Vì sao Hoa Kỳ sẽ là thị trường lớn tiếp theo của các startup Đông Nam Á?

Trong nhiều năm qua, hành trình tăng trưởng của các startup Đông Nam Á thường xoay quanh chiến lược “chinh phục khu vực trước khi vươn ra toàn cầu”. Công thức quen thuộc là khởi nghiệp tại Singapore – trung tâm khởi nghiệp năng động nhất khu vực – rồi mở rộng sang Malaysia, Việt Nam, Philippines hoặc Thái Lan để gia tăng quy mô. 

Tuy nhiên, năm 2025 đánh dấu một sự chuyển hướng rõ rệt: ngày càng nhiều startup Đông Nam Á đang bỏ qua lộ trình mở rộng nội khối để nhắm thẳng tới thị trường Mỹ – thị trường được xem là “sân chơi lớn” của công nghệ toàn cầu.

SỨC HÚT CỦA THỊ TRƯỜNG MỸ

Từ lâu, Mỹ luôn là “ngôi sao Bắc Đẩu” của giới công nghệ – nơi khởi nguồn của các xu hướng, công nghệ đột phá và mô hình kinh doanh tiên phong. Với các nhà sáng lập đến từ Đông Nam Á, việc đặt chân thành công vào Mỹ không chỉ mở ra cơ hội tiếp cận khách hàng có giá trị cao hơn, mà còn mang ý nghĩa về uy tín và vị thế toàn cầu.

Theo trang Techcollectivesea, một trong những động lực lớn nhất thúc đẩy là tính nhất thể của thị trường Mỹ. Trong khi Đông Nam Á vẫn bị chia cắt bởi sự khác biệt về ngôn ngữ, quy định và hành vi tiêu dùng, thì Mỹ là một thị trường duy nhất với quy mô khổng lồ, luật lệ thống nhất và nền tảng khách hàng sẵn sàng chi tiêu cho các sản phẩm, dịch vụ công nghệ cao. Sự hợp nhất này giúp startup tiết kiệm đáng kể chi phí mở rộng, đồng thời cho phép họ tập trung đầu tư vào cải tiến sản phẩm và trải nghiệm người dùng.

Thành công tại Mỹ cũng mang lại “tem chứng nhận” về năng lực toàn cầu. Ví dụ, Carro – nền tảng mua bán xe hơi cũ của Singapore – đang hướng tới IPO tại Mỹ với mức định giá hơn 3 tỷ USD. Nếu thương vụ này thành công, đây sẽ là đợt niêm yết lớn nhất của một startup Đông Nam Á tại Mỹ kể từ khi Sea Group lên sàn Nasdaq.

Không chỉ các công ty thương mại điện tử hay fintech, lĩnh vực healthtech (công nghệ y tế) cũng đang được Mỹ chú ý. Khi các bệnh viện và tổ chức y tế tại Mỹ tích cực tìm kiếm giải pháp về telemedicine (chăm sóc sức khỏe từ xa), AI chẩn đoán bệnh, hay nền tảng chăm sóc sức khỏe kỹ thuật số, các startup đến từ Singapore, Thái Lan hay Việt Nam có cơ hội lớn để tham gia vào chuỗi giá trị này. Một khi giành được chỗ đứng tại Mỹ, hành trình đi đến lợi nhuận và tăng trưởng bền vững của họ cũng trở nên nhanh hơn.

CẦU NỐI VÀ THÁCH THỨC TRÊN HÀNH TRÌNH TIẾN VÀO MỸ

Dù hấp dẫn, Mỹ vẫn là một thị trường khó chinh phục. Các startup Đông Nam Á phải đối mặt với hàng loạt rào cản – từ khác biệt văn hóa, quy định pháp lý đến chi phí nhân sự.

Đầu tiên, văn hóa kinh doanh ở Mỹ đòi hỏi sự minh bạch, tốc độ phản hồi nhanh và khả năng thuyết phục khách hàng bằng dữ liệu thực tế. Với những đội ngũ quen làm việc trong môi trường “quan hệ và niềm tin”, việc thích nghi với phong cách làm việc dựa trên kết quả và trách nhiệm cá nhân có thể là một thử thách lớn.

