Ngành bán dẫn tăng trưởng bùng nổ, dự báo đạt 1,3 nghìn tỷ USD năm 2026

Báo cáo mới công bố của hãng nghiên cứu Gartner cho thấy thị trường đang bước vào chu kỳ tăng trưởng bùng nổ, với mức tăng doanh thu 64% so với cùng kỳ năm trước.

NĂM THỨ BA LIÊN TIẾP TĂNG TRƯỞNG HAI CHỮ SỐ

Đáng chú ý, đà tăng trưởng này không chỉ đến từ các dòng chip phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI), mà còn được thúc đẩy mạnh mẽ bởi nhu cầu đối với bộ nhớ và hạ tầng mạng. Theo các chuyên gia, khi AI ngày càng trở thành nền tảng cốt lõi của hạ tầng công nghệ, nhu cầu về khả năng xử lý, lưu trữ và truyền tải dữ liệu cũng tăng theo cấp số nhân.

Ông Rajeev Rajput, chuyên gia phân tích cao cấp của Gartner, nhận định rằng ngành bán dẫn đang trên đà ghi nhận năm thứ ba liên tiếp tăng trưởng hai chữ số trong năm 2026. Đây là một cột mốc quan trọng, phản ánh vai trò trung tâm của bán dẫn trong toàn bộ hệ sinh thái AI – từ trung tâm dữ liệu, mạng lưới truyền tải đến các giải pháp năng lượng và bộ nhớ.

Một trong những yếu tố nổi bật của chu kỳ tăng trưởng lần này là hiện tượng “memflation” – tức lạm phát giá bộ nhớ. Khi nhu cầu bộ nhớ cho các máy chủ AI tăng vọt, giá các loại chip nhớ cũng leo thang nhanh chóng. Tuy nhiên, nguồn cung trên thị trường lại tập trung vào một số ít doanh nghiệp lớn, tạo nên sự mất cân đối cung – cầu.

Các nhà sản xuất hàng đầu như Micron Technology, Samsung Electronics và SK Hynix hiện đang chiếm lĩnh thị trường bộ nhớ toàn cầu. Trong bối cảnh biên lợi nhuận của chip nhớ dành cho trung tâm dữ liệu cao hơn đáng kể so với sản phẩm tiêu dùng, các doanh nghiệp này đang chuyển hướng ưu tiên sản xuất sang phân khúc cao cấp phục vụ AI.

LẠM PHÁT GIÁ BỘ NHỚ LAN RỘNG

Xu hướng chuyển dịch sang sản xuất chip nhớ cho trung tâm dữ liệu đang mang lại lợi nhuận vượt trội cho các nhà sản xuất, nhưng đồng thời cũng tạo ra áp lực lớn đối với thị trường thiết bị tiêu dùng.

Điển hình, Micron Technology đã quyết định dừng thương hiệu bộ nhớ tiêu dùng Crucial nhằm tập trung nguồn lực cho mảng chip trung tâm dữ liệu. Quyết định này nhanh chóng phản ánh vào kết quả kinh doanh. Trong báo cáo tài chính tháng 3, công ty công bố lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu (EPS) đạt 12,20 USD, với doanh thu 23,86 tỷ USD – tăng lần lượt 682% và 196% so với cùng kỳ năm trước. Con số này vượt xa dự báo của Phố Wall, vốn kỳ vọng EPS chỉ ở mức 9 USD trên doanh thu 19,7 tỷ USD.

Đà tăng trưởng mạnh mẽ cũng được phản ánh trên thị trường chứng khoán. Cổ phiếu của Micron đã tăng 104% trong vòng 6 tháng và tới 512% trong vòng một năm. Đối thủ SK Hynix cũng ghi nhận mức tăng hơn 500% trong cùng giai đoạn. Trong khi đó, nhà sản xuất chip lưu trữ Western Digital thậm chí chứng kiến cổ phiếu tăng vọt tới 920%.

Tuy nhiên, mặt trái của “cơn sốt” bộ nhớ là sự khan hiếm nguồn cung cho các thiết bị tiêu dùng như laptop và smartphone. Khi các nhà sản xuất ưu tiên chip nhớ biên lợi nhuận cao cho trung tâm dữ liệu, lượng chip dành cho thị trường đại chúng bị thu hẹp đáng kể.

Gartner dự báo giá bộ nhớ sẽ tăng tới 125% trong năm 2026, trong khi giá chip lưu trữ có thể leo thang tới 234%. Điều này khiến các nhà sản xuất thiết bị điện tử tiêu dùng phải đối mặt với chi phí đầu vào tăng cao và nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng.

Ông Rajeev Rajput cảnh báo rằng “memflation” có thể làm suy yếu, thậm chí trì hoãn nhu cầu ngoài lĩnh vực AI cho đến năm 2028, tùy thuộc vào từng ứng dụng cụ thể. Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp công nghệ được khuyến nghị cần chuẩn bị cho mặt bằng giá cao trong nửa đầu năm 2026, trước khi tốc độ tăng giá dần hạ nhiệt nhưng vẫn duy trì xu hướng đi lên trong phần còn lại của năm.

Đối với các giám đốc công nghệ (CIO) và lãnh đạo IT, Gartner khuyến cáo cần thận trọng khi ký kết các hợp đồng cung ứng dài hạn với điều khoản giá bất lợi, đặc biệt là những thỏa thuận kéo dài sau năm 2027. Trong một thị trường biến động mạnh như hiện nay, khả năng linh hoạt trong chiến lược mua sắm và quản lý chuỗi cung ứng sẽ trở thành yếu tố then chốt để giảm thiểu rủi ro và tối ưu chi phí.