AI bùng nổ, châu Á trở thành “điểm nóng” về trung tâm dữ liệu

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một làn sóng đầu tư mạnh mẽ vào các trung tâm dữ liệu tại châu Á, với hàng loạt khoản vay kỷ lục được ký kết và nhiều thương vụ tiềm năng khác đang chờ đợi trong tương lai gần. Chỉ trong vòng một tuần, hai nhà điều hành trung tâm dữ liệu lớn tại châu Á đã huy động được những khoản vay lớn nhất từ trước đến nay, một phần nhằm mở rộng hoạt động tại Malaysia – nơi đang nổi lên như một trung tâm mới của ngành này. 

Những thương vụ này không chỉ cho thấy sức hút của ngành trung tâm dữ liệu đối với các nhà đầu tư đa dạng, từ ngân hàng đến các công ty bất động sản, mà còn phản ánh vai trò ngày càng quan trọng của châu Á trong lĩnh vực này, đặc biệt khi nhu cầu được dự báo sẽ tăng trưởng mạnh mẽ trong thập kỷ tới.

CÁC KHOẢN VAY KỶ LỤC VÀ SỨC HÚT CỦA NGÀNH TRUNG TÂM DỮ LIỆU

Trong bối cảnh AI thúc đẩy nhu cầu về hạ tầng lưu trữ và xử lý dữ liệu, hai thương vụ lớn vừa qua đã làm nổi bật tiềm năng của thị trường châu Á. Bridge Data Centres, công ty thuộc sở hữu của Bain Capital, đã huy động được khoản vay 2,8 tỷ USD để mở rộng hoạt động tại Malaysia. Trong khi đó, DayOne (tên cũ là GDS International) cũng đưa ra thị trường một khoản vay tương đương 3,4 tỷ USD. Đây là những con số kỷ lục, minh chứng cho sự hấp dẫn của ngành đối với các nhà đầu tư.

Theo báo cáo từ Cushman & Wakefield, một công ty dịch vụ bất động sản, nhu cầu trung tâm dữ liệu tại châu Á - Thái Bình Dương được dự đoán sẽ tăng trưởng khoảng 32% mỗi năm cho đến năm 2028, vượt xa mức tăng 18% dự kiến tại Mỹ. Sự chênh lệch này cho thấy châu Á đang trở thành điểm nóng toàn cầu về hạ tầng dữ liệu, nhờ vào sự phát triển nhanh chóng của công nghệ AI và sự gia tăng nhu cầu từ các doanh nghiệp công nghệ đa quốc gia.

Yemi Tepe, đối tác tại công ty luật Morrison Foerster, người có kinh nghiệm trong các giao dịch tài chính liên quan đến công nghệ, nhận định: “Nhu cầu bùng nổ về năng lực trung tâm dữ liệu đã thu hút sự quan tâm của một nhóm nhà đầu tư và nhà cung cấp vốn ngày càng đa dạng tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương”. Theo ông, nếu trước đây ngân hàng là nguồn tài trợ chính cho các dự án quy mô lớn, thì nay các quỹ tín dụng tư nhân và quỹ hạ tầng đã mở ra những con đường tài chính mới, giúp ngành này phát triển mạnh mẽ hơn.

THỊ TRƯỜNG TRUNG TÂM DỮ LIỆU CHÂU Á: CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC

Ngoài hai thương vụ lớn trên, nhiều dự án khác tại châu Á - Thái Bình Dương đang trong giai đoạn chuẩn bị. Một công ty con tại Singapore của Firmus Technologies (Úc) đang tìm kiếm khoản vay tư nhân 120 triệu USD, trong khi Yotta Data Services Pvt. tại Ấn Độ cũng đàm phán với các quỹ tín dụng tư nhân để huy động khoảng 500 triệu USD cho các khu công viên dữ liệu của mình. Những động thái này cho thấy dòng vốn đang chảy mạnh vào khu vực, không chỉ từ các nhà đầu tư truyền thống mà còn từ các tổ chức tài chính mới nổi.

Sự gia tăng căng thẳng địa chính trị giữa Bắc Kinh và Washington càng thúc đẩy xu hướng này. Các tập đoàn công nghệ đa quốc gia đang tìm cách đa dạng hóa chuỗi cung ứng, giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, và chuyển hướng đầu tư sang Đông Nam Á. Hàng trăm tỷ USD đang được rót vào các thị trấn nhỏ tại khu vực này, làm thay đổi diện mạo kinh tế địa phương. Malaysia, đặc biệt là bang Johor ở phía Nam giáp Singapore, đã trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn nhất. Bang này hiện có khoảng 30 dự án trung tâm dữ liệu đã hoàn thành hoặc đang xây dựng, cùng 20 dự án khác đang chờ phê duyệt. Tại Thái Lan, tuần trước, chính phủ đã phê duyệt các đơn xin đầu tư trị giá 5,9 tỷ USD, trong đó có ba dự án liên quan đến ngành trung tâm dữ liệu.

