"Cơn sốt" trung tâm dữ liệu tại Ấn Độ: AI thúc đẩy nhu cầu, các ông lớn nhập cuộc

Tập đoàn viễn thông hàng đầu Ấn Độ, Airtel, đang lên kế hoạch tăng gấp đôi dung lượng trung tâm dữ liệu của mình trong chưa đầy ba năm, khi tiêu thụ internet trong nước tăng mạnh và sự phổ biến của trí tuệ nhân tạo (AI) thúc đẩy nhu cầu chưa từng có. Ông Ashish Arora, Giám đốc điều hành Nxtra – công ty con của Airtel dẫn đầu thị trường trung tâm dữ liệu Ấn Độ – cho biết công ty sẽ đầu tư khoảng 600 triệu USD trong đợt mở rộng mới nhất để đạt gần 400 megawatt (MW) dung lượng vào cuối năm 2027.

Ông Arora cũng cho biết Nxtra đang chuẩn bị cho giai đoạn tăng trưởng tiếp theo trong 5-7 năm tới, với mục tiêu trở thành nhà cung cấp số một hoặc số hai trong ngành trung tâm dữ liệu tại Ấn Độ.

BÙNG NỔ NGÀNH TRUNG TÂM DỮ LIỆU TẠI ẤN ĐỘ

Ngành trung tâm dữ liệu tại Ấn Độ đạt doanh thu 1,2 tỷ USD trong năm 2024 và đang tăng trưởng hơn 20% mỗi năm, nhờ nhu cầu ngày càng tăng và sự mở rộng của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây quốc tế như AWS của Amazon, Azure của Microsoft và Google Cloud. Các tập đoàn lớn tại Ấn Độ đang đặt cược mạnh vào ngành này, với tiềm năng biến nước này thành trung tâm dữ liệu khu vực.

Theo các nhà phân tích, Ấn Độ có lợi thế cạnh tranh nhờ giá dịch vụ thấp, được thúc đẩy bởi sự cạnh tranh ngày càng gay gắt, cùng với chính sách của chính phủ yêu cầu gần như toàn bộ dữ liệu nội địa phải được lưu trữ trong nước. Ngoài ra, Ấn Độ sở hữu nguồn nhân lực dồi dào với 375.000 kỹ sư công nghệ thông thạo AI, chỉ đứng sau Mỹ, theo số liệu từ CBRE.

Các chủ sở hữu trung tâm dữ liệu sử dụng đơn vị megawatt để đo lường quy mô, thể hiện dung lượng hoặc lượng điện mà cơ sở của họ có thể lấy từ lưới điện. Đơn vị này cũng được dùng để tính phí cho các công ty dựa trên lượng điện mà các máy chủ chuyên dụng của họ tiêu thụ.

NGÀNH TRUNG TÂM DỮ LIỆU ẤN ĐỘ ĐANG THU HÚT NHIỀU TÊN TUỔI LỚN

Tỷ phú Mukesh Ambani, người giàu nhất châu Á, năm ngoái công bố kế hoạch xây dựng các trung tâm dữ liệu “sẵn sàng cho AI” quy mô gigawatt tại bang Gujarat, được cung cấp năng lượng bởi các dự án năng lượng xanh của tập đoàn Reliance. Một nguồn tin thân cận cho biết dung lượng của các trung tâm này có thể tăng thêm tùy theo nhu cầu.

Tương tự, tập đoàn Adani, do tỷ phú Gautam Adani lãnh đạo và là một trong những công ty dẫn đầu về năng lượng xanh tại Ấn Độ, đã hợp tác với EdgeConneX của Mỹ để xây dựng 1 GW dung lượng trung tâm dữ liệu vào cuối thập kỷ.

Ông Arora của Nxtra nhận xét: “Thị trường trung tâm dữ liệu đã bùng nổ, với nhiều người chơi mới tham gia.” Trong khi Reliance và Adani là những cái tên mới, Nxtra – với 24% cổ phần thuộc về quỹ Carlyle – đã nằm trong top ba về dung lượng, cùng với NTT (Nhật Bản) và STT (Singapore).

Mặc dù tăng trưởng mạnh, thị trường trung tâm dữ liệu Ấn Độ vẫn được xem là “chưa khai thác hết tiềm năng”. Theo cơ quan xếp hạng CareEdge, Ấn Độ chỉ có 1 MW dung lượng trung tâm dữ liệu cho mỗi triệu người dùng, so với 51 MW ở Mỹ và 4 MW ở Trung Quốc. Nước này tạo ra khoảng 20% dữ liệu toàn cầu nhưng chỉ chiếm 3% dung lượng trung tâm dữ liệu thế giới.

