10:25 24/02/2023

Vốn đầu tư mạo hiểm toàn cầu chạm mức thấp nhất trong 9 năm

Hoàng Hà -

Lãi suất và lạm phát tăng cao, giá cổ phiếu giảm và quá ít startup có thể IPO thành công đã khiến thị trường gọi vốn đầu tư mạo hiểm sụt giảm mạnh…

Hoạt động huy động vốn của các công ty đầu tư mạo hiểm đang sụt giảm mạnh. Mức vốn huy động được trong quý 4/2022 tụt xuống thấp nhất trong 9 năm qua. Nguyên nhân được cho là áp lực kinh tế vĩ mô đè nặng lên các công ty khởi nghiệp công nghệ bắt đầu ảnh hưởng đến các nhà đầu tư.

Cụ thể, các công ty đầu tư mạo hiểm đã huy động được 20,6 tỷ USD trên toàn cầu trong các quỹ mới trong quý 4/2022. Kết quả vốn này giảm 65% so với quý trước và là mức thấp nhất kể từ năm 2013, theo công ty dữ liệu Preqin, chuyên theo dõi dữ liệu quỹ mạo hiểm. Số tiền này cũng thấp hơn một nửa so với mức huy động được trong ba tháng trước đó,  dữ liệu cho thấy đây là lần đầu tiên khối lượng gây quỹ giảm từ quý 3 xuống quý 4 kể từ năm 2009.

Dữ liệu của Preqin cho thấy các nhà đầu tư góp vốn (LP) đã rót tiền vào 226 quỹ đầu tư mạo hiểm trong quý IV, mức thấp nhất kể từ năm 2012. Ngược lại, họ đã hỗ trợ 620 quỹ trong ba tháng cuối năm 2021, khi cổ phiếu công nghệ đạt đỉnh.

Trong phần lớn thập kỷ qua, các nhà đầu tư bao gồm các quỹ hưu trí, quỹ tài trợ của trường đại học và các văn phòng gia đình đã đua nhau đổ tiền vào các quỹ mạo hiểm, với niềm tin ngành này có thể vượt qua lợi nhuận của các loại tài sản khác theo thời gian. Trong môi trường sôi nổi đó, các nhà đầu tư khởi nghiệp đã đẩy nhanh tốc độ gây quỹ và huy động được những quỹ trị giá hàng tỷ USD, bắt đầu sánh ngang với quy mô của một số công ty đầu tư ở Phố Wall.

The Wall Street Journal đã đưa tin, nhu cầu vẫn tiếp tục ngay cả sau đợt bán tháo cổ phiếu công nghệ vào năm ngoái, nhờ vào sự lạc quan tiếp tục đối với tiềm năng dài hạn của công nghệ.

TỐC ĐỘ GÂY QUỸ CHẬM LẠI

Tuy nhiên, tốc độ gây quỹ chậm lại ảnh hưởng đến các công ty khởi nghiệp hồi năm ngoái giờ đã bắt đầu ảnh hưởng đến các nhà đầu tư thúc đẩy vốn mạo hiểm. Các công ty mạo hiểm đặt cược vào các công ty khởi nghiệp công nghệ đã trì hoãn tốc độ đầu tư trong bối cảnh khan hiếm các startup IPO thành công, cổ phiếu và định giá lao dốc, đồng thời lãi suất và lạm phát gia tăng. Đối với các thành viên góp vốn, điều đó có nghĩa là cơ hội đầu tư mới ít hơn và họ tạm dừng chi thêm tiền.

Công ty mạo hiểm Andreessen Horowitz đã nói với các LP của mình trong những tháng gần đây rằng họ sẽ đầu tư quỹ tiền điện tử thứ tư trị giá 4,5 tỷ USD chậm hơn so với quỹ thứ ba. Việc chậm hơn này làm giảm nhu cầu về việc sớm huy động một quỹ tiền điện tử khác. Công ty đã huy động quỹ thứ tư chưa đầy một năm sau khi công bố quỹ tiền điện tử thứ ba trị giá 2,2 tỷ USD, một tốc độ nhanh bất thường.

Áp lực kinh tế vĩ mô đang khiến môi trường gây quỹ chứa đầy thách thức. Ảnh minh họa
Áp lực kinh tế vĩ mô đang khiến môi trường gây quỹ chứa đầy thách thức. Ảnh minh họa

Một số công ty VC đã đưa ra quyết định hiếm hoi là giảm phí mà họ tính cho các LP để đối phó tốt hơn với đà chậm lại trong hoạt động đầu tư khởi nghiệp. Vào tháng 12/2022, Sequoia Capital cho biết họ sẽ cho phép các LP trong các quỹ tiền điện tử và hệ sinh thái mới thành lập của mình trả phí quản lý theo tỷ lệ phần trăm vốn mà quỹ đã yêu cầu đầu tư. Các công ty mạo hiểm thường tính phí nhà đầu tư theo tỷ lệ phần trăm vốn cam kết, sau đó cắt giảm thêm từ lợi nhuận.

Sequoia, người sớm ủng hộ Apple và Airbnb, đã đầu tư khoảng 10% vào quỹ tiền điện tử của mình, được công bố vào tháng 2/2022 cùng với quỹ hệ sinh thái, hỗ trợ các quỹ trẻ do các nhà đầu tư khác quản lý. Các quỹ Sequoia thường được đầu tư trong khoảng thời gian hai năm.

THIẾU VẮNG CÁC PHI VỤ IPO THÀNH CÔNG

Các nhà đầu tư này cho biết tình trạng khan hiếm các thương vụ startup IPO thành công kéo dài nhiều năm cũng đã làm cạn kiệt nguồn tiền mặt quan trọng được các LP sử dụng để tái đầu tư vào các quỹ khởi nghiệp. Các công ty mạo hiểm thường trả lại cổ phiếu của các công ty mới đại chúng cho những người ủng hộ quỹ của họ, những người sau đó sẽ bán chúng để lấy tiền mặt và sử dụng số tiền này cam kết với các quỹ mới.

Ngoài ra, tình trạng cổ phiếu sụt giảm liên tục đã ảnh hưởng đến một số khoản tài trợ của trường đại học và quỹ hưu trí. Môi trường căng thẳng đã thúc đẩy các công ty cắt giảm tham vọng huy động vốn trong năm nay.

Tiger Global Management, nhà đầu tư khởi nghiệp tích cực nhất của Hoa Kỳ năm 2021, gần đây đã cắt giảm mục tiêu cho quỹ đầu tư mạo hiểm mới nhất của mình xuống còn 5 tỷ USD từ mức 6 tỷ USD. Quỹ này, nếu được huy động thành công, sẽ chưa bằng một nửa quỹ 12,7 tỷ USD cuối cùng của Tiger, mà công ty đã huy động được vào năm 2021 và đầu năm 2022.

Các thành viên góp vốn cũng trở nên cẩn thận hơn trong việc hỗ trợ các quỹ được điều hành bởi các nhà đầu tư ít kinh nghiệm hơn. Vào năm 2022, các LP đã hỗ trợ 141 quỹ do các nhà quản lý lần đầu điều hành, giảm 59% so với năm trước và là con số thấp nhất kể từ năm 2013, theo công ty nghiên cứu PitchBook Data.

Các đối tác góp vốn có quyền lựa chọn nhiều hơn. Và hiện tại, môi trường gây quỹ đang chứa đầy thách thức.