Thị trường ô tô Việt Nam sẽ có “cuộc đua lớn” về giá năm 2026
Khi thuế nhập khẩu ô tô từ EU và Anh tiếp tục giảm theo lộ trình cùng ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe hybrid chính thức áp dụng từ năm 2026, thị trường ô tô Việt Nam đứng trước một bước ngoặt lớn về giá, cấu trúc sản phẩm và xu hướng tiêu dùng.
Lợi thế về chính sách thuế
Từ năm 2026, khi các chính sách thuế mới chính thức có hiệu lực, thị trường ô tô Việt Nam được kỳ vọng sẽ bước vào giai đoạn tái định hình rõ nét hơn, với cạnh tranh giá thực chất, xu hướng xanh hóa mạnh mẽ và lợi ích ngày càng nghiêng về phía người tiêu dùng.
Lộ trình cắt giảm thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đang từng bước tạo ra những thay đổi mang tính cấu trúc đối với thị trường ô tô Việt Nam. Trong đó, Hiệp định Thương mại Tự do Liên minh châu Âu – Việt Nam (EVFTA) và Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen (UKVFTA) được xem là hai động lực chính, khi ô tô nguyên chiếc nhập khẩu từ 27 quốc gia EU và Anh Quốc nằm trong nhóm hàng hóa có mức cắt giảm thuế sâu và kéo dài.
Theo cam kết, kể từ năm 2020, thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ EU và Anh vào Việt Nam được cắt giảm đều đặn khoảng 7% mỗi năm và sẽ chính thức về mức 0% vào năm 2030. Từ ngày 1/1/2025, mức thuế đối với các dòng xe có dung tích xi lanh từ 1.5L - 2.5L chỉ còn 31,2% - 35,4%. Nếu lộ trình này được duy trì, mức của năm 2026 sẽ vào khoảng 24% - 29%. Đây được xem là lộ trình mang tính dài hạn, tạo “đường băng” cho các hãng xe châu Âu từng bước điều chỉnh chiến lược sản phẩm, giá bán và hệ thống phân phối tại Việt Nam, thay vì những thay đổi mang tính đột ngột.
Trong năm 2024, các dòng ô tô du lịch phổ thông, bao gồm xe xăng, diesel, hybrid và xe điện, vẫn chịu mức thuế nhập khẩu 42,5%. Sang năm 2025, mức thuế này tiếp tục giảm xuống còn 35,4%. Dù mức giảm chưa tạo ra cú hích tức thì về giá, song trong bối cảnh thị trường ô tô đang chịu áp lực cạnh tranh gay gắt và sức mua phục hồi chậm, mỗi điểm phần trăm thuế được cắt giảm đều mở ra dư địa để các hãng xe linh hoạt hơn trong chính sách giá, ưu đãi và trang bị sản phẩm.
Bên cạnh thuế nhập khẩu, chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với xe hybrid cũng vừa ghi nhận bước ngoặt quan trọng. Ngày 14/6/2025, Quốc hội đã thông qua Luật Thuế TTĐB sửa đổi, theo đó xe sử dụng động cơ xăng kết hợp điện sẽ chịu mức thuế TTĐB bằng 70% so với xe động cơ đốt trong thông thường. Quy định này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026.
Điểm đáng chú ý là Luật sửa đổi đã xóa bỏ sự phân biệt giữa xe hybrid tự sạc (HEV) và hybrid sạc ngoài (PHEV) vốn tồn tại trong chính sách trước đây. Từ năm 2026, cả hai nhóm xe hybrid sẽ được áp dụng chung một mặt bằng thuế ưu đãi, thay vì chỉ PHEV được hưởng lợi như trước.
Với thay đổi này, các mẫu hybrid tự sạc chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu sản phẩm hiện nay sẽ lần đầu tiên được hưởng ưu đãi thuế TTĐB tương đương hybrid sạc ngoài. Đây được đánh giá là cú hích đáng kể cho phân khúc hybrid, đặc biệt trong bối cảnh hạ tầng trạm sạc cho xe điện và PHEV tại Việt Nam vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, còn xe thuần điện vẫn đối mặt với rào cản về chi phí và thói quen tiêu dùng.
Trên thực tế, hiện nhiều hãng xe đã chủ động “đón đầu” chính sách khi triển khai các chương trình khuyến mãi, giảm giá sâu cho các mẫu hybrid, bao gồm cả HEV và PHEV. Động thái này không chỉ nhằm kích cầu tiêu dùng, mà còn giúp doanh nghiệp cơ cấu lại danh mục sản phẩm trước thời điểm chính sách thuế mới chính thức đi vào thực tế.
Theo ước tính của các chuyên gia trong ngành, việc giảm khoảng 30% thuế TTĐB có thể tác động trực tiếp đến giá bán lẻ và lệ phí trước bạ của xe hybrid. Với một mẫu xe có giá tính thuế khoảng 500 triệu đồng, mức ưu đãi thuế có thể giúp giá xe giảm khoảng 70–80 triệu đồng. Ở phân khúc trung và cao cấp, nơi giá tính thuế cao và thuế suất TTĐB lớn hơn, mức tiết kiệm thậm chí có thể lên tới 120–150 triệu đồng mỗi xe.
Sẽ có “cuộc đua” về giá
Theo TS. Nguyễn Minh Phong, khi xe hybrid được hưởng mức thuế ưu đãi thấp hơn rõ rệt so với xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống, chính sách này sẽ tác động trực tiếp đến lợi ích và thị hiếu của người tiêu dùng, đồng thời tạo động lực để doanh nghiệp đẩy mạnh bán hàng. Việc doanh nghiệp được hưởng lợi từ giảm thuế, qua đó có điều kiện hạ giá bán tới người tiêu dùng, là hiệu ứng lan tỏa tích cực mà chính sách mang lại.
Cũng ông Phong, các điều chỉnh chính sách mới chắc chắn sẽ hình thành một mặt bằng cạnh tranh giá mới trên thị trường ô tô Việt Nam. Tuy nhiên, mức độ tác động còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như thông tin tuyên truyền, chiến lược kinh doanh của từng hãng xe và chất lượng sản phẩm.
Khi đứng trước nhiều lựa chọn, người tiêu dùng sẽ so sánh giữa giá cả, công nghệ và mức ưu đãi để đưa ra quyết định, qua đó cho thấy yếu tố kinh tế đóng vai trò quyết định trong hành vi tiêu dùng.
Đáng chú ý, TS. Nguyễn Minh Phong nhấn mạnh, bên cạnh ưu đãi, tính ổn định và định hướng dài hạn của chính sách là yếu tố đặc biệt quan trọng. Nếu chính sách thiếu nhất quán, rủi ro không chỉ đến với nhà sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới người tiêu dùng. Chính sách thuế ổn định sẽ tạo nền tảng cho doanh nghiệp yên tâm đầu tư, từ đó bảo đảm nguồn cung và định hướng tiêu dùng bền vững.