Thứ hai, hệ thống pháp lý phức tạp khiến nhiều startup nản lòng. Việc tuân thủ quy định về dữ liệu cá nhân, bảo mật, sở hữu trí tuệ hay thuế doanh nghiệp ở Mỹ đòi hỏi chi phí đáng kể và sự tư vấn chuyên sâu. Thêm vào đó, chi phí thuê nhân sự bản địa ở Mỹ – đặc biệt là các vị trí kỹ thuật hoặc quản lý – cao gấp nhiều lần so với ở Đông Nam Á, tạo áp lực tài chính không nhỏ cho các công ty non trẻ.

Tuy nhiên, sự hỗ trợ từ chính phủ và các tổ chức hệ sinh thái đang dần giúp rút ngắn khoảng cách này. Singapore đã mở rộng chương trình Global Innovation Alliance (GIA) để hỗ trợ các startup đặt chân sang Mỹ, cung cấp mạng lưới cố vấn, nhà đầu tư và đối tác địa phương. Tại Việt Nam, các chương trình ươm tạo mới cũng đưa “mở rộng ra quốc tế” vào lộ trình phát triển cho startup, giúp họ chuẩn bị sớm về tư duy, pháp lý và chiến lược.

Song song đó, các quỹ đầu tư mạo hiểm (VC) trong khu vực đang định hình lại mô hình hoạt động, xây dựng mạng lưới kép giữa Đông Nam Á và Mỹ. Điều này không chỉ giúp startup dễ dàng tiếp cận nguồn vốn giai đoạn sau, mà còn tạo ra “vòng tròn lành mạnh” giữa hệ sinh thái khu vực và thị trường toàn cầu – nơi các công ty được nuôi dưỡng ở Đông Nam Á nhưng có thể tăng trưởng mạnh mẽ khi bước vào thị trường Mỹ.

TƯ DUY “BORN-GLOBAL” VÀ TƯƠNG LAI CỦA HỆ SINH THÁI ĐÔNG NAM Á

Trước khi nói đến mở rộng ra Mỹ, yếu tố quan trọng hơn là sự thay đổi trong tư duy đổi mới sáng tạo của khu vực. Nếu trước đây nhiều startup chỉ tập trung vào mô hình “nội địa hóa”, phục vụ nhu cầu nhỏ lẻ trong khu vực, thì nay các nhà sáng lập đang được khuyến khích xây dựng sản phẩm có chất lượng toàn cầu ngay từ đầu – hay còn gọi là tư duy “born-global”.

Câu hỏi đặt ra là: liệu Đông Nam Á có thể thoát khỏi hình ảnh là thị trường của những sản phẩm sao chép, biên lợi nhuận thấp? Câu trả lời đang dần nghiêng về “có”, khi thế hệ startup mới không chỉ cạnh tranh bằng chi phí mà bằng công nghệ, trải nghiệm và tầm nhìn quốc tế.

Tuy nhiên, xu hướng này cũng tiềm ẩn nguy cơ chảy máu chất xám, khi nhân tài và sáng chế ngày càng hướng ra phương Tây. Một số ý kiến lo ngại rằng, việc quá tập trung vào thị trường Mỹ có thể khiến các startup quên mất việc giải quyết các vấn đề nội tại của khu vực – như tài chính toàn diện, giáo dục hay hạ tầng số. Do đó, thách thức lớn trong thập kỷ tới sẽ là cân bằng giữa tham vọng toàn cầu và trách nhiệm địa phương.

Theo phân tích của trang Techcollectivesea, Singapore và Việt Nam đang nổi lên như hai điểm tựa chiến lược trong hành trình này – một nơi là trung tâm tài chính, nơi kia là nguồn nhân lực và công nghệ trẻ đang phát triển mạnh. Khi các quỹ đầu tư Mỹ mở rộng hoạt động tại Đông Nam Á và khi chính các startup khu vực coi “thị trường toàn cầu” là mục tiêu ngay từ ngày đầu khởi nghiệp, một thế hệ doanh nghiệp “sinh ra để toàn cầu hóa” đang dần hình thành.