Để du lịch thực sự là ngành kinh tế mũi nhọn

Khi đã xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, là động lực để thúc đẩy các ngành khác phát triển theo, thì phải có sự đầu tư thích đáng

Ông Nguyễn Quốc Hưng, Ủy viên thường trực, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục thanh thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội.
Ông Nguyễn Quốc Hưng, Ủy viên thường trực, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục thanh thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội.

Xung quanh vấn đề làm thế nào để phát triển ngành du lịch Việt Nam trở thành kinh tế mũi nhọn, TBKTVN đã có cuộc phỏng vấn ông Nguyễn Quốc Hưng, Ủy viên thường trực, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục thanh thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội.

Dưới góc nhìn của cơ quan chuyên trách của Quốc hội, ông đánh giá như thế nào về sự phát triển của ngành du lịch Việt Nam thời gian gần đây?

Cùng với sự phát triển của du lịch thế giới và khu vực, du lịch Việt Nam có sự tăng trưởng mạnh mẽ, ấn tượng trong thời gian qua. Những chỉ tiêu cơ bản của Chiến lược phát triển du lịch đến năm 2020, tầm nhìn tới năm 2030, đặc biệt chỉ tiêu về số lượng khách quốc tế cơ bản hoàn thành và đã vượt vào năm 2017. 

Tăng trưởng du lịch tác động tích cực đến phát triển kinh tế - xã hội, tới nhiều ngành khác, có đóng góp lớn để tăng trưởng chung của đất nước vượt mức Quốc hội đề ra. Diện mạo, đời sống vật chất, văn hóa của nhân dân ở các địa phương du lịch phát triển được cải thiện rõ rệt. 

Dù đã đạt được những kết quả tích cực, song du lịch Việt Nam vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng, thế mạnh to lớn của đất nước, với kỳ vọng của Đảng, Quốc hội và nhân dân. Khi nào du lịch Việt Nam bằng du lịch Thái Lan, Malaysia, Singapore vẫn chưa có câu trả lời thuyết phục. 

Trong báo cáo, thống kê liên tục mấy năm qua chỉ nêu % tăng trưởng của nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ nhưng lại không nêu % tăng trưởng, đóng góp của du lịch cho GDP mà lại đưa ra % tăng của khách quốc tế? Do vậy, có ý kiến cho rằng, phải chăng chúng ta chú trọng tới phát triển số lượng khách quốc tế hơn tới chất lượng, tới đóng góp của du lịch cho GDP, cho kinh tế - xã hội. 

Tuy nhiên, sự tăng trưởng đột biến về số lượng khách quốc tế đến Việt Nam gần 30% trong năm 2016 và 2017 là nhất thời, có phần do nguyên nhân khách quan. Con số 30%, thậm chí 20% hay 10% sẽ không lặp lại trong năm nay và những năm tiếp nếu chúng ta "ngủ quên trên vòng nguyệt quế" rơi vào bẫy "tăng trưởng khách" .

Vậy, đâu là những nguyên nhân khiến du lịch Việt Nam chưa phát triển được đúng với tiềm năng, thế mạnh, thưa ông?

Nguyên nhân đầu tiên là nhận thức của một số bộ, ngành chưa thực sự coi du lịch là ngành kinh tế tổng hợp, có tính liên vùng, liên ngành, xã hội hóa và hội nhập quốc tế cao. 

Các cơ chế, chính sách phát triển du lịch chất lượng, hiệu quả chưa cao, thiếu tính kịp thời và đột phá để du lịch phát triển theo đúng bản chất của một ngành kinh tế. Việc xây dựng các chiến lược, đề án, quy hoạch du lịch chưa đáp ứng yêu cầu về chất lượng, tính dự báo và thời gian.

Nguyên nhân tiếp theo là hiệu quả quản lý nhà nước về du lịch còn những hạn chế. Du lịch chưa được tạo điều kiện và đặt đúng vị trí cần có tương xứng là ngành kinh tế mũi nhọn của nó. 

Sự phối hợp liên vùng, liên ngành hiệu quả còn thấp so với yêu cầu thúc đẩy phát triển du lịch. Ban Chỉ đạo Nhà nước về du lịch ở Trung ương và một số địa phương hoạt động chưa có hiệu quả cao, chưa phát huy được hết vai trò nhạc trưởng của mình... 

