Thị trường ô tô Việt 2026: Áp lực “dọn kho” xe 2025 tái định hình mặt bằng giá mới
Với lượng xe lớn tồn kho từ năm 2025 (VIN 2025) chuyển sang, cùng sự sụt giảm tiêu thụ thị trường của những tháng đầu năm 2026, thị trường Việt đang chứng kiến bài toán tài chính khó khăn mà các hãng và đại lý phải giải được đó là việc định hình lại mặt bằng giá và trật tự cạnh tranh trên thị trường.
Theo báo cáo của Cục Thống kê, thị trường Việt Nam trong năm 2025 đã đón 691.000 xe mới. Trong khi đó, theo số liệu cộng gộp mới nhất của Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), VinFast và TC Motor (chưa tính các hãng xe Trung Quốc), luỹ kế xe bán ra trên thị trường Việt trong năm 2025 đạt 604.134 chiếc, tăng 22,22% so với doanh số năm 2024 (494.300 xe). Kết quả này đã phá vỡ kỷ lục doanh số từng được thiết lập trước đó vào năm 2022 (522.143 xe). So với con số tổng thể về lượng xe ô tô được “bơm” ra thị trường trong năm 2025, thị trường đang dư cung khoảng gần 87.000 xe.
Bước sang năm 2026, theo số liệu từ Cục Thống kê (Bộ Tài chính), VAMA, VinFast và TC Motor, thị trường ô tô Việt Nam trong tháng 1/2026 ghi nhận tổng cộng 70.806 xe mới được bổ sung. Tháng 2/2026, ước tính có tổng cộng 49.627 chiếc ô tô mới, bao gồm cả xe sản xuất trong nước và xe nhập khẩu được bổ sung cho thị trường Việt Nam. Như vậy, thị trường Việt trong 2 tháng đầu năm 2026 đã đón nhận tổng nguồn cung khoảng hơn 120.000 xe.
Trong khi đó, tổng doanh số bán hàng của các thành viên VAMA trong tháng 1/2026 đạt 19.278 chiếc, Vinfast đạt 16.172 xe, TC Motor đạt đạt 5.872 xe. Tháng 2/2026, VAMA đạt 19.278, VinFast đạt 9.903 xe, TC Motor đạt 2.253 xe. Luỹ kế 2 tháng đầu năm 2026, thị trường Việt tiêu thụ khoảng hơn 73.000 xe.
Trước áp lực dư cung lớn của thị trường, để giải quyết bài toán tồn kho, thị trường đang chứng kiến những đợt giảm giá mạnh nhất trong nhiều qua. Bằng chứng là ngay từ đầu năm 2026, các thương hiệu lớn Toyota, Honda, Mitsubishi, Ford hay các thương hiệu xe Trung Quốc mới vào Việt Nam như Geely, Omoda&Jeacoo… cũng đã nhanh chóng tung ra nhiều chương trình ưu đãi để kéo khách.
Trên thực tế, cuộc đua giảm giá kéo dài đồng nghĩa với biên lợi nhuận bị thu hẹp, dòng tiền sẽ bị ảnh hưởng vì bản thân các doanh nghiệp ngành ô tô luôn phải đối mặt với gánh nặng tài chính khá lớn.
Với các hãng nhập khẩu hoặc thì phải đối mặt với câu chuyện tồn kho lớn cần phải đủ sức gồng gánh và tài chính mạnh khi sức mua của người dân bị chi phối bởi lãi suất và tâm lý thận trọng trước nhiều yếu tố.
Đặc biệt khi bối cảnh địa chính trị toàn cầu dẫn đến giá xăng dầu biến động khó lường thì sức mua của thị trường cũng sẽ bị ảnh hưởng.
Áp lực giải phóng "hàng cũ" trở thành cuộc chiến sinh tồn của các hãng xe cũng như đại lý. Các dòng xe từng là "vua doanh số" ở phân khúc Crossover hay MPV hiện đang phải gánh mức chiết khấu chưa từng thấy, có những mẫu giảm sâu lên đến cả trăm triệu.
