12:31 21/10/2009

Nhập siêu và “lời giải” đến từ Trung Quốc

Anh Quân

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên nói về việc thanh toán bằng Nhân dân tệ trong giao dịch với Trung Quốc

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên - Ảnh: Anh Quân.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên - Ảnh: Anh Quân.
Trong con số nhập siêu khoảng 6,5 tỷ USD của Việt Nam 9 tháng đầu năm 2009, có một phần đáng kể đến từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên, “tỷ lệnhập siêu năm 2009 từ Trung Quốc sẽ không cao hơn năm 2008”.

Có cơ sở để Thứ trưởng Nguyễn Thành Biên tin tưởng vào điều này, bởi trong quan hệ thương mại của Việt Nam vớiTrung Quốc, sắp tới là giai đoạn có thể có nhiều thay đổi. TạiĐại lễ đường Dân tộc (Nam Ninh, Quảng Tây) sáng 20/10, trước các nhàbáo Việt Nam, ông Biên nói:

- Như chúng ta đều biết, trong quanhệ thương mại Việt Nam và Trung Quốc có hiện tượng mất cân đối, ViệtNam đang nhập siêu từ Trung Quốc.

Để cải thiện tình hình, theotôi một trong những giải pháp là đẩy mạnh xuất khẩu hàng Việt Nam sangthị trường Trung Quốc, theo các con đường chính ngạch, cũng như đẩymạnh quan hệ buôn bán biên mậu giữa các tỉnh biên giới Việt Nam và cáctỉnh biên giới Trung Quốc, nhất là Quảng Tây, Vân Nam.

Nămtới, khu vực mậu dịch tự do ASEAN - Trung Quốc (CAFTA) sẽ bắt đầu khởiđộng. Điều này sẽ hỗ trợ gì cho hàng Việt Nam đi vào Trung Quốc?

Thờigian qua, hiệp định thương mại tự do giữa ASEAN và Trung Quốc đã đàmphán và được triển khai theo từng giai đoạn, từ chương trình thu hoạchsớm, cho đến hiệp định về hàng hóa, hiệp định về dịch vụ và gần đây làhiệp định về đầu tư.

Bắt đầu từ năm 2010, các khung khổ tronghiệp định về mậu dịch tự do giữa ASEAN – Trung Quốc sẽ được triển khaiđồng bộ. Chúng tôi cho rằng đây là cơ hội rất tốt cho doanh nghiệp ViệtNam, để tận dụng cơ hội thị trường rộng lớn với trên 1,3 tỷ dân màTrung Quốc đem lại.

Nhưng theo ông, doanh nghiệp Việt Nam có khả năng tận dụng cơ hội này không?

Thamgia vào khu vực mậu dịch tự do này cũng đặt ra những vấn đề rất lớn,đối với Việt Nam là khả năng cạnh tranh của bản thân doanh nghiệp cũngnhư của hàng hóa, dịch vụ. Bởi vì hàng hóa và dịch vụ của Trung Quốcrất rẻ và có sức cạnh tranh cao trong thị trường khu vực và thị trườngViệt Nam.

Để tận dụng cơ hội đem lại từ khu vực mậu dịch tự doASEAN – Trung Quốc, đòi hỏi rất nhiều nỗ lực từ phía doanh nghiệp,trong việc nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp mình, cũng như hànghóa mà doanh nghiệp cung cấp cho thị trường Trung Quốc.

Mộttrong những điểm đáng lưu ý khi triển khai CAFTA là việc sử dụng đồng Nhân dân tệ trong thanh toán nội khối. Ông đánh giá thế nào về việc này?

Trongbối cảnh hiện nay, chúng ta đang có những nỗ lực để giảm bớt sự phụcthuộc hoạt động ngoại thương Việt Nam vào các đồng tiền ngoài tệ truyềnthống, nhất là USD. Trên thị trường Việt Nam, có những lúc đã xảy ratình trạng căng thẳng trong mua bán USD, kể cả trên thị trường tự docũng như thị trường liên ngân hàng.

Cho nên chúng tôi đãkhuyến cáo các doanh nghiệp cần phải đa dạng hóa rổ ngoại tệ, không nênquá phụ thuộc vào đồng USD, nên mạnh dạn áp dụng những phương tiệnthanh toán khác, những đồng tiền thanh toán khác ngoài USD, ví dụ nhưđồng Euro, Yên Nhật, Bảng Anh và các đồng tiền khác.

Riêng vớithị trường Trung Quốc, như đã biết, Chính phủ Trung Quốc đã giao chotỉnh Vân Nam và tỉnh Quảng Tây xúc tiến ứng dụng việc thanh toán trongthương mại với các nước ASEAN bằng đồng nhân dân tệ.

Hiện naythanh toán giữa các doanh nghiệp buôn bán biên mậu đã được ngân hàngnhà nước hai bên chính thức chấp thuận và cũng có rất nhiều hợp đồngthanh toán bằng Nhân dân tệ. Như vậy, chúng ta hạn chế được sức ép phảihuy động một lực lượng lớn đồng USD trong thanh toán với doanh nghiệpTrung Quốc, trong bối cảnh chúng ta vẫn nhập khẩu rất lớn từ Trung Quốc.

Về phía Chính phủ, việc này đang được triển khai như thế nào và bao giờ sẽ có các quy định cụ thể?

Hiệnnay, Bộ Công Thương đang cùng với Ngân hàng Nhà nước xúc tiến đẩy mạnhviệc nghiên cứu các khả năng thanh toán sử dụng đồng nhân dân tệ trongquan hệ thương mại với Trung Quốc.

Ngân hàng Nhà nước cũng đangxây dựng một đề án để chính thức trình Chính phủ, xin phép triển khaithanh toán dùng các đồng tiền khác, trong đó có việc sử dụng đồng nhândân tệ trong thanh toán với các doanh nghiệp Trung Quốc.