Startup chip AI đầu tiên “lên sàn” năm 2025, thị trường khởi nghiệp chip AI rộng mở?
Thanh Minh, Huyền Thương, Hoàng
17/01/2025
Thay vì chủ yếu phục vụ các trung tâm dữ liệu lớn như chip của Nvidia, startup có thể "chen chân" vào thị trường bằng các chip được thiết kế tích hợp vào các sản phẩm thông minh như camera an ninh, drone và robot công nghiệp…
Trong bối cảnh Nvidia đang dẫn đầu ngành công nghiệp chip AI, sự nổi lên của các startup chip AI như Blaize đang thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư. Blaize, một công ty được thành lập bởi các kỹ sư cũ của Intel, vừa thông báo sẽ lên sàn Nasdaq thông qua một thương vụ SPAC vào ngày 16/01/2025. Đây là một động thái đáng chú ý trong bối cảnh thị trường chip AI ngày càng phát triển mạnh mẽ.
BỐI CẢNH THỊ TRƯỜNG CHIP AI
Chắc hẳn không ai còn xa lạ với Nvidia, công ty hiện chiếm lĩnh thị trường chip AI, đặc biệt là trong các trung tâm dữ liệu lớn. Tuy nhiên, với sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo và các ứng dụng tiên tiến, nhu cầu về các chip AI phục vụ cho các ứng dụng bên ngoài trung tâm dữ liệu cũng đang gia tăng. Đây là một trong những lý do khiến các startup chip AI đang thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư.
Blaize, được thành lập vào năm 2011 và đã huy động được 335 triệu USD từ các nhà đầu tư lớn như Samsung và Mercedes-Benz, tập trung vào việc sản xuất các chip AI phục vụ cho các ứng dụng ở rìa (edge computing). Thay vì chủ yếu phục vụ cho các trung tâm dữ liệu lớn như các chip của Nvidia, các chip của Blaize được thiết kế để tích hợp vào các sản phẩm thông minh như camera an ninh, drone và robot công nghiệp.
Theo CEO của Blaize, ông Dinakar Munagala, người đã có 12 năm kinh nghiệm làm việc tại Intel, Edge computing với AI là tương lai nhờ vào các lợi thế như tiết kiệm năng lượng, độ trễ thấp, chi phí hiệu quả và bảo mật dữ liệu. Blaize hiện vẫn là một startup nhỏ trong ngành công nghiệp chip AI khổng lồ và đang gặp khó khăn về tài chính, với mức lỗ lên đến 87,5 triệu USD trên doanh thu 3,8 triệu USD trong năm 2023, theo hồ sơ công ty.
Tuy nhiên, một trong những cơ hội lớn của các startup chip AI như Blaize là sự chuyển mình của AI từ các trung tâm dữ liệu lớn đến các sản phẩm vật lý trong thế giới thực. "Tất cả sự ồn ào về AI hiện nay đều đang diễn ra trong các trung tâm dữ liệu. Thật thú vị là người ta hoàn toàn quên mất các ứng dụng thực tế của AI, những ứng dụng đang ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống con người và đang tạo ra doanh thu ngay bây giờ," ông Munagala chia sẻ.
Ngoài ra, Blaize còn tự tin về các đơn hàng trị giá 400 triệu USD trong tương lai, trong đó có một hợp đồng đáng chú ý trị giá lên đến 104 triệu USD cung cấp các hệ thống nhận diện quân đội và phát hiện drone.
STARTUP TRONG NGÀNH CHIP AI HY VỌNG SẼ PHÁT TRIỂN MẠNH MẼ
Tuy nhiên, các startup chip AI cũng phải đối mặt với nhiều thách thức lớn. Đầu tiên, chi phí để xây dựng cơ sở sản xuất chip rất cao và cần nhiều vốn đầu tư. Blaize cho biết họ đã đầu tư mạnh vào cơ sở sản xuất tại Mỹ, nhưng để có thể mở rộng và đạt được quy mô lớn, công ty cần tiếp tục thu hút các nguồn vốn khổng lồ. Chưa kể, các công ty chip AI thường phải đối mặt với các rủi ro về khả năng cạnh tranh, vì đây là một ngành công nghiệp đang phát triển nhanh và đầy cạnh tranh.