Nếu như trước đây các hãng xe thường duy trì một khoảng cách an toàn về giá giữa các đời xe để bảo vệ giá trị thương hiệu thì chiến lược này bước sang năm 2026 không còn hiệu quả. Để kéo khách, rõ ràng các hãng không thể định giá quá cao so với mức giá đang "chạm đáy" của xe đời cũ. Điều này vô hình trung tạo ra một mặt bằng giá mới thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng ban đầu của các nhà sản xuất.
Không chỉ thế, khi xe mới tồn kho giảm giá quá sâu, thị trường xe đã qua sử dụng cũng bị ảnh hưởng khi bị đóng băng cục bộ, buộc các showroom xe cũ phải hạ giá sàn để cạnh tranh.
Lộ trình cắt giảm thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đang từng bước tạo ra những thay đổi mang tính cấu trúc đối với thị trường ô tô Việt Nam. Trong đó, Hiệp định Thương mại Tự do Liên minh châu Âu – Việt Nam (EVFTA) và Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen (UKVFTA) được xem là hai động lực chính, khi ô tô nguyên chiếc nhập khẩu từ 27 quốc gia EU và Anh Quốc nằm trong nhóm hàng hóa có mức cắt giảm thuế sâu và kéo dài.
Theo cam kết, kể từ năm 2020, thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ EU và Anh vào Việt Nam được cắt giảm đều đặn khoảng 7% mỗi năm và sẽ chính thức về mức 0% vào năm 2030. Từ ngày 1/1/2025, mức thuế đối với các dòng xe có dung tích xi lanh từ 1.5L - 2.5L chỉ còn 31,2% - 35,4%. Nếu lộ trình này được duy trì, mức của năm 2026 sẽ vào khoảng 24% - 29%. Đây được xem là lộ trình mang tính dài hạn, tạo “đường băng” cho các hãng xe châu Âu từng bước điều chỉnh chiến lược sản phẩm, giá bán và hệ thống phân phối tại Việt Nam, thay vì những thay đổi mang tính đột ngột.
Tiếp đến là làn sóng đổ bộ ồ ạt của các thương hiệu xe điện với chiến lược giá linh hoạt đã buộc xe xăng truyền thống phải cắt giảm lợi nhuận để giữ thị phần. Một chiếc xe xăng VIN 2025 nếu không giảm giá sâu sẽ hoàn toàn mất đi lợi thế trước một chiếc xe điện cùng phân khúc nhưng sở hữu công nghệ vượt trội và chi phí vận hành thấp hơn nhiều.
Trong giai đoạn mới của thị trường, trước làn sóng giảm giá, người tiêu dùng Việt Nam năm 2026 đang đứng trước nhiều áp lực trước khi xuống tiền mua xe.
Ở góc độ người tiêu dùng, thời điểm hiện tại thì nhóm khách hàng kinh doanh dịch vận tải hoặc những người có kế hoạch sử dụng xe trên 5 năm sẽ tìm đến cơ hội sở hữu xe phân khúc cao với chi phí thực tế của phân khúc thấp. Ngược lại, với nhóm khách hàng cá nhân quan tâm đến trải nghiệm công nghệ và thường xuyên đổi xe thì vẫn đắn đo trong việc chờ điều chỉnh giá của các loại xe VIN 2026.
Có thể nói mặt bằng giá mới được thiết lập trong năm 2026 sẽ không chỉ là kết quả của các chương trình khuyến mãi ngắn hạn, mà là hệ quả của điều chỉnh tất yếu để cân bằng lại cán cân cung - cầu toàn thị trường. Sự mất cân bằng cung - cầu cũng buộc các hãng xe không thể tiếp tục dựa vào chiến lược tăng giá theo năm như trước đây vẫn từng áp dụng. Thay vào đó, bài toán đặt ra là các hãng cần tính toán đến cuộc đua về tối ưu hóa chi phí sản xuất và giá trị trải nghiệm của người tiêu dùng sẽ là tiêu chí quan trọng thúc đẩy doanh số.
