Thị trường ô tô nào trên thế giới sẽ điện khí hóa nhanh nhất?

Xe điện, bao gồm xe điện chạy bằng pin (BEV) và xe hybrid cắm điện (PHEV), được dự đoán sẽ chiếm 25,5% doanh số bán hàng toàn cầu. Điều này có nghĩa là khoảng 23,7 triệu xe hybrid cắm điện mới sẽ lưu hành trên toàn thế giới. Trong tương lai, triển vọng được cải thiện ở Trung Quốc.

Dự báo thị phần xe điện (EV) toàn cầu sẽ đạt 27,5% vào năm 2026, 43,2% vào năm 2030, 64,6% vào năm 2035 và 83,2% vào năm 2040. Tuy nhiên, áp lực ngân sách và những thay đổi chính sách có thể đe dọa đầu tư vào các chương trình khuyến khích và cơ sở hạ tầng sạc điện. Nhiều nhà sản xuất ô tô truyền thống đang giảm mục tiêu về xe điện. Điều này càng làm suy yếu triển vọng áp dụng xe điện ở Bắc Mỹ.

Thị trường xe điện bùng nổ của Trung Quốc

Sự bùng nổ của xe điện tiếp tục diễn ra ở Trung Quốc, với thị phần xe điện sạc tăng từ 13,9% năm 2021 lên 44,3% năm 2024. Sức mạnh của thị trường được hỗ trợ bởi tổng chi phí sở hữu thuận lợi và giá cả ngày càng cạnh tranh.

Trước những khó khăn kinh tế, chính phủ Trung Quốc đã tập trung vào việc thúc đẩy tiêu dùng nội địa, với sự hỗ trợ bổ sung dành cho các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) thuộc sở hữu nhà nước. Tình hình kinh tế có vẻ tích cực, với việc OECD nâng triển vọng tăng trưởng GDP năm 2025 của Trung Quốc lên 5%.

Nhu cầu về xe cũng vẫn duy trì ổn định. EV Volumes đã nâng nhẹ dự báo doanh số bán xe hạng nhẹ năm 2025 lên 27,8 triệu chiếc, tăng 7,1% so với năm trước. Chương trình thu hồi xe cũ đã được gia hạn vượt quá thời hạn ban đầu là tháng 1 năm 2025. Tuy nhiên, chương trình này đã bị tạm dừng ở một số thành phố, điều này có thể làm giảm nhu cầu đối với xe điện một cách không cân xứng do mức trợ cấp cao hơn dành cho xe điện.

Ngoài ra, vào tháng 10 năm 2025, Trung Quốc đã chấm dứt chương trình trợ cấp xe điện quốc gia, theo báo cáo của Reuters. Nước này cũng loại bỏ xe năng lượng mới (NEV) khỏi danh sách các ngành công nghiệp mới nổi chiến lược trong kế hoạch phát triển 5 năm mới nhất. Điều này bao gồm xe điện, xe điện tầm xa (EREV) và xe điện chạy bằng pin nhiên liệu (FCEV).

Trợ cấp trực tiếp đã bị bãi bỏ, nhưng việc miễn thuế mua xe vẫn được duy trì, mặc dù dự kiến sẽ được loại bỏ dần vào năm 2027. Ngoài ra, một số chính quyền địa phương vẫn cung cấp các ưu đãi có mục tiêu.

Mục tiêu cần đạt được

Năm 2025, Trung Quốc đặt mục tiêu doanh số bán tổng cộng khoảng 15,5 triệu xe năng lượng mới. Quốc gia này cũng cam kết giảm lượng khí thải nhà kính từ 7% đến 10% vào năm 2035. Đây là cam kết đầu tiên của quốc gia về việc cắt giảm khí thải tuyệt đối.

Trong khi các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc tiếp tục tung ra các mẫu PHEV và EREV mới, xe BEV đang lấy lại đà phát triển, được thúc đẩy bởi các chương trình giảm giá mạnh mẽ do BYD khởi xướng. Do đó, xe điện (BEV) được dự báo sẽ chiếm 61,2% doanh số bán xe điện vào năm 2025 và khoảng hai phần ba vào năm 2031.

Tại Trung Quốc, xe điện được dự báo sẽ chiếm 56,4% tổng doanh số bán xe hạng nhẹ vào năm 2025. Con số này dự kiến sẽ tăng lên 76,4% vào năm 2030, 89,7% vào năm 2035 và 96,1% vào năm 2040.

Các dự báo về khối lượng dựa trên doanh số bán lẻ, không bao gồm xuất khẩu và tồn kho. Điều này giải thích sự khác biệt so với các con số dựa trên bán buôn thường cao hơn được công bố bởi các cơ quan khác.