Sản phẩm du lịch thiếu phong phú và đa dạng cũng là một trong những nguyên nhân khiến du lịch Việt Nam chưa thực sự phát triển. Ngành du lịch hiện chủ yếu khai thác những cái sẵn có trong thiên nhiên và cộng đồng, thiếu sản phẩm nổi trội khác biệt và chất lượng. Công tác đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, cũng như công tác quảng bá, xúc tiến du lịch còn hạn chế, bất cập cần khắc phục.

Để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn và đóng góp trên 10% GDP vào năm 2020. Theo ông, cần phải có những giải pháp như thế nào?

Du lịch là ngành kinh tế sáng tạo, sức mạnh của du lịch nằm ở địa phương và doanh nghiệp, cần phát huy tính chủ động sáng tạo, phân cấp trao quyền mạnh hơn nữa cho doanh nghiệp và địa phương, không nên nghĩ rằng dư địa để phát triển du lịch vẫn rất lớn, không cần đầu tư thì du lịch Việt Nam vẫn phát triển.

Khi đã xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, là động lực để thúc đẩy các ngành khác phát triển theo, thì phải có sự đầu tư thích đáng. Trong bối cảnh như vậy, vai trò của Chính phủ rất quan trọng. 

Nếu Chính phủ không có cơ chế đặc thù, có chính sách đột phá và đầu tư thích đáng cho du lịch, cũng như cán bộ ngành du lịch không có nỗ lực và quyết tâm ngay trong năm 2019 thì chỉ tiêu du lịch đóng góp trên 10% GDP và cơ bản thành ngành kinh tế mũi nhọn và giữ vai trò động lực cho các ngành kinh tế khác sẽ khó thực hiện vào năm 2020.

Đào tạo nhân lực công nghệ qua thực hành từ bậc phổ thông để làm chủ tự động hóa

Làn sóng ứng dụng trí tuệ nhân tạo và robot trong sản xuất đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực công nghệ cao. Để đáp ứng nhu cầu thực tiễn và hiện thực hóa các mục tiêu chuyển đổi số quốc gia, giáo dục cần chuyển dịch mạnh mẽ từ truyền thụ lý thuyết sang thực hành, hình thành tư duy công nghệ xuyên suốt cho người học ngay từ bậc phổ thông...

Nghệ An xây dựng hệ sinh thái giúp doanh nghiệp khai thác thực chất các FTA

Các hiệp định thương mại tự do (FTA) đã giúp hàng hóa Việt Nam tiếp cận những thị trường lớn với ưu đãi thuế quan đáng kể. Tuy nhiên, cơ hội chỉ thành lợi thế khi doanh nghiệp đạt chuẩn xuất xứ, kỹ thuật và truy xuất nguồn gốc. Với Nghệ An, vấn đề hiện nay không chỉ mở rộng xuất khẩu, mà còn phải giúp doanh nghiệp đủ năng lực khai thác những lợi ích thực chất từ các cam kết thương mại quốc tế…

Thương mại điện tử không khoảng cách: Khởi động ngày hội số đầu tiên của Việt Nam

Ngày Thương mại điện tử quốc gia (12/12) lần đầu được luật hóa, đánh dấu cột mốc lịch sử của ngành. Hưởng ứng sự kiện, Tuần lễ Thương mại điện tử Việt Nam 2026 với chủ đề “Thương mại điện tử không khoảng cách” chính thức khởi động nhằm thu hẹp chênh lệch số, kích cầu tiêu dùng cuối năm...

Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội 10 tháng đầu năm 2026 ghi nhận nhiều con số kỷ lục. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu lần đầu tiên vượt mốc 1.000 tỷ USD, vốn FDI đăng ký đạt mức cao nhất kể từ năm 2009 đến nay (54,85 tỷ USD), vốn FDI thực hiện cũng đạt mức cao nhất trong 5 năm qua (24,08 tỷ USD). Cùng với sự phục hồi mạnh mẽ của sản xuất công nghiệp, bán lẻ và du lịch, nền kinh tế Việt Nam đang chứng tỏ đà tăng trưởng vững chắc…

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khoá XVI dự kiến kéo dài 28 ngày bắt đầu từ 17/10/2026. Kỳ họp với khối lượng công việc lớn, dự kiến xem xét, thông qua 43 luật, nghị quyết quy phạm pháp luật và quyết định...

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Việt Nam: Khát vọng quốc gia biển mạnh

Yêu cầu cốt lõi mà Nghị quyết 20 đặt ra là phải biến nước ta từ một quốc gia có biển thành một quốc gia biển mạnh, với kinh tế biển phát triển hiện đại, có năng lực cạnh tranh cao, đồng thời giữ vững...

VnEconomy Interactive

VnEconomy Interactive

Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên...

VnEconomy
VnEconomy