Mở rộng sức hút đầu tư công nghệ cao từ đất hiếm
Huyền Thương
08/12/2025
Việt Nam cần tránh xuất khẩu đất hiếm thô giá rẻ và nhập sản phẩm công nghệ cao đắt đỏ để biến tài nguyên này thành động lực thu hút đầu tư công nghệ cao...
Đất hiếm đã được xác định là công nghệ chiến lược của Việt Nam theo Quyết định 1131/QĐ-TTg, cùng với các công nghệ như AI, điện toán đám mây, blockchain, 5G/6G, robot và công nghệ bán dẫn. Nhu cầu đất hiếm dự kiến tăng mạnh do sự phát triển của công nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo và ô tô điện.
Ông Christopher B. Beselin từ Quỹ đầu tư Endurance Capital nhận định Việt Nam có trữ lượng đất hiếm lớn nhưng trữ lượng công nghiệp còn thấp. Chính phủ đang phân loại đất hiếm là "tài nguyên chiến lược đặc biệt", kiểm soát chặt chẽ, cấm xuất khẩu quặng thô và yêu cầu tuân thủ chiến lược, quy hoạch tổng thể quốc gia.
Theo ông, để tránh "lời nguyền tài nguyên", Việt Nam cần đảm bảo chế biến đất hiếm trong nước gắn với các ngành công nghiệp liên quan, ưu tiên doanh nghiệp có kế hoạch chế biến tại chỗ và thỏa thuận tiêu thụ rõ ràng.
Cơ chế chia sẻ rủi ro và lợi ích minh bạch với đối tác nước ngoài là cần thiết, đặc biệt là chuyển giao công nghệ thực chất, tăng tỷ lệ nội địa hóa và duy trì quyền kiểm soát chung đối với tài sản chiến lược.
Thay vì chỉ nhận thuế tài nguyên và giữ vốn thiểu số, Việt Nam nên học hỏi Na Uy, dành một phần nguồn thu từ đất hiếm cho đầu tư dài hạn vào giáo dục, R&D và hạ tầng. Quản trị minh bạch và ổn định là yếu tố then chốt để thu hút nhà đầu tư dài hạn thay vì đầu cơ ngắn hạn.
Ông Christopher B. Beselin cho rằng phát triển công nghiệp chế biến đất hiếm có thể thu hút đầu tư vào lĩnh vực bán dẫn, tạo lợi thế cho các phân khúc khác trong chuỗi giá trị bán dẫn và điện tử. Nguồn đất hiếm ổn định giúp Việt Nam hấp dẫn hơn với doanh nghiệp OSAT (đóng gói và kiểm định chip) và các ngành điện tử công suất, cảm biến, bán dẫn vật liệu mới phục vụ xe điện và tự động hóa công nghiệp. Các nhà sản xuất linh kiện, vật liệu và thiết bị trong lĩnh vực nam châm, động cơ và quang học cũng sẽ xem Việt Nam là lựa chọn khả thi.
Nếu Việt Nam có thể chứng minh khả năng cung ứng nam châm, động cơ và vật liệu chất lượng cao trong 20-30 năm tới với khung pháp lý minh bạch, đó sẽ là lợi thế cạnh tranh lớn.
Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 49-2025 phát hành ngày 06/12/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-49-2025.html
Đối với doanh nghiệp công nghệ bắt nguồn từ nghiên cứu, khả năng tiếp cận khách hàng, doanh nghiệp, đối tác công nghiệp và thị trường quốc tế mới quyết định công nghệ có thể phát triển thành doanh nghiệp quy mô lớn hay không…
Phụ nữ có thể chiếm tỷ lệ đáng kể ở đầu vào của các ngành STEM, nhưng sự hiện diện này không phải lúc nào cũng được duy trì khi bước lên những nấc cao hơn của thị trường công nghệ…
Khi sự tiện ích và thấu cảm của trí tuệ nhân tạo (AI) vô tình biến công nghệ này thành một "tri kỷ ảo", các doanh nghiệp Việt cũng đồng thời phải đối mặt với những góc khuất rủi ro bảo mật và những bài toán về an ninh mạng chưa có tiền lệ.
Các doanh nghiệp tạo tác động xã hội (SIB) tại Việt Nam đang cho thấy tác động tích cực về xã hội và môi trường có thể tạo ra giá trị kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở ra những cơ hội thị trường mới…
The WISE Talk số 21 với chủ đề "An ninh mạng trong kỷ nguyên AI" được phát sóng trên trang chủ và Fanpage của VnEconomy vào 14:00, ngày 20/08/2026.
Theo Báo cáo của ILO, khoảng 11,5 triệu lao động tại Việt Nam, tương đương 1/5 lực lượng lao động, đang làm những công việc có khả năng chịu tác động của AI tạo sinh…
Trong bức tranh kinh doanh hiện đại, trí tuệ nhân tạo (AI) đang được ví như một động cơ siêu tốc, thúc đẩy mọi doanh nghiệp chuyển mình. Thế nhưng, đằng sau sự hào nhoáng của những cơ hội tăng trưởng ấy lại là một thực tế đáng báo động…
Lượng tử là lĩnh vực mà Việt Nam “khó có thể đứng ngoài”. Vấn đề đặt ra là phát triển theo cách phù hợp để bắt kịp thế giới, trong đó chuẩn bị nguồn nhân lực là một trong những yêu cầu quan trọng nhất...
Dữ liệu có thể trở thành “tiêu sản” nếu quản trị không tốt, sai lệch, không được khai thác hoặc chi phí lưu trữ, quản lý lớn hơn giá trị mà dữ liệu mang lại…
Cuộc đua AI trong doanh nghiệp không nằm ở việc ai có nhiều công cụ hơn, mà ở việc ai xác định đúng bài toán hơn. Doanh nghiệp cần nhìn AI từ góc độ giá trị kinh doanh, thay vì chỉ đo số lượng người dùng, số lượng chatbot hay số quy trình được tự động hóa...