Những rào cản ở Bắc Mỹ

Tại Bắc Mỹ, bao gồm Mỹ và Canada, doanh số bán xe hạng nhẹ tăng 2,9% trong năm 2024, sau mức tăng trưởng 12,4% trong năm 2023. Tỷ lệ xe điện tăng từ 9,4% năm 2023 lên 10,2% năm 2024. Trái ngược với Trung Quốc, quá trình điện khí hóa của khu vực dường như đã mất đi nhiều động lực.

Năm ngoái chứng kiến nhiều yếu tố ảnh hưởng lớn tác động đến thị trường xe hạng nhẹ của khu vực. Canada đã hết kinh phí cho chương trình iZEV vào tháng Giêng, với việc tỷ lệ sử dụng xe điện (BEV) giảm và không có chương trình thay thế nào được công bố. Vào tháng Ba, chính phủ Mỹ đã công bố mức thuế nhập khẩu 25% đối với xe hơi. Sau đó, đạo luật "One Big Beautiful Bill" đã chấm dứt các khoản tín dụng thuế cho xe điện vào tháng Chín.

Ford đã hủy bỏ kế hoạch sản xuất một số mẫu xe điện hoàn toàn tại Mỹ và đang thay thế mẫu F-150 Lightning chạy điện hoàn toàn bằng phiên bản EREV (xe điện chạy điện). Hãng này không phải là đơn độc, Stellantis cũng đang thực hiện những thay đổi chiến lược tương tự, theo báo cáo của TechCrunch. Điều này cho thấy thị phần xe PHEV (xe hybrid sạc điện) và EREV (xe điện chạy điện) sẽ tăng lên khi các nhà sản xuất cân bằng giữa việc điện hóa với sở thích của khách hàng và áp lực lợi nhuận.

Doanh số xe điện đã làm tăng nhẹ dự báo doanh số bán xe hạng nhẹ năm 2025 tại Bắc Mỹ lên 18,2 triệu chiếc. Con số này tăng 2% so với năm trước. Thị phần xe điện hiện được dự báo sẽ đạt 9,9% vào năm 2025 và chỉ tăng nhẹ lên 10,1% vào năm 2026.

Những mức tăng nhỏ này chủ yếu được hỗ trợ bởi thị trường Canada và việc tung ra nhiều mẫu xe giá cả phải chăng hơn. Điều này bao gồm các phiên bản tiêu chuẩn của Tesla Model 3 và Model Y. Thị phần xe điện dự kiến sẽ tăng lên 20,9% vào năm 2030, 39,3% vào năm 2035 và 58,6% vào năm 2040. Con số này thấp hơn nhiều so với dự báo thị phần xe điện toàn cầu là hơn 83,2% vào năm 2040.

Sự bất ổn của thị trường châu Âu

Thị trường xe hạng nhẹ của Tây và Trung Âu tăng trưởng 1,7% so với cùng kỳ năm trước vào năm 2024, sau mức tăng trưởng 14% về số lượng đăng ký vào năm 2023. Việc thay đổi thuế quan hàng hóa, những diễn biến ở Ukraine và căng thẳng đang diễn ra ở Trung Đông đều tạo ra sự bất ổn về doanh số bán hàng trong khu vực. Khả năng lạm phát cao hơn, giá dầu và chi phí năng lượng cũng có thể dẫn đến tiêu dùng cá nhân yếu hơn.

Tuy nhiên, báo cáo triển vọng kinh tế tháng 12 năm 2025 của OECD dự đoán GDP khu vực đồng Euro sẽ tăng 1,3% vào năm 2025. Con số này cao hơn một chút so với báo cáo tháng 9, dự kiến tăng trưởng 1,2%.

Liên minh châu Âu (EU) đã đề xuất giảm thuế quan vào tháng 8, tạo điều kiện thuận lợi cho thỏa thuận thương mại EU-Mỹ. Điều này đã giảm thuế đối với ngành ô tô từ 27,5% xuống còn 15%. Các thỏa thuận thương mại tự do EU-Mercosur và EU-Mexico được phê chuẩn gần đây cũng đã thúc đẩy khả năng cạnh tranh của ngành ô tô trong khu vực.

Tốc độ tăng trưởng thấp

EV Volumes dự báo doanh số bán xe hạng nhẹ tại Tây và Trung Âu sẽ tăng 0,3% so với năm trước vào năm 2025. Con số này cao hơn so với dự báo tháng 9 năm 2025, dự kiến giảm 1%. Với 15 triệu chiếc, con số này thấp hơn nhiều so với 18 triệu xe hạng nhẹ được đăng ký vào năm 2019.

