Các quỹ đầu tư mạo hiểm đã rót bao nhiêu tiền cho trí tuệ nhân tạo?

Trí tuệ nhân tạo đã xuất hiện trong nhiều thập kỷ, nhưng chỉ gần đây chúng ta mới thấy sự quan tâm bùng nổ đối với lĩnh vực này, sau khi OpenAI phát hành ChatGPT vào cuối năm ngoái. Microsoft và Google đã sớm nhảy vào cuộc đua.

Kể từ đó, các công ty cơ sở hạ tầng đám mây đã đưa ra nhiều thông báo khác nhau liên quan đến việc cung cấp tài nguyên cần thiết để xây dựng các mô hình ngôn ngữ lớn. Trong khi đó, các công ty doanh nghiệp như Salesforce, Box, ServiceNow, Zoho và nhiều công ty khác đã công bố các sản phẩm AI sáng tạo.

Với sự tham gia của tất cả các công ty lớn này, có vẻ như các startup liên quan đến AI sẽ tha hồ nhận vốn đầu tư. AI dường như là công nghệ mà mọi người đều muốn, một công nghệ đang được tung ra ngay giữa giai đoạn quảng cáo rầm rộ vào lúc này.

ĐẦU TƯ MẠO HIỂM VÀO TRÍ TUỆ NHÂN TẠO THỰC CHẤT ĐANG SUY GIẢM

Nhưng theo dữ liệu đầu tư Q1 2023 của CB Insights, vẫn chưa có khoản đầu tư nào đáng kể. Trên thực tế, tình hình gây quỹ rất ít ỏi. Các công ty khởi nghiệp AI đã huy động được tổng cộng 5,4 tỷ USD trong quý đầu tiên, ít hơn 66% so với một năm trước đó. Số lượng giao dịch cũng giảm 37% xuống còn 554. Điều đó không nên xảy ra trong một thị trường sôi nổi như AI hiện nay.

Dưới đây là biểu đồ từ báo cáo của CB Insights để minh họa về tình trạng sụt giảm các giao dịch và vốn dành cho các công ty khởi nghiệp AI trong quý đầu tiên của năm nay so với các năm trước:

Chuyên gia Matthew Marwick của hãng phân tích CB Insights cho biết một phần của vấn đề có liên quan đến sự suy giảm chung trong hoạt động đầu tư mạo hiểm trong năm qua. AI, bất chấp sự cường điệu gần đây, không được miễn trừ.

“Giống như phần còn lại của không gian mạo hiểm, tiền đổ vào AI từ mọi góc độ vào năm 2021 và chúng tôi vẫn đang chứng kiến ​​sự sụt giảm từ đó khi điều kiện kinh tế trở nên tồi tệ. Mặc dù sự phấn khích ngày càng tăng đối với AI sáng tạo đã chuyển thành tiền thực được đầu tư - bao gồm một số vòng siêu lớn trị giá hơn 100 triệu USD vào quý 1/2023 - nhưng điều đó vẫn không đủ bù đắp cho sự sụt giảm đầu tư toàn cầu vào các công ty AI nói chung”. Marwick nói.

Tuy vậy, chúng ta có thể bắt đầu thấy sự thay đổi này trong những quý tới khi đầu tư bắt đầu bắt kịp với sự nhiệt tình, ông nói.

“Thông thường sẽ có một chút độ trễ giữa sự phấn khích bùng nổ về công nghệ và các khoản đầu tư tiếp theo - một số giao dịch có thể được thực hiện trong nhiều tháng trước khi thực sự kết thúc. Trong trường hợp của AI sáng tạo, động lực đầu tư vẫn đang tăng lên và chúng tôi hy vọng điều này sẽ rõ ràng hơn trong các con số liên doanh vào quý 2/2023”, ông nói.

Tuy nhiên, ông cảnh báo không nên mong đợi thị trường sẽ sớm quay trở lại nhịp đập mạnh mẽ của năm 2021. 

