Ngân hàng Nhà nước giải đáp các vướng mắc trong huy động vốn

Các chính sách liên quan của Ngân hàng Nhà nước đã ban hành, đã thực hiện một thời gian nhưng vướng mắc trên thực tế vẫn đặt ra.

Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Tiền Giang có Công văn số 164/NHNN-TGI1 gửi Ngân hàng Nhà nước xin ý kiến về một số trường hợp huy động vốn của các ngân hàng thương mại.

Ngân hàng Nhà nước cũng đã có văn bản trả lời ở 4 trường hợp cụ thể.

Thứ nhất, về việc áp dụng hình thức huy động vốn theo lãi suất bậc thang, văn bản trả lời của Ngân hàng Nhà nước cho biết, tại Thông tư số 04/2011/TT-NHNN ngày 10/3/2011 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quy định tổ chức tín dụng áp dụng lãi suất tối đa bằng mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn thấp nhất của tổ chức tín dụng theo từng đồng tiền trong trường hợp tổ chức, cá nhân rút tiền gửi trước hạn. Theo đó, việc ngân hàng thương mại quy định lãi suất huy động theo hình thức gửi và rút tiền bậc thang như nội dung công văn số  164/NHNN-TGI1 là không phù hợp với quy định tại Thông tư số 04/2011/TT-NHNN.

Thứ hai, về việc các ngân hàng thương mại quy định mức lãi suất huy động vốn tối đa bằng VND (14%/năm) đối với các kỳ hạn 1 ngày, 2 ngày, 3 ngày…, tại Thông tư số 02/2011/TT-NHNN ngày 3/3/2011 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước quy định các tổ chức tín dụng ấn định lãi suất huy động bằng đồng Việt Nam tối đa là 14%/năm, bao gồm cả khoản chi khuyến mại dưới mọi hình thức. Theo đó, việc ấn định mức lãi suất huy động vốn đối với các kỳ hạn cụ thể do ngân hàng thương mại xem xét quyết định trên cơ sở cung - cầu vốn thị trường, phù hợp với quy định tại Thông tư số 02/2011/TT-NHNN.

Thứ ba, về việc các ngân hàng thương mại huy động vốn dưới hình thức nhận vốn ủy thác của tổ chức, cá nhân để cho vay, các ngân hàng được thực hiện nghiệp vụ ủy thác và nhận ủy thác để cho vay theo quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010 và Quy định ủy thác và nhận ủy thác cho vay vốn của tổ chức tín dụng ban hành theo Quyết định số 742/2002/QĐ-NHNN ngày 17/7/2002 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. Theo đó, ủy thác cho vay là việc bên ủy thác giao vốn cho ngân hàng thương mại thông qua hợp đồng ủy thác để trực tiếp cho vay, thu nợ đối với khách hàng, bên ủy thác trả phí cho bên ngân hàng thương mại và thu lãi tiền vay từ khách hàng vay. Vì vậy, việc các ngân hàng thương mại huy động vốn dưới hình thức nhận vốn ủy thác là không đúng pháp luật.

Thứ tư, về việc các ngân hàng thương mại áp dụng mức lãi suất huy động vốn và có các chương trình khuyến mại, Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo chi nhánh tại Tiền Giang yêu cầu các ngân hàng thương mại trên địa bàn tỉnh giải trình cụ thể việc áp dụng lãi suất huy động vốn cộng với khoản chi khuyến mại theo mức lãi suất phù hợp với quy định tại Thông tư số 02/2011/TT-NHNN (14%/năm). Nếu các ngân hàng thương mại chưa giải trình được hoặc việc giải trình cho thấy lãi suất huy động vốn thực tế vượt quá mức lãi suất tối đa quy định tại Thông tư số 02/2011/TT-NHNN thì yêu cầu các ngân hàng thương mại không được thực hiện chương trình huy động vốn có khuyến mại.

Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng có văn bản trả lời Ngân hàng Thương mại Cổ phần Á châu (ACB) về sản phẩm tiết kiệm VND đảm bảo theo trị giá USD. Văn bản cho biết: “Theo quy định của pháp luật về hoạt động huy động vốn, ACB không được thực hiện huy động vốn dưới hình thức nhận tiền gửi tiết kiệm bằng đồng Việt Nam đảm bảo bằng đô la Mỹ và các hình thức huy động vốn khác không phù hợp với quy định của pháp luật”.