EV Volumes không kỳ vọng thị trường châu Âu sẽ trở lại mức năm 2019 trong thời gian dự báo hiện tại, đến năm 2040. Nhu cầu cũng được dự kiến sẽ giảm nhẹ vào năm 2030 và 2035. Nhu cầu có thể sẽ tăng mạnh vào năm 2029 và 2034, do các mục tiêu phát thải nghiêm ngặt hơn của EU.

Sự trì trệ vào năm 2040 phản ánh hiệu ứng chu kỳ cơ bản. Các đỉnh điểm trước đó về nhu cầu thay thế và đổi mới đội xe đang giảm dần, và thị trường trở lại bình thường sau nhiều năm khối lượng phục hồi cao. Doanh số bán xe hạng nhẹ dự kiến sẽ tăng 1,7% vào năm 2026, phụ thuộc vào sự tương tác phức tạp giữa các yếu tố kinh tế và quy định.

Dự báo của EV Volumes cho thấy doanh số bán xe điện tại châu Âu sẽ tăng 30,2% so với năm trước vào năm 2025, đạt 3,99 triệu chiếc. Điều này có nghĩa là chúng sẽ chiếm 26,6% tổng doanh số bán xe hạng nhẹ.

Doanh số xe điện chạy hoàn toàn bằng pin (BEV) được dự báo sẽ tăng 28% so với năm trước, chiếm 67,5% tổng số xe điện được giao vào năm 2025. Doanh số bán xe hybrid sạc điện (PHEV) dự kiến sẽ tăng 35,1%.

Xe điện (EV) sẽ đạt 31,1% thị phần doanh số bán xe hạng nhẹ tại châu Âu vào năm 2026 và 36,6% vào năm 2027. Điều này được thúc đẩy bởi việc ra mắt các mẫu xe mới, giá cả thấp hơn và các mục tiêu khí thải nghiêm ngặt hơn.

Gói chính sách ô tô của EU

Vào tháng 12 năm 2025, Ủy ban châu Âu đã công bố Gói chính sách ô tô. Gói này đưa ra lộ trình giảm CO2 được sửa đổi và các cơ chế tuân thủ từ năm 2030 đến năm 2035.

Trước đây, các nhà sản xuất ô tô phải cắt giảm 100% lượng khí thải CO2 từ ống xả của xe chở khách vào năm 2035. Theo đề xuất mới, thay vào đó họ sẽ cần đạt mức giảm 90% so với mức năm 2021. 10% còn lại sẽ được bù đắp thông qua thép carbon thấp, nhiên liệu điện tử và nhiên liệu sinh học. Vì vậy, các loại xe PHEV, EREV, FHEV, xe hybrid nhẹ và thậm chí cả xe động cơ đốt trong thuần túy (ICE) vẫn có thể được sử dụng sau năm 2035.

Gói chính sách này cũng đề xuất sự linh hoạt hơn cho mục tiêu năm 2030. Các nhà sản xuất có thể được gia hạn ba năm từ năm 2030 đến năm 2032 để đạt được mục tiêu giảm 55% lượng khí thải. Đối với xe thương mại hạng nhẹ (LCV), mục tiêu giảm CO2 năm 2030 sẽ được nới lỏng từ 50% xuống 40%, nhằm thừa nhận tiến độ điện khí hóa chậm hơn.

Các biện pháp được đề xuất bổ sung bao gồm các mục tiêu bắt buộc về tỷ lệ xe không phát thải và phát thải thấp trong đội xe ở cấp độ quốc gia thành viên. Cũng có thể có các quy định ghi nhãn được cập nhật về phạm vi hoạt động và mức tiêu thụ năng lượng của xe điện. Các khoản tín dụng đặc biệt dành cho các loại xe điện nhỏ, giá cả phải chăng được sản xuất tại EU cũng đang được xem xét. Một gói hỗ trợ pin trị giá 1,8 tỷ euro cũng được đề xuất để đẩy nhanh chuỗi giá trị pin châu Âu.

Đề xuất này vẫn cần được sự chấp thuận của cả Nghị viện EU và Hội đồng EU. Điều này có nghĩa là nó chưa được phản ánh trong dự báo về khối lượng xe điện. Tuy nhiên, nếu được áp dụng như đã nêu, xe điện có thể chỉ chiếm từ 55% đến 60% doanh số bán xe hạng nhẹ ở châu Âu vào năm 2030. Con số này sẽ tăng lên từ 80% đến 85% vào năm 2035. Đến năm 2040, tỷ lệ này có thể đạt từ 90% đến 95%.

Những dự báo này dựa trên giả định về sự cân bằng phát thải trong giai đoạn từ năm 2030 đến năm 2032 và sự tiếp tục điều chỉnh các chính sách quốc gia.