“Né" đòn thuế quan, xe điện Trung Quốc bùng nổ nhờ thỏa thuận giá sàn với EU

Liên minh châu Âu đã vạch ra các điều kiện nghiêm ngặt mà theo đó các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc có thể tránh thuế nhập khẩu trừng phạt bằng cách cam kết mức giá tối thiểu. Đây là một động thái cho thấy sự linh hoạt hạn chế bất chấp cuộc đối thoại mới giữa Brussels và Bắc Kinh.

Hướng dẫn này được đưa ra khi EU tiếp tục thực thi thuế quan lên tới 35,3% đối với xe điện chạy bằng pin do Trung Quốc sản xuất, một chính sách đã trở thành nguồn gốc dẫn đến xung đột thương mại đáng kể nhất giữa Brussels và Bắc Kinh.

Các quan chức châu Âu cho rằng các biện pháp này bảo vệ các nhà sản xuất trong nước, trong khi Trung Quốc lập luận rằng tranh chấp có thể được giải quyết thông qua đối thoại.

Khung giá tối thiểu

Bất kỳ mức giá đề xuất nào cũng phải phù hợp với tác động kinh tế của thuế, vẫn có hiệu lực và ngăn chặn việc bù trừ chéo giữa các loại xe.

Trung Quốc đã thúc đẩy một mức giá tối thiểu áp dụng rộng rãi nhưng hướng dẫn mới của EU bác bỏ cách tiếp cận đó và yêu cầu giá tối thiểu cho từng mẫu xe và cấu hình xe điện, dựa trên giá bán cho người tiêu dùng độc lập đầu tiên tại EU.

Ủy ban cho biết sẽ khó chấp nhận các cam kết từ các công ty bán nhiều loại xe, chẳng hạn như xe hybrid, do rủi ro bù trừ chéo.

Hiện nhập khẩu xe hybrid của Trung Quốc vào EU đã tăng gấp năm lần trong ba quý đầu năm 2025 so với cùng kỳ năm ngoái.

Hướng dẫn nói rằng rủi ro có thể được giảm thiểu nếu các đề xuất bao gồm cam kết về khối lượng bán hàng hoặc áp dụng trong một khoảng thời gian giới hạn. Ủy ban cho biết thêm rằng họ sẽ đánh giá từng đề xuất riêng lẻ, sử dụng các tiêu chí khách quan phù hợp với các quy tắc của Tổ chức Thương mại Thế giới.

Tháng trước, Ủy ban châu Âu đã mở cuộc xem xét đề nghị về giá tối thiểu và hạn ngạch nhập khẩu từ Volkswagen để thay thế thuế quan đối với mẫu SUV điện Cupra Tavascan sản xuất tại Trung Quốc.

Bộ Thương mại Trung Quốc hoan nghênh hướng dẫn mới, cho rằng nó phản ánh sự không phân biệt đối xử và đánh giá khách quan. Bộ này nhận định cách tiếp cận cho thấy cả hai bên có thể giải quyết những khác biệt thông qua đối thoại, theo Reuters.

Tác động và triển vọng thị trường

Người phát ngôn của Ủy ban châu Âu, Olof Gill, cho hay EU vẫn mở cửa cho cạnh tranh toàn cầu theo các quy tắc rõ ràng.

“Thị trường châu Âu mở cửa cho xe điện từ khắp nơi trên thế giới, miễn là chúng đến đây theo một sân chơi bình đẳng”, Gill nói. “Nếu những điều kiện đó được đáp ứng, thì chúng ta có thể xem xét các cam kết về giá một cách nghiêm túc”.

Các nhà phân tích thì nhận định khuôn khổ này vẫn có thể cho phép các thương hiệu Trung Quốc mở rộng tại châu Âu.

Theo hãng tin AP, Rico Luman, nhà kinh tế cấp cao tại ING, cho biết: “Giá sàn có lẽ mang lại cho các thương hiệu Trung Quốc sự an tâm để tiếp tục xuất khẩu dài hạn, đồng thời tránh được thuế nhập khẩu cao hơn. Tôi tin chắc rằng các thương hiệu Trung Quốc sẽ tiếp tục thâm nhập thị trường”.

Stephen Chan của S&P Global Ratings cho biết nhu cầu ở châu Âu có thể suy yếu nếu giá sàn được phê duyệt làm thu hẹp đáng kể khoảng cách chi phí giữa xe điện chạy bằng pin của Trung Quốc và châu Âu.

Xe sản xuất tại Trung Quốc đã chiếm 6% doanh số bán ô tô của EU trong nửa đầu năm 2025, tăng từ 5% so với cùng kỳ năm trước. Các nhà phân tích dự đoán tỷ lệ này sẽ đạt gần 10% vào năm 2030.