Trung Quốc thử nghiệm stablecoin, tham vọng quốc tế hóa tiền Nhân dân tệ

Với cách tiếp cận có kiểm soát và tập trung vào các ứng dụng B2B trong giai đoạn đầu, Trung Quốc hy vọng cân bằng giữa tham vọng tài chính toàn cầu và nhu cầu duy trì sự ổn định trong hệ thống tài chính nội địa.

THAM VỌNG QUỐC TẾ HÓA NHÂN DÂN TỆ

Theo Financial Times, Trung Quốc đang lên kế hoạch triển khai các stablecoin đầu tiên nhằm thúc đẩy quá trình quốc tế hóa đồng nhân dân tệ (RMB) và cạnh tranh với vị thế thống trị của đồng đô la Mỹ trên thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, những lo ngại về dòng vốn thoát ra ngoài và rủi ro rửa tiền đang khiến tiến trình phát triển công nghệ này tại quốc gia tỷ dân bị chậm lại. 

Hong Kong (Trung Quốc) mới đây đã thông qua một đạo luật mới cho phép các doanh nghiệp được cấp phép phát hành stablecoin gắn với bất kỳ loại tiền tệ fiat nào. Tuy nhiên, Ngân hàng Trung ương thực tế của Hong Kong (HKMA) áp dụng cách tiếp cận thận trọng, tuyên bố chỉ cấp một số lượng hạn chế giấy phép bắt đầu từ năm tới.

Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc ngày càng chú trọng đến stablecoin, cho rằng sự thành công của các token gắn với đồng đô la Mỹ đang củng cố vị thế thống trị của đồng tiền này trong nền kinh tế toàn cầu. Thống đốc Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC), ông Pan Gongsheng, trong một bài phát biểu vào tháng 6, nhận định rằng stablecoin đã “thay đổi cơ bản bối cảnh thanh toán truyền thống”.

Trong hai tháng qua, các cơ quan quản lý tài chính Trung Quốc đã tổ chức nhiều cuộc họp với các chuyên gia để thảo luận về xu hướng và chiến lược phát triển tiền mã hóa và stablecoin. Thông điệp cốt lõi là bất kỳ dự án stablecoin nào triển khai tại Trung Quốc “phải phù hợp với các điều kiện quốc gia cụ thể”. 

Đặc biệt, một quan chức ngân hàng trung ương liên tục nhấn mạnh rủi ro dòng vốn thoát ra ngoài từ các dự án stablecoin. “Đây không phải là công nghệ có thể được kiểm soát tập trung hoàn toàn”, bà Rebecca Liao, Giám đốc điều hành Saga – một công ty xây dựng hạ tầng blockchain cốt lõi cho tiền mã hóa – nhận xét. “Khi đầu tư vào công nghệ này, nó có thể dẫn đến những hệ quả mà chính phủ không mong muốn”.

CÁCH TIẾP CẬN THẬN TRỌNG DO LO NGẠI STABLECOIN BỊ LẠM DỤNG ĐỂ RỬA TIỀN

Sự thận trọng này khiến Hong Kong khó có thể đạt được tốc độ tăng trưởng bùng nổ của stablecoin như ở Mỹ. HKMA, phản ánh mối lo ngại của Bắc Kinh, đã công khai bày tỏ lo lắng về khả năng stablecoin bị lạm dụng để rửa tiền. 

Trong một cuộc họp báo vào ngày ⅝ vừa qua về khung pháp lý mới cho stablecoin tại Hong Kong, các quan chức HKMA nhấn mạnh: “Chúng tôi rất quan tâm đến tình trạng đầu cơ và sự hào hứng quá mức trên thị trường”. Gần đây, cổ phiếu của các công ty niêm yết tại Hong Kong có liên quan đến ngành tiền mã hóa đã tăng giá đáng kể, cho thấy sự sôi động của thị trường.

HKMA áp dụng tiêu chuẩn khắt khe đối với các ứng viên tham gia chương trình thử nghiệm “hộp cát stablecoin” (stablecoin sandbox), yêu cầu chi tiết về các trường hợp sử dụng, khả năng thiết lập quỹ dự trữ và cách xử lý các tranh chấp pháp lý.

Theo ông Paul Tang, Giám đốc Hiệp hội các nhà vận hành dịch vụ tiền tệ Hong Kong, các chương trình stablecoin đầu tiên sẽ tập trung vào ứng dụng giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp (B2B), nhằm hạn chế phạm vi áp dụng ban đầu để đảm bảo tính ổn định và kiểm soát.

DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC TRUNG QUỐC QUAN TÂM ĐẾN STABLECOIN

Các doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc đang thể hiện sự quan tâm đáng kể đến stablecoin, đặc biệt trong lĩnh vực thanh toán và quyết toán, theo ông Chen Lin, Giám đốc Trung tâm Đổi mới và Phát triển Tài chính tại Đại học Hong Kong.

Nhiều doanh nghiệp nhà nước có hoạt động tại Hong Kong đang lên kế hoạch xin cấp phép phát hành stablecoin. Tuy nhiên, theo các nguồn tin thân cận, trong số bốn ngân hàng quốc doanh lớn của Trung Quốc, chỉ một ngân hàng dự kiến được HKMA cấp phép trong giai đoạn đầu.

HKMA không loại trừ khả năng phê duyệt giấy phép cho các stablecoin gắn với đồng nhân dân tệ ở nước ngoài (offshore RMB, hay CNH). Đây có thể là một bước ngoặt, bởi Trung Quốc từ lâu đã nỗ lực tăng cường sử dụng đồng nhân dân tệ trong các giao dịch xuyên biên giới. 

Stablecoin mang lại sức hút đặc biệt trong lĩnh vực này vì chúng cho phép Trung Quốc vượt qua các hệ thống tài chính truyền thống như SWIFT, vốn bị phương Tây chi phối và có thể trở thành công cụ chống lại Trung Quốc trong trường hợp xảy ra xung đột.

Tuy nhiên, ông Chen Lin nhấn mạnh: “Việc cạnh tranh với hệ thống stablecoin gắn với đồng đô la Mỹ là một thách thức lớn. Hong Kong đang nỗ lực, nhưng vẫn còn một chặng đường dài phía trước”.

Sự thống trị của các stablecoin như USDT và USDC, được hậu thuẫn bởi đồng đô la, đặt ra rào cản lớn cho tham vọng của Trung Quốc. Ngoài ra, lo ngại về dòng vốn thoát ra ngoài vẫn là trở ngại chính. 

Với hệ thống tài chính chưa được thiết kế để xử lý các dòng tiền di chuyển nhanh qua blockchain – công nghệ mà chính phủ không thể kiểm soát hoàn toàn – Trung Quốc phải đối mặt với rủi ro mất kiểm soát dòng tiền nếu stablecoin được triển khai rộng rãi.