Tuy nhiên, ngành này không phải không đối mặt với thách thức. Chính sách thuế quan mới của Mỹ và nguy cơ chiến tranh thương mại leo thang có thể trở thành “ẩn số” lớn. Các quốc gia châu Á – nơi cung cấp phần lớn linh kiện và thiết bị cho ngành trung tâm dữ liệu, như chất bán dẫn – có thể trở thành mục tiêu của thuế quan. Nếu chuỗi cung ứng bị gián đoạn, nhiều dự án có nguy cơ bị đình trệ.

Chuyên gia Yemi Tepe cảnh báo: “Những rủi ro địa chính trị này có thể làm tăng chi phí tài chính, giảm niềm tin của nhà đầu tư và gia tăng rủi ro tín dụng cho các nhà tài trợ”. Ông cho rằng nhà đầu tư có thể đòi hỏi mức phí rủi ro cao hơn hoặc rút vốn khỏi các dự án liên quan đến các thực thể Trung Quốc, từ đó làm chậm đà tăng trưởng của thị trường trung tâm dữ liệu tại Đông Nam Á.

CHÂU Á: ĐIỂM NÓNG MỚI CỦA HẠ TẦNG DỮ LIỆU TOÀN CẦU

Sự phát triển của trung tâm dữ liệu tại châu Á không chỉ là câu chuyện của các khoản vay lớn mà còn phản ánh sự chuyển dịch chiến lược trong ngành công nghệ toàn cầu. Với tốc độ đô thị hóa nhanh, dân số trẻ và sự bùng nổ của các ứng dụng AI, khu vực này đang trở thành trung tâm không thể thiếu trong nền kinh tế số. Các quốc gia như Malaysia, Singapore, Thái Lan và Ấn Độ đang tận dụng lợi thế địa lý, chính sách ưu đãi và nguồn nhân lực để thu hút đầu tư.

Malaysia, nhờ vị trí gần Singapore – một trong những trung tâm tài chính và công nghệ lớn nhất thế giới – đã nhanh chóng nổi lên như một điểm đến lý tưởng. Bang Johor không chỉ hưởng lợi từ dòng vốn mà còn từ sự phát triển hạ tầng đi kèm, như điện lực và viễn thông. Trong khi đó, Ấn Độ, với thị trường tiêu dùng khổng lồ và ngành công nghệ đang bùng nổ, cũng đang đẩy mạnh xây dựng các “công viên dữ liệu” để đáp ứng nhu cầu trong nước và quốc tế.

Tuy nhiên, sự phụ thuộc vào linh kiện công nghệ cao, đặc biệt là chất bán dẫn từ Đài Loan, Hàn Quốc và Trung Quốc, khiến thị trường châu Á dễ bị tổn thương trước các biến động địa chính trị. Nếu Mỹ áp thuế mạnh lên các quốc gia này hoặc hạn chế xuất khẩu công nghệ, chi phí xây dựng và vận hành trung tâm dữ liệu có thể tăng vọt, làm giảm sức cạnh tranh của khu vực.

Dù đối mặt với không ít thách thức, triển vọng của ngành trung tâm dữ liệu tại châu Á vẫn rất sáng sủa. Sự gia tăng nhu cầu từ AI, điện toán đám mây và các ứng dụng số hóa đang tạo ra cơ hội chưa từng có cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp. Các quỹ tín dụng tư nhân và quỹ hạ tầng, với khả năng linh hoạt và chấp nhận rủi ro cao hơn ngân hàng, dự kiến sẽ đóng vai trò lớn hơn trong việc tài trợ cho các dự án trong tương lai.

Để duy trì đà tăng trưởng, các quốc gia châu Á cần xây dựng chiến lược dài hạn, không chỉ tập trung vào thu hút vốn mà còn đảm bảo nguồn cung năng lượng bền vững và phát triển nguồn nhân lực công nghệ cao. Malaysia và Thái Lan đã bắt đầu đầu tư vào năng lượng tái tạo để hỗ trợ các trung tâm dữ liệu, trong khi Ấn Độ đang đẩy mạnh đào tạo kỹ sư phần mềm và chuyên gia AI.