Các yếu tố kinh tế vĩ mô có thể giải thích tại sao các nhà đầu tư hành động cẩn thận hơn. “Các điều kiện kinh tế đang làm giảm đầu tư mạo hiểm trên diện rộng (và mở rộng ra là đầu tư vào AI). Với những điều kiện này, các giao dịch mạo hiểm đơn giản là một triển vọng ít hấp dẫn hơn xét về độ rủi ro so với phần thưởng - đặc biệt là đối với các nhà đầu tư mạo hiểm phi truyền thống đã giúp đẩy hoạt động vào năm 2021 lên rất cao. Sự bùng nổ trí tuệ nhân tạo có thể sẽ thu hút một số nhà đầu tư này quay trở lại, nhưng những người khác sẽ vẫn cảnh giác vì bị cuốn theo tâm lý đổ xô đi tìm vàng”.

THỊ TRƯỜNG GỌI VỐN ĐỐI VỚI TRÍ TUỆ NHÂN TẠO ĐƯỢC DỰ ĐOÁN SẼ TỐT LÊN 

Báo cáo của CB Insights cho thấy có sự khác biệt về mức độ đầu tư, rót vốn vào AI giữa các quốc gia. Các công ty khởi nghiệp AI của Mỹ đã huy động được 3,7 tỷ USD trong quý đầu tiên, thấp hơn 27% so với những gì chúng ta đã thấy trong quý 4/2022 và ít hơn 60% so với tổng số 9,4 tỷ USD của quý 1/2022. Ngược lại, con số toàn cầu giảm mạnh hơn 43% so với quý cuối cùng của năm ngoái.

Nguồn vốn mạo hiểm tập trung vào AI ở Thung lũng Silicon, một khu vực duy nhất của Mỹ, đã được cải thiện trong quý đầu tiên: Vốn do các công ty khởi nghiệp AI ở Thung lũng Silicon huy động đã tăng 41% so với quý cuối cùng của năm 2022. Tuy nhiên, so với tổng số của năm trước, ngay cả tổng số vốn rót vào AI của Thung lũng Silicon cũng giảm.

Vốn đầu tư mạo hiểm tập trung vào AI đang suy giảm, bởi vì tất cả các hoạt động mạo hiểm đang suy giảm chung. 

Điều đáng nói, các công ty khởi nghiệp ở Hoa Kỳ đã huy động được gần 70% tổng số vốn dành cho các công ty khởi nghiệp AI trong quý đầu tiên. Châu Âu chỉ đạt 1 tỷ USD và Châu Phi, Châu Á, Châu Mỹ Latinh và Úc cùng nhau huy động được chưa đến 1 tỷ USD trong quý.

Tuy nhiên, vẫn có lý do để lạc quan rằng nguồn tài trợ tập trung vào AI cho các công ty khởi nghiệp sẽ tăng cả ở Hoa Kỳ và các nơi khác trên thế giới. Dữ liệu từ Carta - một kỳ lân giúp các công ty quản lý bảng giới hạn của họ - chỉ ra rằng định giá và quy mô vòng đang có xu hướng tốt hơn đối với các công ty khởi nghiệp AI so với những công ty xây dựng bằng các bộ công cụ khác.

Thực tế đó sẽ tự nhiên thúc đẩy nhiều công ty khởi nghiệp và nhà sáng lập, vì vậy sẽ có nhiều nhà sáng lập ở nhiều nơi theo đuổi các ý tưởng do AI cung cấp với hy vọng nhận được một khoản vốn được cung cấp.

Phần lớn thời kỳ suy thoái được dự đoán là do sự sụp đổ của các vòng đầu tư mạo hiểm trị giá 100 triệu USD và lớn hơn đối với các công ty khởi nghiệp về AI.

“Down but not out” (tạm hiểu là suy giảm nhưng không quá thất vọng) là cách chúng ta đang xem những con số đầu tư vào AI hiện nay. Các nhà phân tích dự đoán thị trường gọi vốn đối với trí tuệ nhân tạo sẽ tốt lên khi thời gian trôi qua.