"Ưu tiên Châu Âu" – Vũ khí mới của EU trong cuộc chiến xe điện toàn cầu
Ủy ban Châu Âu đang chuẩn bị dự luật yêu cầu xe điện phải được lắp ráp tại EU và ít nhất 70% linh kiện phải được sản xuất trong nước để đủ điều kiện nhận trợ cấp của nhà nước. Động thái này có thể mở đường cho chính sách công nghiệp “Mua hàng Châu Âu” chính thức, gần đây được Volkswagen và Stellantis kêu gọi.
Tờ Financial Times đưa tin, Ủy ban EU đang soạn thảo luật để ràng buộc các ưu đãi mua hàng của nhà nước đối với các loại xe điện chạy bằng pin, xe hybrid và xe chạy bằng pin nhiên liệu mới với việc lắp ráp tại EU.
Brussels cũng muốn ít nhất 70% linh kiện không phải pin phải được sản xuất tại EU, tính theo giá trị. Ngoài ra, một số linh kiện pin quan trọng phải có nguồn gốc từ Liên minh Châu Âu.
Tuy nhiên, Ủy ban EU vẫn liệt kê ngưỡng thành phần 70% trong ngoặc vuông trong dự thảo, báo hiệu rằng các quan chức vẫn đang tranh luận về con số này và có thể sẽ sửa đổi. Ủy ban dự kiến sẽ công bố Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp, trong đó sẽ đưa các quy định mới vào, vào ngày 25 tháng 2 sắp tới. Brussels sẽ mở rộng luật này ra ngoài lĩnh vực ô tô để bao gồm cả xây dựng và công nghiệp nặng.
Luật được đề xuất nhằm mục đích bảo vệ các ngành công nghiệp EU bằng cách yêu cầu xem xét lượng khí thải CO₂ trong các quy trình đấu thầu công khai. Lý do đằng sau điều này rất rõ ràng đó là ngành sản xuất của EU đang phải đối mặt với áp lực đáng kể từ sự cạnh tranh giá rẻ của Trung Quốc, giá năng lượng cao và chi phí tuân thủ các sáng kiến khí hậu nghiêm ngặt của Liên minh. Sáng kiến “Mua hàng châu Âu” đã xuất hiện từ những nỗ lực vận động hành lang mạnh mẽ.
Việc vận động hành lang này không chỉ giới hạn ở những nỗ lực hậu trường. Các nhà sản xuất ô tô lớn nhất châu Âu, Volkswagen và Stellantis, đã công khai vận động cho sáng kiến này.
Đầu tháng này, Giám đốc điều hành của VW, Oliver Blume và giám đốc của Stellantis, Antonio Filosa, đã gửi một bức thư ngỏ chung kêu gọi ưu tiên sản xuất trong nước trong các quy định về khí hậu của EU. Họ cũng đề xuất các ưu đãi tài chính, trong đó nêu rõ: “Mỗi chiếc xe điện chạy bằng pin “sản xuất tại châu Âu” nên được nhận khoản thưởng CO2.
Chính sách “Mua hàng châu Âu” mới là một phần trong chiến lược rộng lớn hơn của Ủy ban EU nhằm giảm sự phụ thuộc của châu Âu vào Trung Quốc và Mỹ trên nhiều lĩnh vực. Các luật như Đạo luật Nguyên liệu thô quan trọng (CRMA) đã được Ủy ban ban hành, nhưng đây chỉ là bước khởi đầu.
Tuy nhiên, không phải tất cả các nhà sản xuất ô tô trong nước đều ủng hộ các chính sách trợ cấp như vậy. Ví dụ, BMW đã cảnh báo rằng các quy định này có thể tạo ra chi phí và thủ tục hành chính không cần thiết.
Theo nguồn tin từ Financial Times, các nhà sản xuất khác đang kêu gọi một quy tắc “Sản xuất tại châu Âu” linh hoạt hơn, mở rộng ra ngoài EU để bao gồm các trung tâm sản xuất như Thổ Nhĩ Kỳ và Anh, cũng như các đối tác thương mại quan trọng như Nhật Bản.
