Cần 14.793 tỷ đồng để phát triển cây mắc ca giai đoạn 2021 - 2030
Chu Khôi
29/09/2021, 08:56
Tổng cục Lâm nghiệp đề xuất mục tiêu đưa diện tích trồng mắc ca lên 100.000 ha vào năm 2030 và đạt 250.000 ha vào năm 2050. Phấn đấu đến năm 2030, ngành chế biến mắc ca đạt giá trị 725 triệu USD, trong đó xuất khẩu đạt trên 500 triệu USD và đến năm 2050 xuất khẩu đạt giá trị 2,5 tỷ USD...
Mắc ca nhiều triển vọng để phát triển.
Tổng cục Lâm nghiệp đang phối hợp với Hiệp hội Mắc ca Việt Nam và các đơn vị liên quan xây dựng Đề án “Phát triển bền vững mắc ca giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2050”. Hiện Đề án đang trong giai đoạn thu thập ý kiến đóng góp từ các chuyên gia, doanh nghiệp và xã hội để hoàn thiện trước khi trình lên Chính phủ.
NĂNG SUẤT CAO GẤP ĐÔI SO VỚI TRỒNG Ở ÚC
Ông Nguyễn Quốc Trị, Tổng cục trưởng Tổng cục Lâm nghiệp Việt Nam cho biết, đến nay, cả nước có 29 tỉnh trồng mắc ca, với tổng diện tích 18.840 ha, sản lượng thu hoạch ước đạt 8.840 tấn hạt tươi/năm. So với định hướng quy hoạch, diện tích mắc ca đã trồng vượt 8.900 ha, đạt 189,5% so với quy hoạch.
Trong tổng diện tích mắc ca hiện nay, có 11.943,1 ha, tuổi từ 1-4, chiếm 63,4%; diện tích cho thu hoạch 6.896 ha, chiếm 36,6 % diện tích. Mắc ca ở vùng Tây Bắc chủ yếu mới được trồng trong những năm gần đây với diện tích 6.274,6 ha (chiếm 82%), diện tích cho thu hoạch mới đạt 18 %. Đối với vùng Tây Nguyên, diện tích Mắc ca đang cho thu hoạch là 5.228,8 ha (chiếm 53%).
Tính đến tháng 5/2021, cả nước có 60 cơ sở sơ chế và 72 cơ sở chế biến mắc ca với tổng công suất tiêu thụ nguyên liệu 7.315 tấn hạt.
Tại khu vực Tây Bắc, năng suất trung bình của cây mắc ca ở tuổi 7 trở lên đạt 3 tấn hạt tươi/ha đối với phương thức trồng thuần, cao gấp 1,63 lần so với vùng nguyên sản Úc (1,8 tấn/ha).
Ở khu vực Tây Nguyên, năng suất trung bình ở tuổi 7 trở lên đạt 4,0 tấn hạt tươi/ha đối với phương thức trồng thuần và 2,8 tấn hạt tươi/ha, cao gấp 2,17 lần so với vùng nguyên sản Úc.
Đánh giá về thực trạng cây mắc ca hiện nay, ông Nguyễn Quốc Trị cho biết công nghệ chế biến mắc ca ở nước ta còn đơn giản, sản phẩm chưa tinh và chất lượng chưa cao; thiếu sự đồng bộ về cơ chế, chính sách để khuyến khích, thu hút sự tham gia của người dân, doanh nghiệp đầu tư phát triển mắc ca.
Liên quan đến vấn đề phát triển cây mắc ca, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lê Quốc Doanh vừa có buổi làm việc với Tổng cục Lâm nghiệp, Hiệp hội Mắc ca Việt Nam và các đơn vị liên quan về việc xây dựng Đề án “Phát triển bền vững mắc ca giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2050”.
Thứ trưởng Lê Quốc Doanh làm việc với Tổng cục Lâm nghiệp và Hiệp hội mắc ca Việt Nam
Tại buổi làm việc, GS Nguyễn Lân Hùng, Phó chủ tịch Hiệp hội Mắc ca Việt Nam thông tin, sản lượng chế biến và quy mô giao dịch thương mại hạt Mắc ca trên thế giới tăng từ 27.894 tấn nhân năm 2010 lên 62.875 tấn nhân vào năm 2020.
Tuy nhiên, cho tới nay, sản lượng mắc ca trên toàn thế giới mới chỉ đáp ứng được 25% nhu cầu trong khi tốc độ tăng trưởng của thị trường bình quân khoảng 15%/năm.
