Bức tranh ngành công nghiệp ô tô toàn cầu chứng kiến những bước ngoặt lịch sử khi rào cản thương mại không thể ngăn cản bước tiến thần tốc của các nhà sản xuất xe hơi Trung Quốc tại thị trường châu Âu. Việc áp dụng thuế chống trợ cấp đối với xe điện chạy pin cùng nguy cơ mở rộng sang xe hybrid đã không tạo ra hiệu ứng bảo hộ như mong đợi của EU, ngược lại, lại đang đẩy nhanh tiến trình bản địa hóa sản xuất và làm trầm trọng thêm khủng hoảng cấu trúc trong lòng ngành ô tô lục địa già.
Báo cáo sơ bộ mới nhất từ Cục Hải quan, tính chung trong nửa đầu năm 2026, tổng giá trị kim ngạch nhập khẩu ô tô nguyên chiếc và linh kiện ô tô của cả nước đã chính thức cán mốc 6,68 tỷ USD, tăng 37,3% so với cùng kỳ năm trước, tương ứng mức tăng ròng 1,81 tỷ USD.
Trước sức ép từ xe điện giá rẻ Trung Quốc, rào cản thuế quan cùng các khoản lỗ hàng tỷ USD ở mảng xe điện, các hãng ô tô truyền thống phương Tây và Nhật Bản buộc phải bước vào "kỷ nguyên tinh giản". Chiến lược sinh tồn cốt lõi của họ là cắt giảm tối đa sự phức tạp trên toàn bộ chuỗi giá trị để tối ưu hóa chi phí sản xuất.
Trước sức ép từ làn sóng chuyển dịch xe điện và công nghệ phần mềm, ngành công nghiệp ô tô Nhật Bản đang chuẩn bị kích hoạt một chiến lược mang tính cách mạng: phá bỏ bức tường vị kỷ để tiêu chuẩn hóa phụ tùng trên quy mô toàn ngành. Bước đi mang tính sống còn này không chỉ giúp tối ưu hóa chi phí sản xuất mà còn giải phóng nguồn lực tối đa để các ông lớn Đông Á tập trung vào cuộc chiến công nghệ lõi, định hình lại chuỗi cung ứng toàn cầu trong thời kỳ mới.
Cuộc cách mạng xe điện tại Trung Quốc đang chứng kiến một nghịch lý chưa từng có trong lịch sử ngành công nghiệp ô tô toàn cầu. Ô tô – vốn được coi là tài sản tích lũy có giá trị lớn với vòng đời hàng thập kỷ – nay đang bị biến thành một "thiết bị công nghệ tiêu dùng nhanh".
Trung Quốc được dự báo sẽ trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới xuất khẩu 10 triệu xe trong năm nay, chỉ ba năm sau khi vượt qua Nhật Bản vào năm 2023 để trở thành nhà xuất khẩu ô tô lớn nhất thế giới.
Các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đang giành thị phần từ các đối thủ Nhật Bản ở Tây Âu, đẩy thị phần của các hãng xe Nhật xuống mức thấp nhất trong bốn thập kỷ qua. Nhưng những bất ổn về chính sách thuế quan của châu Âu có thể ảnh hưởng rất lớn đến xuất khẩu của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Một đại lý ô tô ở Moscow đang phải vật lộn để đáp ứng nhu cầu xe điện mới từ Trung Quốc khi người tiêu dùng tìm cách tránh cuộc khủng hoảng nhiên liệu. Thực tế này dẫn đến tình trạng chờ đợi và giá cả tăng vọt trên khắp nước Nga.
Các nhà sản xuất ô tô toàn cầu đang phải đối mặt với muôn vàn khó khăn khi các thương hiệu của Mỹ, châu Âu và Nhật Bản mất dần thị phần vào tay các đối thủ Trung Quốc, những người không chỉ dẫn đầu trong lĩnh vực xe điện, mà còn cả pin, thiết kế và phần mềm.
Sau khi Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố rằng ông sẽ cho phép nhập khẩu xe điện có giới hạn từ Trung Quốc, nhà xuất khẩu ô tô lớn nhất nước này đã tổ chức các cuộc họp đầu tiên tại Canada với các đại lý ô tô.
