận chuyển bằng máy bay phản lực?’ Và vận tải bằng máy bay phản lực vẫn chưa được phát minh,” ông nói.

Giám đốc công nghệ của Amazon Werner Vogels lặp lại lo ngại rằng quy định về AI có thể cản trở sự đổi mới trong một số lĩnh vực.

Ông Werner Vogels cho rằng, khi đánh giá về rủi ro, các cơ quan quản lý nên xem xét việc áp dụng công nghệ mới vào các dịch vụ chăm sóc sức khỏe và tài chính khác với việc sử dụng công nghệ để tóm tắt các cuộc họp.

Ông Werner Vogels nói: “Có rất nhiều lĩnh vực mà tôi nghĩ rủi ro chỉ ở mức tối thiểu và chúng ta nên để sự đổi mới diễn ra ở đó”. Ở những lĩnh vực khác, nơi mà sai lầm có thể tác động lớn hơn đến cuộc sống của con người, rủi ro cần được quản lý “dành riêng cho lĩnh vực cụ thể đó”.

Ông Vogels nhấn mạnh rằng Amazon hoan nghênh quy định và phù hợp với các cơ quan quản lý trong các mục tiêu chung của họ, nhưng cảnh báo EU không nên quản lý quá mức AI, chỉ ra ví dụ về luật bảo mật dữ liệu đặc trưng của họ, được gọi là GDPR, mà ông mô tả là một cuốn sách rất “dày”. 

“Hãy đảm bảo rằng các yêu cầu pháp lý mà chúng tôi đưa ra, các công ty - không chỉ công ty lớn nhất mà mọi công ty ở Châu Âu - đều có thể thực sự thực hiện được các quy định này”, ông Vogels nói.

ĐẠO LUẬT AI CỦA EU LÀ MỘT CHÍNH SÁCH “TIÊN PHONG”

Liên minh Châu Âu đã áp dụng quy định mới mang tính bước ngoặt nhằm bảo vệ công dân của mình khỏi những ứng dụng AI có nguy cơ cao. Cụ thể, đạo luật AI được EU phê chuẩn nhằm mục đích "bảo vệ các quyền cơ bản, dân chủ, pháp quyền và sự bền vững môi trường khỏi AI có rủi ro cao, đồng thời thúc đẩy đổi mới và đưa châu Âu trở thành quốc gia dẫn đầu trong lĩnh vực này".

Quy định này nhằm giải quyết các rủi ro do ứng dụng AI tạo ra, cấm các hoạt động AI có rủi ro, đặt ra các yêu cầu rõ ràng đối với AI có rủi ro cao và xác định các nghĩa vụ, biện pháp tuân thủ và biện pháp thực thi liên quan đến những người triển khai các ứng dụng AI có rủi ro cao.

Một số ứng dụng bị cấm theo quy định mới này bao gồm "hệ thống phân loại sinh trắc học dựa trên các đặc điểm nhạy cảm và việc thu thập hình ảnh khuôn mặt không có mục tiêu từ Internet hoặc cảnh quay CCTV để tạo cơ sở dữ liệu nhận dạng khuôn mặt”; "nhận dạng cảm xúc ở nơi làm việc và trường học”; "tính điểm xã hội”; "chính sách dự đoán" khi "chỉ dựa trên hồ sơ cá nhân hoặc đánh giá đặc điểm của họ" và "AI thao túng hành vi của con người hoặc khai thác lỗ hổng của con người”.

Các hệ thống AI (GPAI) có mục đích chung sẽ phải đáp ứng các yêu cầu về tính minh bạch của EU, chẳng hạn như tuân thủ luật bản quyền của EU. Các hệ thống GPAI rất mạnh sẽ phải đáp ứng các yêu cầu bổ sung, bao gồm đánh giá rủi ro hệ thống và báo cáo sự cố. Tất cả nội dung hình ảnh, âm thanh hoặc video nhân tạo hoặc bị chỉnh sửa (thường được gọi là deepfake) sẽ phải được dán nhãn rõ ràng. 

Roberta Metsola, Chủ tịch Nghị viện Châu Âu, gọi Đạo luật AI là “tiên phong”.

“Nó có nghĩa là sự lãnh đạo, sự đổi mới và những con đường mới. Nhưng cũng phải tôn trọng các quyền cơ bản” bà chia sẻ ý kiến trên X (Twitter).

Ủy viên Châu Âu về Thị trường Nội bộ, Thierry Breton, gọi các quy định mới là “quy tắc ràng buộc, toàn diện đầu tiên trên thế giới dành cho AI đáng tin cậy”, đồng thời nói thêm rằng EU đang “quy định ít nhất có thể - nhưng nhiều nhất ở mức cần thiết!”