Theo dự báo của Hiệp hội Quả khô thế giới (INC), đến năm 2030 lượng cung hạt mắc ca mới chỉ đáp ứng 50% nhu cầu tiêu thụ. Vì vậy, Việt Nam cần đầu tư và có chiến lược tốt để nắm bắt cơ hội và phát triển cây mắc ca.
PHẤN ĐẤU XUẤT KHẨU 500 TRIỆU USD VÀO NĂM 2030
Hiện nay, trên thế giới chỉ có một số nước có thể trồng mắc ca như Úc, Nam Phi, Mỹ, Trung Quốc. Trong khi đó, Việt Nam được thiên nhiên ưu đãi, có 2 vùng khí hậu đặc biệt phù hợp là Tây Bắc, Tây Nguyên, song theo GS Nguyễn Lân Hùng cây mắc ca của Việt Nam chưa được quan tâm đúng mức..
Phân tích cụ thể hơn, GS Hùng biết do giai đoạn đầu cây mắc ca mới được vào Việt Nam nên một số cơ sở đã vội vàng sản xuất cây giống một cách vô trách nhiệm. Họ đưa ra giống dởm, giống kém chất lượng nên nhiều cây không ra quả hoặc ra quả rất ít.
Mặt khác, quá trình trồng mắc ca không đảm bảo, người dân không chăm sóc hoặc chăm sóc không đúng kỹ thuật, dẫn đến vườn mắc ca đạt sản lượng thấp.
Trên thực tế, Việt Nam đã có những dự án thất bại như ca cao, cao su trồng ở Tây Bắc, tạo ra một cái tâm lý giống như sợ sệt, hoài nghi. "Ngay cả bây giờ khi triển khai dự án nhiều người vẫn có những hoài nghi như vậy. Mặc dù mắc ca là cây trồng triển vọng, nhưng phần lớn nông dân vẫn e dè chưa dám đầu tư trồng ”, ông Hùng phản ánh.
Theo tính toán của Hiệp hội Mắc ca Việt Nam, chi phí trồng cây mắc ca dao động từ 200- 300 triệu đồng/ha, còn nếu trồng xen cây mắc ca với cây cà phê thì chi phí chỉ còn từ 100- 120 triệu đồng/ha trong 5 năm đầu.
Hiện nay, vùng trồng mắc ca chủ yếu là đồi núi địa hình phức tạp, nguồn lao động đa số là đồng bào dân tộc miền núi, đời sống còn nhiều khó khăn, không có điều kiện về vốn để đầu tư trồng mắc ca thâm canh. Do đó, cần có những giải pháp phù hợp để khắc phục, đặc biệt là giải pháp về vốn khi phát triển mắc ca trong thời gian tới.
Dự thảo “Đề án Phát triển bền vững mắc ca đến năm 2030, tầm nhìn đến 2050” đặt mục tiêu 100.000 ha vào năm 2030 và 250.000 ha vào năm 2050. Đưa sản lượng hạt tươi đạt 185 ngàn tấn/năm đến năm 2030, tương đương 46.250 tấn nhân.
Đối với chế biến, mục tiêu phát triển chế biến sâu với những sản phẩm mắc ca có chất lượng, giá trị gia tăng cao, phục vụ tiêu dùng trong nước và xuất khẩu, phấn đấu đến năm 2030 đạt giá trị 725 triệu USD, trong đó xuất khẩu đạt trên 500 triệu USD và đến năm 2050 đạt giá trị 2,5 tỷ USD.
Trong giai đoạn 10 năm tới cần xây dựng 6 cơ sở chế biến sâu với công suất mỗi cơ sở từ 10.000-20.000 tấn hạt tươi/năm; xây dựng 358 cơ sở chế biến mới.
Theo ước tính, tổng kinh phí thực hiện Đề án giai đoạn 2021-2030 là 14.793 tỷ đồng. Trong đó, đề xuất ngân sách nhà nước 116,6 tỷ đồng để thực hiện các dự án ưu tiên về nghiên cứu, phát triển giống, hướng dẫn kỹ thuật; vốn xã hội hóa cần 14.676,5 tỷ đồng, bao gồm nguồn vốn của các doanh nghiệp, người dân, vốn vay, tài trợ, vốn hợp pháp khác, thực hiện những hoạt động: trồng và chăm sóc mắc ca, xây dựng nhà máy sơ chế, chế biến sâu.
Đánh giá cao dự thảo đề án của Tổng cục Lâm nghiệp, song Thứ trưởng Lê Quốc Doanh yêu cầu, đề án cần tiếp tục đánh giá sâu về thực trạng cây mắc ca trong những năm gần đây về mặt kinh tế, kỹ thuật, diện tích trồng xen kẽ…
Bên cạnh đó, Thứ trường cũng yêu cầu các đơn vị liên quan cần làm rõ vấn đề thích nghi, hiệu quả, quỹ đất phát triển cây mắc ca tại các địa phương. Từ đó, mới đề xuất quy hoạch diện tích trồng mắc ca cụ ở từng khu vực cụ thể.
