Maybank dự đoán về tiềm năng sáp nhập giữa Grab và Gojek

Theo Technode Global, Maybank chia sẻ trong một lưu ý rằng kết quả tích cực nếu hai công ty sáp nhập có thể đến từ khả năng tăng hiệu quả hoạt động nhờ tận dụng nhóm tài xế tốt hơn, giảm ưu đãi cũng như chi phí cố định (ví dụ như chi phí lưu trữ đám mây hay tiếp thị).

“Hiệu quả cải thiện sẽ nâng cao trải nghiệm khách hàng, cho phép cắt giảm thêm nhiều ưu đãi”, báo cáo nhấn mạnh.

Báo cáo cũng lưu ý biên lợi nhuận hiện tại của Grab trước lãi vay, thuế, khấu hao và khấu hao tài sản cố định (EBITDA) tính theo phần trăm giá trị hàng hóa gộp (GMV) là 4,2%, trong khi của Gojek vào khoảng 1%.

TIỀM NĂNG SÁP NHẬP

Giả sử thương vụ sáp nhập diễn ra, Grab và Gojek kết hợp có thể tăng biên lợi nhuận của công ty hợp nhất lên 5,5% vào năm tài chính 27 (tương đương 80% mục tiêu biên lợi nhuận EBITDA điều chỉnh của phân khúc dài hạn thuộc Grab). Maybank nhận định EBITDA sẽ tăng từ 106 triệu USD đến 209 triệu USD trong năm tài chính 26 - 27 so với phần lớn giả định hiện tại về EBITDA của Grab và Gojek trên cơ sở độc lập.

Nghiên cứu chia sẻ thêm: "Giả sử việc sáp nhập được thực hiện dựa trên mục tiêu giá trị doanh nghiệp theo yêu cầu EV/GMV (giá trị doanh nghiệp/tổng giá trị hàng hoá) là 0,9 lần đối với Grab và 0,6 lần đối với Gojek, chúng tôi ước tính mức tăng NPV (giá trị hiện tại ròng) tiềm năng khoảng 8 đến 9% đối với Grab và 3 đến 5% đối với GoTo".

Rõ ràng, tiềm năng sáp nhập sẽ mang lại kết quả tích cực cho Grab.

Bên cạnh mối quan hệ hợp lực, báo cáo cho rằng quy mô lớn sẽ mang tới cho Grab quyền định giá tốt hơn về lâu dài và tính kinh tế trên mỗi đơn vị kinh doanh so với một số nhà khai thác nhỏ.

Quy mô lớn cũng giúp giới thiệu hoặc tích hợp các dịch vụ phong cách sống, chẳng hạn như đặt chỗ nhà hàng và dịch vụ chăm sóc sức khỏe, báo cáo nói thêm.

Maybank cũng cho rằng việc sáp nhập các dịch vụ theo yêu cầu sẽ tác động tích cực đến hoạt động của GoJek, điều này giúp chấm dứt cuộc chiến tiếp thị dai dẳng, thúc đẩy chi phí vốn (capex)/chi phí hoạt động (opex) hiệu quả hơn.

MỐI LO NGẠI VỀ VẤN ĐỀ ĐỘC QUYỀN

Tuy nhiên, báo cáo nhấn mạnh công ty mới quá lớn để những đối thủ có thể cạnh tranh với Grab và GoTo tại Indonesia.

Nếu sáp nhập, Maybank dự đoán Grab vẫn là công ty dẫn đầu thị trường tại hầu hết quốc gia ASEAN về cả dịch vụ giao đồ ăn và gọi xe. Cùng với đó, Gojek sẽ có sự hiện diện đáng kể tại Indonesia trong lĩnh vực giao đồ ăn/gọi xe và có sự hiện diện nhỏ trong lĩnh vực gọi xe tại Singapore.

Được biết, Gojek đã rút khỏi Việt Nam vào năm ngoái.