Ông Shankar từ Anarock cho biết chỉ 40% dung lượng trung tâm dữ liệu chia sẻ tại Ấn Độ được sử dụng bởi các nhà cung cấp dịch vụ đám mây quốc tế, còn lại thuộc về các doanh nghiệp nội địa. Trong đó, ngành tài chính chiếm 90% tiêu thụ, dẫn đầu trong việc áp dụng công nghệ mới và AI để phục vụ khách hàng.

Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt đã khiến giá dịch vụ trung tâm dữ liệu tại Ấn Độ trở nên rất hấp dẫn, ở mức khoảng 80 USD/kW/tháng, thấp hơn nhiều so với gần 200 USD tại Indonesia, theo ông Shankar.

THÁCH THỨC TỪ NHU CẦU ĐIỆN NĂNG

Tuy nhiên, ông Arora của Nxtra cảnh báo rằng dung lượng lưới điện quốc gia có thể trở thành thách thức lớn. Ông nói: “Với quy mô mà nhiều cụm trung tâm dữ liệu đang dự kiến, lưới điện ở hầu hết các khu vực chưa sẵn sàng đáp ứng.” Việc nâng cấp hạ tầng lưới điện đòi hỏi đầu tư vốn lớn, trong khi hầu hết các công ty phân phối điện thuộc sở hữu nhà nước “không có tình hình tài chính lành mạnh”.

Sự tăng trưởng nhanh chóng của ngành trung tâm dữ liệu – vốn tiêu tốn nhiều năng lượng – có thể gây áp lực lớn lên các lưới điện quốc gia vốn đã gặp khó khăn. Năm 2022, trước khi ngành trung tâm dữ liệu bùng nổ, chính phủ Ấn Độ dự báo tiêu thụ năng lượng sẽ tăng 6,4% mỗi năm đến năm 2030. Nhưng theo Hội đồng Năng lượng, Môi trường và Nước (CEEW), mức tăng thực tế hiện là 9% mỗi năm. CEEW cảnh báo rằng các dung lượng điện theo kế hoạch hiện tại sẽ không đủ, ngay cả khi Ấn Độ đạt mục tiêu tạo ra 500 gigawatt năng lượng sạch.

Theo báo cáo tháng 11 của Nomura, tỷ trọng tiêu thụ điện của các trung tâm dữ liệu tại Ấn Độ có thể tăng từ 0,5% hiện nay lên hơn 3% vào cuối thập kỷ. Bà Labanya Jena, chuyên gia tư vấn tại Viện Kinh tế Năng lượng và Phân tích Tài chính (IEEFA) tại New Delhi, cho rằng con số này có thể bị đánh giá thấp, do mức tiêu thụ dữ liệu ngày càng lớn của người dân.

Sự gia tăng tiêu thụ internet tại Ấn Độ là động lực chính thúc đẩy ngành trung tâm dữ liệu. Người dùng ngày càng dành nhiều thời gian cho các ứng dụng phát trực tuyến, mua sắm trực tuyến và giao dịch số. Ông Devi Shankar, Giám đốc điều hành công ty bất động sản Anarock, cho biết: “Chúng ta đang chứng kiến sự gia tăng mạnh mẽ trong tiêu thụ dữ liệu nội địa, và điều này sẽ tiếp tục thúc đẩy sự phát triển của các trung tâm dữ liệu trong nước.”

Theo báo cáo tháng 4 của Anarock, mức tiêu thụ dữ liệu trung bình hàng tháng của mỗi người dùng tại Ấn Độ đã gần gấp đôi, đạt 21,1 gigabyte trong 5 năm qua (tính đến năm 2024). Trong cùng kỳ, dung lượng trung tâm dữ liệu của Ấn Độ tăng từ 590 MW lên 1,4 gigawatt (GW) và được dự báo sẽ vượt 9 GW vào năm 2030.

Dù đối mặt với thách thức, ông Arora tin rằng Ấn Độ vẫn có đất đai, nguồn điện và năng lực để xây dựng hạ tầng công nghệ. Ông nhấn mạnh: “Đây chắc chắn sẽ trở thành một lĩnh vực mà Ấn Độ bắt đầu phục vụ thế giới”.

Với sự đầu tư mạnh mẽ từ các tập đoàn lớn, nguồn nhân lực AI dồi dào, và chính sách thúc đẩy lưu trữ dữ liệu nội địa, Ấn Độ đang trên đà trở thành trung tâm dữ liệu khu vực, tận dụng lợi thế cạnh tranh để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của nền kinh tế số.