Công ty của CEO Elon Musk bị EU khiếu nại vi phạm quyền riêng tư khi đào tạo AI

Theo Euronews Next, một tổ chức phi lợi nhuận đến từ Áo đã đệ trình 9 đơn khiếu nại chống lại công ty trí tuệ nhân tạo (AI) của tỷ phú Elon Musk vì vi phạm quy định về quyền riêng tư dữ liệu của EU. 

Vào tháng 7/2024, người dùng trên nền tảng X, mạng xã hội được CEO Musk mua lại và đổi tên vào cuối năm 2022, nhận thấy có một số thay đổi về cài đặt dữ liệu. Thiết lập mới cho phép công ty sử dụng thông tin từ các bài đăng công khai để đào tạo Grok AI, mô hình LLM được tỷ phú Musk nhấn mạnh là “lời đáp trả” dành cho OpenAI. 

Trung tâm Quyền kỹ thuật số châu Âu (NOYB) cáo buộc X đã thực hiện thay đổi "bất hợp pháp" nhằm thu thập dữ liệu của hơn 60 triệu người dùng EU. 

NOYB cho biết trong tuyên bố: "Twitter (sau này đổi tên thành X) là công ty Hoa Kỳ tiếp theo thu thập dữ liệu người dùng EU để đào tạo AI".  

“Twitter bắt đầu cung cấp dữ liệu người dùng châu Âu cho mô hình Grok AI từ tháng 5/2024 mà không hề thông báo hay xin phép”, báo cáo cho biết.

Tổ chức phi lợi nhuận đã nộp đơn khiếu nại theo Quy định Bảo vệ Dữ liệu chung (GDPR) của EU tại Áo, Bỉ, Pháp, Hy Lạp, Ireland, Ý, Hà Lan, Tây Ban Nha và Ba Lan. 

KHIẾU NẠI VI PHẠM NGHIÊM TRỌNG VỀ QUYỀN RIÊNG TƯ 

Khiếu nại của NOYB tại Pháp cáo buộc X vi phạm 16 điều thuộc bộ quy tắc GDPR vì không thể chứng minh rằng có thể mang lại "lợi ích hợp pháp" với lượng lớn dữ liệu cá nhân đã thu thập. 

Đại gia truyền thông xã hội chưa tiết lộ cách dữ liệu sẽ được xử lý, điều mà NOYB coi là một hành vi vi phạm khác. 

Trên giao diện của X, người dùng sẽ thấy xuất hiện danh mục mới trong phần chia sẻ dữ liệu và quyền riêng tư gọi là “Grok”, lấy theo tên mô hình AI tạo sinh do tỷ phú Elon Musk sáng lập. 

Tính năng đưa ra cho người dùng tùy chọn có thể không chia sẻ bài đăng, tương tác, thông tin đầu vào và kết quả với Grok "nhằm sử dụng cho mục đích đào tạo và tinh chỉnh". 

Khiếu nại của NOYB lưu ý rằng chức năng từ chối cung cấp dữ liệu “ngăn cản các cá nhân thực hiện quyền lựa chọn”, không thể hiện thiện chí yêu cầu sự đồng ý bằng cách “chọn tham gia”. 

NOYB khẳng định trong đơn khiếu nại: "Các dữ liệu cá nhân đã được nhập vào mô hình rất có thể ‘một đi không trở lại'".

Báo cáo cũng dự đoán X nhiều khả năng sẽ không giải quyết vấn đề bằng cách cho phép người dùng liên hệ với nền tảng để yêu cầu xóa dữ liệu khỏi mô hình. 

Khiếu nại yêu cầu Ủy ban Bảo vệ Dữ liệu Quốc gia Pháp (CNIL) ban hành quyết định pháp lý khẩn cấp, tiến hành điều tra chuyên sâu về chính sách quyền riêng tư của X và coi việc sử dụng dữ liệu cá nhân để đào tạo mô hình AI mà không được sự đồng ý của người dùng là bất hợp pháp. 

Ông Max Schrems, Chủ tịch NOYB, nhấn mạnh trong tuyên bố: "Đơn giản, các công ty chỉ cần hiển thị lời nhắc có/không trước khi sử dụng dữ liệu của người dùng. Đa số nền tảng thường xuyên đưa ra tùy chọn tương tự cho nhiều mục đích khác, nên chắc chắn phương pháp này cũng có thể áp dụng cho việc đào tạo AI”.

CÁO BUỘC “VÔ CĂN CỨ"

Loạt thách thức mới xuất hiện chưa đầy một tuần sau khi Ủy ban Bảo vệ Dữ liệu Ireland (DPC) đâm đơn kiện chống lại CEO Elon Musk vì lý do tương tự, yêu cầu nền tảng ngay lập tức đình chỉ, hạn chế hoặc cấm sử dụng dữ liệu cá nhân trong quá trình đào tạo AI. 

Ngày 8/8 mới đây, X chính thức đưa ra thông báo sẽ ngừng sử dụng dữ liệu để đào tạo mô hình AI tại EU, nhưng cũng nói thêm rằng cáo buộc của DPC là "vô căn cứ, thái quá và nhắm vào X mà không có bất kỳ lý do chính đáng nào", nhóm quản trị toàn cầu thuộc nền tảng nhận xét trong một bài đăng. 

Đại diện công ty tiếp tục: "Trong khi nhiều tổ chức liên tiếp thu thập dữ liệu trên các website để đào tạo mô hình AI mà không quan tâm đến quyền riêng tư người dùng, X đã làm mọi thứ có thể để trao cho người dùng quyền kiểm soát dữ liệu nhiều hơn". 

X cho biết sẽ "tiếp tục bảo vệ" quyền riêng tư người dùng và "theo đuổi mọi biện pháp khả thi" để phản đối cáo buộc của DPC. 

Trong đơn khiếu nại, NOYB nhận định "rất khó kiểm soát" liệu thông tin cá nhân của người dùng EU mà X thu thập có được xử lý đúng cách hay không và phân biệt như thế nào với dữ liệu thu thập từ các quốc gia khác ngoài châu Âu. 

xAI, công ty chuyên nghiên cứu và phát triển mô hình AI của tỷ phú Elon Musk, lập luận rằng Grok cần được đào tạo dựa trên dữ liệu của X để "cải thiện khả năng hiểu ngôn ngữ con người, phát triển khiếu hài hước và học cách không thiên vị về lập trường chính trị".