“Nếu kết hợp lại, Grab và Gojek sẽ chiếm khoảng 60 đến 70% thị phần toàn ASEAN và chiếm 80 đến 90% thị phần áp đảo tại Indonesia”, nhóm chuyên gia dự đoán.

Tuy nhiên, Maybank lưu ý sự thống trị của công ty sáp nhập sẽ hạn chế vấn đề tăng giá. Bởi lẽ, Grab và Gojek chiếm lĩnh thị phần từ 60 đến 70% trong lĩnh vực gọi xe và giao đồ ăn, nên thỏa thuận sáp nhập chắc chắn sẽ dẫn đến mức độ giám sát chặt chẽ của cơ quan quản lý.

Dựa trên cuộc trao đổi với Grab, công ty khẳng định giữa hai vấn đề giám sát từ cơ quan quản lý và định giá, thì định giá vẫn là thách thức lớn hơn đối với bất kỳ sáng kiến ​​sáp nhập và mua lại (M&A) nào.

Theo Maybank, mối quan hệ hợp tác tiềm năng có thể dẫn đến bối cảnh gần như độc quyền ở Indonesia với 80 đến 90% thị phần và sự thống trị gia tăng ở Singapore, từ đó nêu bật thách thức về mặt quản lý.

Tại Singapore, báo cáo cho rằng Gojek có thể sẽ rút lui trước khi có khả năng sáp nhập.

KỊCH BẢN THOẢ THUẬN 

Mặt khác, Maybank dự đoán một thỏa thuận thanh toán toàn bộ bằng tiền mặt là không thể xảy ra.

Theo công ty nghiên cứu, có hai kịch bản hợp tác tiềm năng: Grab tiếp quản Gojek và đổi lại GoTo nắm giữ cổ phần tại Grab (tương tự như thỏa thuận Uber - Grab); hoặc Grab và GoTo hợp nhất các doanh nghiệp theo yêu cầu bằng cách nắm giữ cổ phần tương ứng trong công ty hợp nhất chưa niêm yết (tương tự như thỏa thuận Tokopedia - Tiktok Shop).

Bloomberg gần đây đưa tin Grab đang cân nhắc khả năng sáp nhập với GoTo với mức định giá hơn 7 tỷ USD. Tuy nhiên, ban quản lý GoTo phủ nhận tin tức này và cho biết đây chỉ là suy đoán của thị trường.

“Ngay cả đối với kịch bản không có thỏa thuận nào diễn ra, Maybank vẫn tiếp tục đầu tư cho Grab và GoTo vì chúng tôi nhìn ra được điều kiện vĩ mô vững chắc và cạnh tranh lành mạnh cho phép tăng trưởng GMV theo yêu cầu ở mức trung bình thấp trong khi một số sáng kiến ​​như quảng cáo, hàng tạp hóa và công nghệ tài chính (fintech), v.v. tạo ra nhiều con đường kiếm tiền mới. Tất nhiên, việc sáp nhập cũng nhằm tạo ra thêm lợi nhuận”, Maybank tuyên bố.

Trò chuyện với Gojek, công ty tiết lộ bộ đôi gần như đã sáp nhập trước khi chào bán công khai lần đầu (IPO), nhưng Gojek đã hủy bỏ cuộc đàm phán do cấu trúc thỏa thuận.

Theo Nikkei Asia, nỗ lực sáp nhập trước đó dừng lại vì những nhà sáng lập Grab khăng khăng giữ chức Tổng Giám đốc Điều hành.

Tuy nhiên, Maybank nhận thấy lần đàm phán này có nhiều thay đổi linh hoạt hơn, đặc biệt từ phía GoTo, vì quyền kiểm soát của những nhà sáng lập đối với công ty đã giảm đi.

“Sự linh hoạt này có thể là chất xúc tác tích cực, nhưng chúng tôi nghĩ rằng Grab chưa cần mua lại GoTo ngay lập tức”, báo cáo cho biết thêm.