Một thách thức khác là việc nhiều startup chip AI chưa thể đạt được lợi nhuận bền vững. Mặc dù Blaize kỳ vọng công ty sẽ đạt giá trị 1,2 tỷ USD sau khi hợp nhất SPAC, nhưng con số này vẫn thấp hơn nhiều so với các công ty lớn hơn như Cerebras, một startup chip AI chuyên về các chip cho các trung tâm dữ liệu. Cerebras đã tìm cách tăng gấp đôi định giá 4 tỷ USD của mình khi nộp hồ sơ IPO vào năm ngoái, nhưng chưa lên sàn do các nhà đầu tư lo ngại về sự phụ thuộc quá lớn vào một khách hàng duy nhất ở Trung Đông.
Theo bình luận của trang Techcrunch, Blaize lên sàn là “một canh bạc” cho tương lai khi chip AI chuyển từ các trung tâm dữ liệu tập trung sang được tích hợp nhiều hơn vào các sản phẩm vật lý.
Blaize và các công ty startup khác trong ngành chip AI đang hy vọng sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ khi AI ngày càng được tích hợp vào các sản phẩm vật lý, thay vì chỉ tập trung vào các ứng dụng trong các trung tâm dữ liệu. Với sự phát triển của công nghệ AI và nhu cầu sử dụng chip AI cho các sản phẩm thông minh, thị trường này hứa hẹn sẽ còn mở rộng mạnh mẽ trong những năm tới.
Tuy nhiên, những startup như Blaize cần phải tiếp tục vượt qua những thách thức lớn về vốn đầu tư và khả năng cạnh tranh để có thể trở thành những tên tuổi lớn trong ngành chip AI.
Các nhà đầu tư mạo hiểm đang vào cuộc trang trải các chi phí như tiền thuê nhà, ăn uống, sinh hoạt để những người bỏ học từ Harvard đến Stanford theo đuổi giấc mơ khởi nghiệp...
Tính đến ngày 31/3/2026, các nhà đầu tư đã rót tới 300 tỷ USD vào khoảng 6.000 startup trên toàn cầu chỉ trong ba tháng đầu năm - tăng hơn 150%...
Dữ liệu cộng đồng không chỉ giúp doanh nghiệp hiểu khách hàng mà còn giúp kể câu chuyện phát triển một cách thuyết phục với nhà đầu tư…
Từ miễn phí nhà ở, trợ giá điện toán đến tận dụng các trung tâm dữ liệu dư thừa, chính quyền địa phương đang vào cuộc mạnh mẽ, biến cả hệ thống thành bệ phóng cho thế hệ doanh nhân AI mới...
Trong bối cảnh chi phí điện năng trở thành áp lực lớn đối với vận hành, mô hình tài chính năng lượng của SmartSolar đang mở ra lộ trình "xanh hóa" khả thi cho các SMEs Việt Nam mà không cần vốn đầu tư ban đầu...
Nguồn vốn đầu tư cho các startup Đông Nam Á vẫn chưa phục hồi sau “mùa đông gọi vốn”. Tổng vốn huy động năm 2025 chỉ đạt khoảng 5,4 tỷ USD – tương đương một phần tư so với đỉnh năm 2021…
Nếu trước đây tăng trưởng người dùng là ưu tiên hàng đầu, thì nay khả năng sinh lời và mô hình kinh doanh bền vững được đặt lên trước...
Trong cơn sốt đầu tư trí tuệ nhân tạo, nhiều startup đang áp dụng chiến thuật gọi vốn nhiều tầng định giá – bán cổ phần cho nhà đầu tư dẫn dắt ở mức giá thấp, rồi nhanh chóng chào bán tiếp cho nhóm khác ở mức cao hơn nhiều…
Airbnb từng bên bờ phá sản trước khi bứt phá nhờ trực tiếp gặp người dùng. Ngược lại, Quibi – startup huy động hơn 1 tỷ USD – sụp đổ chỉ sau sáu tháng. Điểm khác biệt không chỉ nằm ở tiền bạc, mà ở mức độ thấu hiểu khách hàng...
Việc thành lập một cấu trúc công ty thống nhất mang tên EU Inc. hứa hẹn biến châu Âu trở thành nơi dễ dàng nhất thế giới để khởi nghiệp và gọi vốn…