Rào cản pháp lý ngăn dòng vốn tỷ USD đổ bộ vào thị trường ô tô lớn thứ 2 thế giới

Những diễn biến trong năm 2025 đã đưa USMCA trở nên quan trọng hơn đối với thương mại quốc tế và sản xuất của ba nền kinh tế Bắc Mỹ, làm tăng thêm tầm quan trọng của việc xem xét lại USMCA vào năm 2026.

Sự không chắc chắn về tương lai của USMCA đã góp phần làm giảm đầu tư ở Canada và Mexico, với việc làm trong ngành sản xuất cũng yếu ở cả hai bên biên giới Mỹ-Mexico vào năm 2025.

Tuy nhiên, một chủ đề nổi bật là sự tăng trưởng và đa dạng hóa liên tục của ngành sản xuất Mexico. Phân tích dữ liệu thương mại giá trị gia tăng mới nhất nhấn mạnh sự hội nhập mạnh mẽ của ngành sản xuất Bắc Mỹ.

Sự tăng trưởng và hội nhập này ngày càng áp dụng cho các ngành công nghiệp ngoài lĩnh vực ô tô, chẳng hạn như máy tính và điện tử và thiết bị y tế. Khi việc tăng lương bắt buộc ở Mexico khiến một số ngành sản xuất thâm dụng lao động trở nên kém cạnh tranh hơn, sự tăng trưởng trong các lĩnh vực sản xuất có giá trị gia tăng cao hơn cho thấy một hướng mà USMCA có thể phát triển.

Trước những thay đổi khó lường về pháp lý, các nhà sản xuất ô tô toàn cầu lên kế hoạch đầu tư hàng tỷ USD vào Mỹ để thúc đẩy sản xuất và tránh thuế quan của Tổng thống Donald Trump, nhưng họ đang chờ đợi sự rõ ràng về tình trạng của hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ và thuế xe trong tương lai.

Ngành công nghiệp ô tô đã kêu gọi chính quyền Tổng thống Trump gia hạn Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada. Hiệp định sẽ được xem xét lại trong năm nay. Các công ty ô tô gọi thỏa thuận thương mại này là rất quan trọng đối với sản xuất ô tô của Mỹ.

“Chúng tôi sản xuất ở đâu, sản xuất cái gì, tất cả đều đang thay đổi”, Tổng Giám đốc Bộ phận Toyota, David Crist, nói với Reuters bên lề Triển lãm Ô tô New York. “Thật khó để đưa ra những quyết định đó với mức thuế 25% theo USMCA. Tôi nghĩ chúng ta cần có thêm thông tin rõ ràng hơn trước khi hoàn tất mọi quyết định trong gói đầu tư 10 tỷ USD, nhưng khoản đầu tư đó chắc chắn sẽ đến”.

Hyundai đã công bố khoản đầu tư 26 tỷ USD vào Mỹ đến năm 2028. Công ty đã giới thiệu một mẫu SUV concept và cho biết họ có kế hoạch sản xuất một mẫu xe bán tải cỡ trung mới vào năm 2030 tại Mỹ.

Giám đốc điều hành của Hyundai, Jose Munoz, cho hay công ty đặt mục tiêu đạt 80% số xe bán ra tại Mỹ được sản xuất trong nước và tăng sản lượng tại Mỹ từ 800.000 xe lên 1,2 triệu xe. “Chúng tôi muốn đầu tư ở đây”, Munoz nói với Reuters. “Đây là thị trường quan trọng nhất của chúng tôi”.

Năm ngoái, Hyundai đã nói với chính quyền của ông Trump rằng sự không chắc chắn về USMCA đang làm trì hoãn các quyết định đầu tư.

“Việc sớm xác nhận gia hạn USMCA sẽ ngay lập tức mở khóa hơn 20 tỷ USD đầu tư mới vào Mỹ. Mỗi tháng không rõ ràng đều làm chậm quá trình tạo việc làm, lựa chọn địa điểm và phát triển công nghệ”, Hyundai cho biết.

Volkswagen hiện đã ra mắt phiên bản mới của mẫu SUV Atlas được sản xuất tại nhà máy ở Tennessee. Toyota trong khi đó báo cáo doanh số bán hàng quý đầu tiên giảm nhẹ, đạt 569.420 chiếc tại Mỹ. GM và Toyota báo cáo doanh số bán hàng quý thấp hơn tại Mỹ trong bối cảnh lo ngại về khả năng chi trả.

Canada hiện đã đạt được thỏa thuận thuế quan với Trung Quốc vào tháng Giêng, cho phép Trung Quốc xuất khẩu xe điện sang Canada với mức thuế thấp hơn nhiều, với hạn ngạch ban đầu là 49.000 xe trong 12 tháng.

Tuy nhiên, xe Trung Quốc không thể vượt biên từ Canada sang Mỹ, theo lời đặc phái viên của ông Trump.

“Khi bạn nhìn vào khối lượng đầu tư và cả thời gian cần thiết để xây dựng danh mục sản phẩm và chuỗi cung ứng, sự ổn định là vô cùng quan trọng”, Kjell Gruner, chủ tịch kiêm CEO của Tập đoàn Volkswagen tại Mỹ, nói với Reuters.

Những chiếc xe giá rẻ nhất của Nissan dành cho thị trường Mỹ được sản xuất tại Mexico, nhưng điều đó đang gặp khó khăn do thuế quan, theo ông Christian Meunier, chủ tịch của Nissan Americas. “Vấn đề là, chúng không được sản xuất tại Mỹ, và việc sản xuất những chiếc xe giá cả phải chăng tại Mỹ là một thách thức rất lớn do chi phí nhân công cao”, ông nói với Reuters.

Nissan hiện đang tăng sản lượng tại nhà máy ở Tennessee và sẽ đưa mẫu Rogue hybrid mới đến nhà máy này vào năm tới. Thuế quan là “một điều tốt cho Nissan, vì nó buộc chúng tôi phải đẩy nhanh quá trình nội địa hóa sản xuất”, ông Meunier nhấn mạnh.