Tại Hội nghị gặp mặt doanh nghiệp với chủ đề "80 năm doanh nghiệp đồng hành cùng đất nước" do Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì ngày 30/8, Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) Lê Mạnh Hùng đã chia sẻ về 5 "An" và 5 "Nhất" của Tập đoàn trong hành trình đồng hành cùng đất nước.
Ngăn chặn đường nhập lậu, hỗ trợ doanh nghiệp duy trì sản xuất bền vững
Theo phản ánh của Hiệp hội Mía đường Việt Nam, hiện nay ngành mía đường đang gánh chịu nhiều sức ép. Hàng tồn kho lớn khiến doanh thu doanh nghiệp sụt giảm, trong khi nông dân trồng mía chịu thiệt hại vì giá thu mua thấp. Đặc biệt, tình trạng đường nhập lậu từ các nước láng giềng khiến giá đường trong nước khó giữ ổn định, gây khó khăn lớn cho các nhà sản xuất nội địa...
Ba cảng biển Việt Nam lọt nhóm đầu cảng xử lý hàng
container lớn nhất thế giới
Ba cảng biển Việt Nam ở Hải Phòng, TP.HCM và Cái Mép lọt vào “Top” 50 cảng biển xử lý hàng container lớn nhất thế giới, theo bình chọn mới nhất của tạp chí DynaLiners Millionaires thuộc Công ty tư vấn vận tải biển DynaLiners có trụ sở tại Hà Lan...
Xe điện Trung Quốc đang định hình lại thị trường ô tô toàn cầu
Tốc độ và quy mô của cuộc cách mạng xe điện ở Trung Quốc đã khiến thế giới bất ngờ, và các nhà phân tích cho rằng xu hướng này chưa hề có dấu hiệu chậm lại...
Phấn đấu đưa kim ngạch thương mại Việt Nam - New Zealand đạt 3 tỷ USD
Tiếp Chủ tịch Quốc hội New Zealand Gerry Brownlee chiều 28/8, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh nền kinh tế Việt Nam và New Zealand có tính bổ trợ lẫn nhau, tiềm năng hợp tác giữa hai nước còn rất lớn...
Sáu giải pháp phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng
Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để phát triển năng lượng xanh, sạch nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và phát triển bền vững. Ông Nguyễn Ngọc Trung chia sẻ với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy về sáu giải pháp để phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng nói chung và các nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng mới nói riêng…
Nhân lực là “chìa khóa” phát triển điện hạt nhân thành công và hiệu quả
Trao đổi với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy, TS. Trần Chí Thành, Viện trưởng Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam, nhấn mạnh vấn đề quan trọng nhất khi phát triển điện hạt nhân ở Việt Nam là nguồn nhân lực, xây dựng năng lực, đào tạo nhân lực giỏi để tham gia vào triển khai, vận hành dự án...
Phát triển năng lượng tái tạo, xanh, sạch: Nền tảng cho tăng trưởng kinh tế trong dài hạn
Quốc hội đã chốt chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế 8% cho năm 2025 và tăng trưởng hai chữ số cho giai đoạn 2026 – 2030. Để đạt được mục tiêu này, một trong những nguồn lực có tính nền tảng và huyết mạch chính là điện năng và các nguồn năng lượng xanh, sạch…
Nhà đầu tư điện gió ngoài khơi tại Việt Nam vẫn đang ‘mò mẫm trong bóng tối’
Trả lời VnEconomy bên lề Diễn đàn năng lượng xanh Việt Nam 2025, đại diện doanh nghiệp đầu tư năng lượng tái tạo nhận định rằng Chính phủ cần nhanh chóng ban hành các thủ tục và quy trình pháp lý nếu muốn nhà đầu tư nước ngoài rót vốn vào các dự án điện gió ngoài khơi của Việt Nam...
Tìm lộ trình hợp lý nhất cho năng lượng xanh tại Việt Nam
Chiều 31/3, tại Hà Nội, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, Hiệp hội Năng lượng sạch Việt Nam chủ trì, phối hợp với Tạp chí Kinh tế Việt Nam tổ chức Diễn đàn Năng lượng Việt Nam 2025 với chủ đề: “Năng lượng xanh, sạch kiến tạo kỷ nguyên kinh tế mới - Giải pháp thúc đẩy phát triển nhanh các nguồn năng lượng mới”...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: