10:32 17/04/2009

Một luật sửa tám luật: Quá rộng!

Minh Thúy

"Cuộc đại phẫu" về luật để giải quyết những vấn đề bức xúc nhất liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản đã bắt đầu

Pháp luật về đầu tư xây dựng cơ bản còn nhiều hạn chế - Ảnh: Việt Tuấn.
Pháp luật về đầu tư xây dựng cơ bản còn nhiều hạn chế - Ảnh: Việt Tuấn.
"Cuộc đại phẫu" về luật để giải quyết những vấn đề bức xúc nhất liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản đã bắt đầu.

Dự án luật sửa đổi, bổ sung mộtsố điều liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản, vừa được Chính phủ trình Ủyban Thường vụ Quốc hội chiều 16/4.

Theotờ trình, Chính phủ đề nghị sửa đổi, bổ sung 52 điều, khoản vướng mắc,bức xúc nhất trong tám luật và một nghị quyết, gồm: 8 điều của Luật Xâydựng, 8 điều của Luật Đầu tư, 17 điều của Luật Đấu thầu, 7 điều củaLuật Doanh nghiệp, 2 điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, 4 điềucủa Luật Đất đai, 2 điều của Luật Bảo vệ môi trường, 3 điều của LuậtPhòng cháy và chữa cháy, 1 điều của Nghị quyết 66/2006/QH11 về dự án,công trình quan trọng Quốc gia trình Quốc hội quyết định chủ trương đầutư.

Như vậy, còn một số luật, pháp lệnh khác có liên quan đến đầu tư xây dựng chưa xem xét trong luật này.

Sáng kiến lập pháp?

Tờtrình của Chính phủ gọi dự luật này là “sáng kiến lập pháp của Quốchội” trên cơ sở kết quả giám sát hoạt động đầu tư xây dựng cơ bản trongphạm vi cả nước của  Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Theo đó, việcban hành hệ thống văn bản pháp luật của Trung ương và địa phương về đầutư xây dựng cơ bản còn có những vấn đề nổi cộm, thiếu thống nhất vàchưa phù hợp với thực tế.

Điều đó đang gây trở ngại cho việctriển khai thực hiện đầu tư xây dựng cơ bản. Do vậy, Ủy ban Thường vụQuốc hội đã kiến nghị Chính phủ tổng rà soát các văn bản quy phạm phápluật về xây dựng cơ bản, sửa đổi, bổ sung kịp thời các luật để trìnhQuốc hội xem xét.

Quốc hội đã quyết định đưa dự án luật này vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2009.

Cơquan thẩm tra, Ủy ban Kinh tế của Quốc hội nhấn mạnh, đây là lần đầutiên áp dụng kỹ thuật một luật sửa nhiều luật chuyên ngành khác nhau,với những nội dung phức tạp.

Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu đẩynhanh tiến độ đầu tư xây dựng cơ bản ngay trong năm 2009 và 2010, Ủyban này thấy rằng cần trình Quốc hội xem xét, thông qua dự án luật ngaytại kỳ họp thứ 5 tới đây.

Theo dự thảo, luật này có hiệu lực thi hành từ ngày1/7/2009.

Hết sức thận trọng

Đánhgiá cao quá trình khẩn trương chuẩn bị xây dựng dự án luật của Chínhphủ (từ tháng 11/2008) song hầu hết các ý kiến thảo luận đều lo ngại vềphạm vi điều chỉnh quá rộng của Luật có thể ảnh hưởng đến tính hệ thốngcủa pháp luật hiện hành.

Mới thẩm tra sơ bộ, song Ủy ban Kinh tếcủa Quốc hội đã dành tới 10 trang để “cân đong” lợi – hại và bày tỏchính kiến với từng điều, khoản trong dự luật.

Nhận định vấn đềbức xúc nhất là tiến độ sử dụng các dự án sử dụng vốn Nhà nước rấtchậm, một trong những nguyên nhân chính là do thủ tục đầu tư xây dựngcơ bản còn nhiều vướng mắc, rườm rà, Ủy ban đề nghị dự luật chỉ nên tậptrung sửa đổi, bổ sung những nội dung về quy trình, thủ tục, đặc biệtlà giai đoạn chuẩn bị đầu tư trong các luật liên quan trực tiếp đến đầutư xây dựng cơ bản.

Đa số nội dung về quy trình, thủ tục đầu tưxây dựng cơ bản được quy định trong Luật Xây dựng và Luật Đấu thầu. Vìvậy, cần tập trung sửa đổi, bổ sung 2 luật này và một số quy định trongcác luật có liên quan.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Hà Văn Hiền cũngđề nghị Chính phủ giải trình thêm về tác động của việc sửa đổi 2 điềucủa Luật Bảo vệ môi trường và 3 điều của Luật Phòng cháy, chữa cháy.Đặc biệt, chưa nên sửa đổi Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, Luật Đấtđai và Nghị quyết 66/2006/QH11.

Riêng với Luật Đất đai, Ủy bannày cho rằng nếu chỉ sửa đổi một vài điều thì chưa giải quyết đượcvướng mắc hiện tại mà có thể còn làm phức tạp thêm tình hình. Mặt khác,dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật đất đai cũng đang đượcchuẩn bị trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến trong thời gian tới.

Vớilý do nội dung sửa đổi trong 2 điều của Luật thuế thu nhập doanh nghiệpkhông liên quan trực tiếp đến trình tự, thủ tục đầu tư xây dựng cơ bản,Ủy ban Kinh tế đề nghị chưa nên sửa.

Cách đặt vấn đề của cơ quan thẩm tra nhận được sự đồng thuận cao của các vị đại biểu Quốc hội.

Chủnhiệm Ủy ban Tài Chính – Ngân sách Phùng Quốc Hiển lo ngại dự luật quánhiều vấn đề và quá rộng, ở một số vấn đề cụ thể tính thuyết phục chưacao, lý do chưa xác đáng.

Đại biểu Trần Thế Vượng, Trưởng ban Dân Nguyện cho rằng không nên dùng luật để sửa nghị quyết.

Chủnhiệm Ủy ban Quốc phòng và An ninh Lê Quang Bình góp ý về việc sửa LuậtPhòng cháy chữa cháy: “Luật tốt thế có gì mà sửa. Chỉ là quy định cụthể hơn thôi, không có gì khác thì sửa làm gì?”.

Ông Nguyễn VănThuận, chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật lưu ý, cần hết sức thận trọng, vì cóthể tách một điều ra để sửa nhưng nó còn có liên quan đến các điều kháctrong luật đó, nên “phanh” lại  việc sửa một số luật.

Coi đây làbộ luật “cấp bách”, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Võ Hồng Phúc bày tỏ: “chúng tôi muốn là Quốc hội thông qua kỳ này thì mới giải quyết đượcchứ sang năm mới áp dụng thì sẽ không đáp ứng yêu cầu bức xúc nữa”.

Chủtịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh: đây là lần đầu tiên dùng mộtluật sửa nhiều luật, là cách làm hay, sát với thực tiễn. Theo Chủ tịch,sửa những vấn đề bức xúc nhưng phải kỹ, thuyết phục, tránh sửa cái nàylại “kênh” cái khác.

Theo Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên“gia hạn” thì việc tiếp thu, tiếp tục hoàn thiện dự án luật này phảixong trước 10/5 để kịp gửi đến các vị đại biểu Quốc hội